Toàn cảnh hội nghị. (Ảnh: Nguyễn Dân/TTXVN)

Chiều 15/4, tại Hà Nội, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Thanh tra Chính phủ, Liên đoàn luật sư Việt Nam, Hội Luật gia Việt Nam tổ chức hội nghị triển khai việc luật sư, luật gia tham gia tư vấn pháp lý cho công dân đến khiếu nại, tố cáo tại Trụ sở Tiếp công dân Trung ương.

Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Nguyễn Văn Pha nêu rõ, chương trình phối hợp giám sát nâng cao hiệu quả giải quyết khiếu nại, tố cáo ở cơ sở được Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Thanh tra Chính phủ, Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Hội Luật gia Việt Nam, Bộ Tư pháp triển khai từ tháng 11/2014.

Trong năm 2015 và đầu 2016, các cơ quan đã thực hiện hai đợt để luật sư, luật gia tham gia tư vấn pháp lý cho công dân đến khiếu nại, tố cáo tại Trụ sở Tiếp công dân Trung ương số 1 Ngô Thì Nhậm, Hà Đông, Hà Nội.

Kết quả, cả hai đợt đã có hơn 1.000 lượt người dân được 166 luật sư tư vấn pháp luật, tuyên truyền giải thích pháp luật.

Qua hoạt động trợ giúp pháp lý cho người dân tại Trụ sở Tiếp công dân Trung ương, nhiều người dân đã tự nguyện về quê không tiếp tục khiếu kiện. Cũng thông qua hoạt động này, các luật sư đã phát hiện một số việc giải quyết của các cơ quan có thẩm quyền chưa phù hợp với pháp luật; hướng dẫn người dân có thể kiến nghị với cơ quan có thẩm quyền giải quyết. Các luật sư cũng khuyên giải người dân khiếu kiện luôn phải tuân thủ các quy định pháp luật…

Theo ông Nguyễn Văn Pha, giới luật sư Việt Nam rất đông đảo với hơn 10.000 người, có đóng góp rất quan trọng trong tư vấn pháp lý cho người dân. Hoạt động trợ giúp pháp lý của luật sư Trụ sở Tiếp công dân Trung ương là nghĩa vụ bắt buộc của luật sư nhưng khi tham gia tư vấn miễn phí cho dân còn là việc thực hiện nhiệm vụ chính trị pháp lý của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc giao phó.

Tham gia trợ giúp pháp lý cho người dân theo chương trình phối hợp này, các luật sư đã làm trọn được bổn phận trong cả hai vai, đó là khi tư vấn pháp luật, giải thích, tuyên truyền pháp luật phải khách quan trung thực để bảo vệ lợi ích hợp pháp của người dân và lợi ích nhà nước trên cơ sở luật pháp. Nếu dân khiếu kiện đúng, các luật sư phải hỗ trợ họ tiến hành đúng quy định của pháp luật; nếu khiếu kiện sai, các luật sư phải giải thích, thuyết phục dân để họ không hao tâm tổn sức cho việc khiếu kiện sai.

Ông Pha khẳng định luật sư trợ giúp pháp lý miễn phí là điều bình thường, nhưng thực hiện trợ giúp pháp lý miễn phí với chương trình phối hợp lớn là rất ý nghĩa. Về cơ bản, chương trình đã thành công ở giai đoạn I, hiệu quả tốt, đội ngũ tham gia hùng hậu, Ban Tiếp công dân Trung ương đánh giá rất cao. Các bộ, ngành, cơ quan, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đánh giá rất cao sự trợ giúp của các luật sư. Trong thời gian tới, chương trình sẽ triển khai tiếp ở cả phía Nam.

Cực chẳng đã người dân mới đến trụ sở tiếp công dân, họ đều là những người có hoàn cảnh khó khăn. Mọi hoạt động tư vấn pháp lý của luật sư phải bằng cả tâm huyết, sự thiện nguyện của mình. Tuyệt đối không để xảy ra tình trạng luật sư gợi ý, mời người khiếu nại về văn phòng luật sư của mình để hình thành hợp đồng tư vấn, ông Nguyễn Văn Pha nhấn mạnh.

Ông Đỗ Ngọc Thịnh, Phó Chủ tịch-Tổng Thư ký Liên đoàn luật sư Việt Nam thông tin, tại Thành phố Hồ Chí Minh cũng đã mời 100 luật sư tham gia chương trình tư vấn miễn phí và đã có kết quả ban đầu. Đây là việc làm thể hiện tinh thần luật sư Việt Nam sẵn sàng vì cộng đồng.

Ông Đỗ Ngọc Thịnh cho biết ở Trụ sở Tiếp công dân Trung ương, đa số người dân khiếu nại, tố cáo kéo dài, đã được giải quyết ở các cấp chính quyền nhưng chưa xong. Hầu hết là các vụ rất phức tạp, do đó các luật sư phải chuẩn bị tinh thần, hết sức bình tĩnh trong tư vấn, tránh xung đột.

Bà Nguyễn Thị Ánh Tuyết, Phó trưởng Ban Tiếp công dân Trung ương, Thanh tra Chính phủ nhấn mạnh ở Trụ sở tiếp dân Trung ương, 60% vụ việc đã hết thẩm quyền cấp dưới, 30% là còn thẩm quyền. Đã lên Trụ sở Tiếp công dân Trung ương đều là vụ việc kéo dài, phức tạp, đoàn đông người. 70-80% người dân khiếu kiện tại đây liên quan đến đất đai, giải phóng mặt bằng. Vì vậy, để tư vấn có hiệu quả, luật sư phải nắm chắc bản chất các vụ việc.

Trong thời gian tới, Liên đoàn Luật sư sẽ tiếp tục phối hợp với Thanh tra Chính phủ tập hợp đội ngũ luật sư tham gia trợ giúp pháp lý, các luật sư sẽ tự giác đăng ký. Khi tham gia trợ giúp công dân về khiếu nại, tố cáo, thời gian tư vấn sẽ được trừ vào thời gian trợ giúp pháp lý bắt buộc của luật sư trong năm 2016 (8 giờ/năm). |

Các luật sư sẽ tham gia trợ giúp pháp lý theo sự phân công của Liên đoàn Luật sư Việt Nam. Liên đoàn sẽ phối hợp với Thanh tra Chính phủ để tập huấn cho các luật sư về tư vấn pháp luật trong lĩnh vực đất đai; đồng thời cấp giấy chứng nhận cho luật sư tham gia trợ giúp pháp lý./.