Bốc xếp gạo xuất khẩu tại cảng Đồng Nai. (Ảnh: Hà Thái/TTXVN)
Tại cuộc họp sơ kết tình hình xuất khẩu gạo 6 tháng đầu năm tại Thành phố Hồ Chí
Minh ngày 5/7, Hiệp hội lương thực Việt Nam (VFA) cho biết Hàn Quốc bắt đầu nhập
khẩu gạo lại từ Việt Nam, Nhật Bản cũng đang thăm dò trong khi nhu cầu từ Trung
Quốc vẫn rất lớn.
Ông Nguyễn Văn Tiến, Giám đốc Công ty xuất nhập khẩu An Giang cho biết, trước
đây gạo Việt Nam đã xuất vào hai thị trường khó tính này nhưng một thời gian bị
dừng lại do yêu cầu rất cao về chất lượng.
Hiện Nhật bắt đầu mua lại gạo từ Việt
Nam do giá thấp trong khi giá gạo Thái Lan cao.
Ông Trương Thanh Phong, Chủ tịch
VFA cũng cho rằng, các địa phương cần xây dựng những vùng trồng riêng một số
loại gạo để xuất sang thị trường đặc biệt này, trên thực tế, nhu cầu gạo của họ
không nhỏ.
Trong năm 2012, Nhật Bản dự kiến nhập 600.000 tấn gạo, nhưng nước này
sẽ thăm dò rất cẩn thận về chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm.
Theo VFA, 6 tháng qua là thời điểm vô cùng khó khăn của ngành gạo và đến nay vẫn
xuất khẩu thấp. Quý I khó xuất khẩu do ở phân khúc gạo cấp thấp gần như các
doanh nghiệp mất hẳn thị trường châu Phi vào tay các doanh nghiệp Ấn Độ. Quý II
tình hình có vẻ khả quan hơn nhờ đẩy mạnh gạo cấp cao, gạo thơm vào châu Phi.
Thêm vào đó, hiện giá gạo nội địa Trung Quốc cao hơn giá Việt Nam nên các doanh
nghiệp vẫn có cơ hội xuất sang thị trường này.
Từ đầu năm đến nay, Trung Quốc đã
nhập của Việt Nam 1,2 triệu tấn gạo, trong đó đã giao 900.000 tấn và thị trường
này được đánh giá là thị trường tiềm năng.
Tuy nhiên, VFA khuyến cáo, trong quá
trình thanh toán với các doanh nghiệp Trung Quốc, doanh nghiệp và thương nhân
xuất khẩu Việt Nam, khi chưa nhận được tiền, chứng từ thì không nên giao hàng.
VFA nhận định, lúc này giá gạo nội địa Trung Quốc cao hơn giá Việt Nam nên Việt
Nam có cơ hội xuất sang thị trường này.
VFA khuyến cáo thêm, ngành nông nghiệp
chỉ nên giữ sản lượng gạo cấp thấp ở mức 15-20%, đặc biệt là vụ hè thu do Ấn Độ
đang xuất khẩu gạo cấp thấp rất lớn, Myanmar mới nổi lên là thị trường gạo cấp
thấp, giá rẻ, nếu Việt Nam tiếp tục theo con đường gạo cấp thấp sẽ thất bại.
Hiện nay, 1,2 triệu tấn gạo ký với Trung Quốc thì 100% là gạo chất lượng cao và
gạo thơm.
Giải thích việc dự định mua 1 triệu tấn gạo tạm trữ nhưng quyết định đưa ra chỉ
tạm trữ 500.000 tấn vụ, ông Trương Thanh Phong cho rằng do vụ hè thu việc thu
hoạch dải đều, không dồn dập như vụ đông xuân, các doanh nghiệp cũng có hợp đồng
trở lại, trong khi đó gạo còn tồn kho của vụ đông xuân không nhất thiết phải
tiêu thụ mà để pha chế với gạo vụ hè thu.
Điều khác biệt hiện nay là thu mua tạm
trữ không có giá sàn mà mua theo giá thị trường vì theo giải thích của ông
Phong, giá thành lúa công bố vụ hè thu gần 4000 đồng/kg là mức cao trong khi giá
gạo thế giới xuống rất thấp, lúc này mục tiêu đề ra không phải là lãi mà là giải
quyết được lượng lúa gạo trong dân, 30% lãi tối thiểu cho nông dân là Nhà nước
đề ra để doanh nghiệp phấn đấu, không tính theo từng vụ mà tính theo năm. Lúc
này muốn nâng cao đời sống nông dân, phải có chính sách tổng hợp, không thể chỉ
dựa vào giá lúa cao.
Tính đến hết tháng 6, lượng gạo xuất khẩu cả nước đạt 3,414 triệu tấn gạo các
loại, giảm 12,76% so với cùng kỳ năm ngoái. Trị giá FOB đạt 1,567 tỉ USD, giảm
15,17%, giá xuất khẩu bình quân 458,99 USD/tấn, giảm 13,03 USD/tấn so với cùng
kỳ 2011./.
Liên Phương (TTXVN)