Ngay sau khi Tổng thống Iran Mahmoud Admadinejad ngày 3/2 tuyên bố sẵn sàng gửi
urani làm giàu ở cấp độ thấp (LEU) ra nước ngoài để làm giàu ở cấp độ cao hơn
theo đề xuất của Liên hợp quốc, Mỹ và các nước phương Tây đã tỏ ý hoài nghi động
thái này của Tehran.
Người phát ngôn Chính phủ Đức Ulrich Wilhelm cho rằng đề xuất của Iran về
làm giàu urani phải được đưa ra dưới hình thức những cam kết cụ thể với Cơ quan
Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA). Iran cũng phải tuân thủ các lĩnh vực khác
được đưa ra trong các nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc liên quan
chương trình hạt nhân của nước này.
Trong khi đó, Ngoại trưởng Đức Guido Westerwelle nhấn mạnh trong hơn 2 năm
qua, Iran đã nhiều lần có những động thái "đánh lừa" thế giới, vì vậy cộng đồng
quốc tế phải đánh giá các cam kết của Iran dựa trên hành động chứ không phải lời
nói. Theo ông này, nếu không có tiến triển thực sự từ phía Iran thì cộng đồng
quốc tế nên chuẩn bị các biện pháp mới, bao gồm cả lệnh trừng phạt.
Quan chức Nhà Trắng Mike Hammer chia sẻ quan điểm với các quan chức Đức
khi nói rằng nếu tuyên bố của ông Admadinejad phản ánh quan điểm mới của Iran
thì thế giới chờ đợi Tehran thông báo điều này với IAEA. Ông Hammer nhấn mạnh
các nước phương Tây đã đưa ra đề xuất có thiện chí và cân bằng giúp cung cấp
nhiên liệu cho lò phản ứng của Iran, đề xuất này cũng phù hợp với mong muốn của
tất cả các bên, hàm ý thỏa thuận do IAEA làn trung gian.
Phát biểu tại cuộc họp báo ở Paris, Pháp cùng Ngoại trưởng Trung Quốc
Dương Khiết Trì đang ở thăm, Ngoại trưởng Pháp Bernard Kouchner cho rằng tuyên
bố của ông Admadinejad là động thái "câu giờ", đồng thời lưu ý IAEA chưa có phản
ứng chính thức với tuyên bố này.
Trong khi đó, người đồng cấp Trung Quốc khẳng định tiếp tục các cuộc
thương lượng và đối thoại với Tehran là biện pháp khẩn cấp trong lúc này nếu
muốn chấm dứt bế tắc xung quanh chương trình hạt nhân của Iran.
Ngoại trưởng Nga Seigey Lavrov cho biết Mátxcơva chỉ hoan nghênh Iran nếu
nước này sẵn sàng chấp nhận đề xuất do IAEA làm trung gian.
Chuyên gia về không phổ biến vũ khí hạt nhân thuộc Viện nghiên cứu chiến
lược quốc tế Mark Fitzpatrick nhận xét tuyên bố của ông Admadinejad là "mới và
đáng ghi nhận", nhưng thừa nhận Iran đã thay đổi quan điểm quá nhiều lần trong
những tháng qua.
Về phần mình, Ngoại trưởng Iran Manouchehr Mottaki khẳng định việc Iran
sẵn sàng trao đổi LEU lấy urani làm giàu ở cấp độ cao là một biện pháp xây dựng
lòng tin trong chương trình hạt nhân của nước này./.