Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)
Theo dự báo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, nhu cầu nhân lực
cần quy hoạch của toàn ngành đến năm 2020 khoảng 1,7 triệu cán bộ quản
lý, giáo viên và nhân viên.
Trong đó giáo dục mầm non khoảng 240.000
người; tiểu học 522.000 người; trung học cơ sở 480.000 người; trung học phổ thông 148.000 người;
giáo dục chuyên nghiệp 62.000 người; đại học cao đẳng trên 205.500; số
cán bộ quản lý giáo dục trong toàn quốc khoảng hơn 22.000 người.
Để đạt được mục tiêu trên, ngành giáo dục và đào tạo đề ra 5 nhóm
giải pháp lớn về quản lý; chế độ, chính sách, quy định; bồi dưỡng
nâng cao chất lượng nhân lực ngành giáo dục ; hợp tác quốc tế và về tài
chính.
Đi kèm với các nhóm giải pháp trên, có rất nhiều giải pháp
cụ thể mà Bộ Giáo dục và Đào tạo chỉ đạo các cơ sở giáo dục, các tỉnh,
thành phố cần quán triệt và tập trung thực hiện như tăng cường công
tác quản lý, phân công, phân cấp trách nhiệm, xây dựng cơ chế phối hợp
giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo với các bộ, ngành liên quan và các địa
phương; thường xuyên kiểm tra, giám sát việc thực hiện quy hoạch nhân
lực của ngành.
Bộ sẽ xây dựng và hoàn thiện một số quy
định về điều kiện, tiêu chuẩn tuyển dụng, bổ nhiệm, sử dụng, đánh giá,
đào tạo, bồi dưỡng, sàng lọc đối với nhà giáo và cán bộ quản lý giáo
dục. Bộ rà soát, đánh giá lại hệ thống các tiêu chuẩn đánh giá, các chức
danh hiện có, kiến nghị sửa đổi, bổ sung cần thiết cho phù hợp với yêu
cầu mới; đảm bảo sự bình đẳng về quyền lợi và trách nhiệm trong tuyển
dụng, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng, đãi ngộ và kiểm tra, đánh giá đối với
nhà giáo và cán bộ trong các trường ngoài công lập.
Bộ
Giáo dục và Đào tạo yêu cầu toàn ngành thực hiện nghiêm túc, quyết liệt
Chương trình phát triển ngành sư phạm và các trường sư phạm như củng cố
mạng lưới cơ sở đào tạo giáo viên; tăng cường cơ sở vật chất; phát
triển đội ngũ giảng viên các trường, khoa sư phạm; đổi mới công tác quản
lý, điều hành các cơ sở đào tạo giáo viên... Đặc biệt, phải gắn chỉ
tiêu đào tạo hằng năm của các trường sư phạm với nhu cầu giáo viên và tăng cường quan hệ “cung cầu” giữa địa phương với các cơ sở đào tạo giáo
viên trên cơ sở quy hoạch nhân lực giáo dục. Đổi mới công tác tuyển
sinh, chính sách đào tạo, sử dụng đối với sinh viên sư phạm.
Thực hiện
tốt Đề án đào tạo 20.000 tiến sỹ cho ngành giáo dục từ nay đến năm 2020.
Việc đổi mới này đảm bảo ở tất cả các cấp bậc học và nhất là đổi mới
mạnh mẽ nội dung, chương trình và phương pháp đào tạo, bồi dưỡng giảng
viên và cán bộ quản lý giáo dục.
Tạo điều kiện tối đa để
nhà giáo và cán bộ được tăng cường trao đổi, giao lưu, hợp tác quốc tế;
mời giảng viên nước ngoài tới làm việc, giảng dạy trong các cơ sở giáo
dục đào tạo trong nước, trước hết là các cơ sở giáo dục.
Chi ngân sách nhà nước bao gồm cả các chương trình, đề án của ngành
giáo dục đã được Chính phủ phê duyệt như chính sách đào tạo cử tuyển; Đề
án phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em 5 tuổi giai đoạn 2010-2015;
Đề án Đào tạo giáo viên giáo dục quốc phòng-an ninh cho các trường
trung học phổ thông, trung cấp chuyên nghiệp và trung cấp nghề giai đoạn
2010-2016; Đề án Đào tạo giảng viên có trình độ tiến sĩ cho các trường
đại học, cao đẳng giai đoạn 2010-2020; các chương trình, dự án ODA có
nội dung đào tạo, bồi dưỡng giáo viên cho từng cấp học, bậc học.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo thì thời gian qua công tác phát triển
đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục đã bộc lộ những hạn chế, ảnh
hưởng đến chất lượng và hiệu quả giáo dục như: sự phát triển đội ngũ
giáo viên không theo kịp với sự gia tăng quy mô và yêu cầu ngày càng cao
về chất lượng giáo dục, đặc biệt giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại
học; sự phát triển đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý chưa gắn kết chặt
chẽ với những chính sách đổi mới và chiến lược giáo dục.
Việc đào tạo
đội ngũ giáo viên không gắn với nhu cầu tuyển dụng về số lượng, cơ cấu
cấp học, môn học cho giáo dục ở nhiều vùng miền khác nhau dẫn đến tình
trạng thừa, thiếu giáo viên ngay trong từng cơ sở giáo dục và ở hầu hết
các địa phương. Chất lượng của đội ngũ giáo viên còn nhiều bất cập, do
vậy việc đổi mới chương trình, phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá
diễn ra chậm.
Những bất cập trên đây nguyên nhân
chủ yếu là do chưa có quy hoạch nhân lực giáo viên, cán bộ quản lý giáo
dục, nhân viên để làm cơ sở cho việc quy hoạch mạng lưới các trường sư
phạm, các cơ sở bồi dưỡng giáo viên, cán bộ quản lý, đổi mới chương
trình đào tạo giáo viên, đổi mới chính sách cơ chế tuyển dụng, sử dụng
đánh giá và đãi ngộ phù hợp./.
Nguyễn Văn Cảnh (TTXVN/Vietnam+)