Vấn đề người dân khiếu kiện kéo dài, đặc biệt về đất đai, đền bù, giải
phóng mặt bằng để thực hiện dự án vẫn đang “nóng” ở Hải Phòng. Tại buổi làm việc
giữa Bộ Tài nguyên và Môi trường với thành phố Hải Phòng mới đây, đã có 10 vụ
việc khiếu kiện vượt cấp của nhiều hộ dân liên quan đến đất đai cơ bản được làm
rõ và đưa ra hướng giải quyết.
Song thực tế cho thấy, giữa nói và thực hiện những công việc cụ thể của
từng địa phương để sớm yên lòng dân đang cần sự vào cuộc quyết liệt.
Những lá đơn khiếu nại
Trong số 10 vụ khiếu nại này phải kể đến vụ khiếu nại vượt cấp kéo dài của
các ông Vũ Trọng Đức, Vũ Trọng Tiến (đại diện 49 hộ gia đình, cá nhân ở ngõ 55
Đình Đông, phường Đông Hải, quận Lê Chân) liên quan đến Dự án khu đô thị nối
đường Lạch Tray với đường Hồ Sen – Cầu Rào II.
Cùng với các Quyết định phê duyệt Dự án, ngày 20/5/2004, UBND thành phố
Hải Phòng ban hành Quyết định số 1491/QĐ-UB về việc thu hồi 126.888m2 đất tại
các phường Đông Hải, Dư Hàng Kênh (quận Lê Chân) để giao cho Công ty vật liệu và
xây lắp thương mại thực hiện Dự án. Theo đó, đất xây dựng khu nhà ở kinh doanh
là 61.859,3m2, đất xây dựng công trình công cộng là 12.145,5m2, đất xây dựng hạ
tầng kỹ thuật sử dụng chung là 52.883,2m2.
Ngay sau Quyết định 1491 ra đời, các ông Vũ Trọng Đức, Vũ Trọng Tiến đại
diện cho 49 hộ gia đình, cá nhân nằm trong khu vực Dự án đã không đồng tình với
Quyết định này và cho rằng việc UBND thành phố Hải Phòng ra Quyết định 1491 là
không đúng thẩm quyền; không công khai quy hoạch sử dụng đất trước khi thu hồi
đất để thực hiện Dự án; phê duyệt đơn giá bồi thường, chế độ tái định cư không
đúng quy định.
Đối với vụ khiếu nại của bà Nguyễn Thị Thiện, khu Kiều Sơn, phường Đằng
Lâm, quận Hải An liên quan đến Dự án xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật khu đô thị
mới Ngã 5 – Sân bay Cát Bi, bà Thiện cho rằng, 140,5m2 đất của gia đình tại khu
Kiều Sơn đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; không nằm trong lưới
điện 110Kv nhánh Cát Bi từ cột 75 đến cột 2’.
Ngày 15/1/2005, UBND quận Hải An tổ chức cưỡng chế theo Quyết định số
3582/QĐ-UB ngày 28/12/2004 của UBND thành phố Hải Phòng “về việc cưỡng chế giải
phóng mặt bằng với 21 hộ dân dưới hành lang lưới điện 110Kv”. Hộ bà Thiện nằm
ngoài hành lang lưới điện nên khi kiểm kê thu hồi đất, bà Thiện không ký biên
bản, không chấp nhận tiền bồi thường và di dời…
Nguyên nhân xuất phát chủ yếu do "tắc trách"
Từ những lá đơn khiếu nại kéo dài trên và qua quá trình kiểm tra, xác
minh, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã đủ cơ sở để kết luận bước đầu: Đối với vụ
khiếu nại của các ông Vũ Trọng Đức, Vũ Trọng Tiến, việc UBND thành phố Hải Phòng
ban hành Quyết định số 1491/QĐ-UB về việc thu hồi 126.888m2 đất tại các phường
Đông Hải, Dư Hàng Kênh (quận Lê Chân) để giao cho Công ty vật liệu và xây lắp
thương mại để thực hiện Dự án là đúng thẩm quyền theo quy định tại khoản 5 Điều
1 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai năm 2001.
Việc UBND thành phố Hải Phòng ban hành Quyết định số 799/QĐ-CT ngày
27/5/2011 về việc giải quyết khiếu nại của các ông Đức và Tiến đại diện cho 49
hộ gia đình, cá nhân trú tại ngõ 55 Đình Đông là đúng thẩm quyền, nhưng về thời
hạn giải quyết khiếu nại là không đúng quy định Điều 36 Luật khiếu nại tố cáo
năm 1998 được sửa đổi, bổ sung năm 2005. Trách nhiệm thuộc về Chủ tịch UBND
thành phố Hải Phòng.
Trường hợp bà Nguyễn Thị Thiện ở khu Kiều Sơn, Bộ Tài nguyên và Môi trường
nhận xét: Việc thu hồi đất của gia đình bà Thiện là để thực hiện Dự án thi công
đường điện 110Kv từ cột 75 đến cột 2’.
Gia đình bà Thiện không nằm trong hành lang lưới điện phải giải tỏa. UBND
quận Hải An, Ban quản lý dự án xác định không đúng chỉ giới thu hồi đất để giải
phóng mặt bằng, dẫn đến việc tham mưu, đề xuất cưỡng chế giải phóng mặt bằng với
hộ bà Thiện là không cần thiết, gây bức xúc khó khăn thiệt hại cho gia đình bà
Thiện…
Kiến nghị xử lý dứt điểm
Để giải quyết dứt điểm các vụ việc liên quan đến đất đai, Tổ công tác Bộ
Tài nguyên và Môi trường đã kiến nghị UBND thành phố Hải Phòng rà soát lại việc
bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho gia đình các ông Vũ Trọng Đức, Vũ Trọng
Tiến và 49 hộ gia đình, cá nhân để xem xét bố trí tái định cư vào khu tái định
cư có vị trí thuận lợi để các hộ dân ổn định đời sống, chấm dứt khiếu nại. Đồng
thời, làm rõ những nội dung kiến nghị, khiếu nại hiện nay của ông Vũ Trọng Đức,
Vũ Trọng Tiến đại diện một số hộ dân trú tại số 55 Đình Đông, phường Đông Hải,
quận Lê Chân để rà soát và giải quyết theo đúng quy định của pháp luật.
Vụ khiếu nại của bà Nguyễn Thị Thiện, khu Kiều Sơn, phường Đằng Lâm, quận
Hải An, Tổ công tác đề nghị UBND thành phố Hải Phòng chỉ đạo Ban quản lý dự án
Ngã 5 – Sân bay Cát bi, UBND quận Hải An xin lỗi gia đình bà Thiện và tạo mọi
điều kiện hỗ trợ để gia đình bà Thiện có chỗ ở.
Bồi thường hỗ trợ, bố trí tái định cư ngay cho gia đình bà Thiện theo thời
điểm hiện nay để ổn định cuộc sống và chấm dứt khiếu kiện…
Rõ ràng, nguyên nhân chủ yếu việc người dân khiếu kiện vượt cấp kéo dài
vẫn là đơn giá đền bù đất đai chưa thỏa đáng và cách làm tắc trách của chính
quyền sở tại. Tại buổi làm việc với Bộ Tài nguyên và Môi trường, lãnh đạo thành
phố Hải Phòng cũng đã thẳng thắn thừa nhận những việc làm được và chưa làm được
trong quá trình xử lý các vụ việc liên quan đến đất đai, đền bù, giải phóng mặt
bằng ở địa phương.
Nhưng sau đó, việc tiếp tục giải quyết tồn đọng các vụ việc của ông Vũ
Trọng Đức, Vũ Trọng Tiến, bà Nguyễn Thị Thiện và nhiều người dân khác hiệu quả,
thấu tình đạt lý đến đâu còn phụ thuộc rất nhiều vào khả năng và sự công tâm,
khách quan, quyết liệt của người đứng đầu chính quyền các quận Lê Chân, Hải
An./.
Đoàn Minh Huệ (TTXVN)