Ngày 2/5, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc đã ban hành nghị quyết yêu cầu Sudan và
Nam Sudan chấm dứt xung đột, nếu không sẽ phải đối diện với các biện pháp trừng
phạt.
Theo Nghị quyết 2046, hai nước láng giềng phải "ngừng ngay lập tức các hành động
thù địch", rút quân khỏi khu vực chiến sự, đồng thời gửi cho Liên minh châu Phi
(AU) và Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc văn bản cam kết chấm dứt giao tranh trong
vòng 48 giờ.
Nghị quyết trên cũng yêu cầu hai bên khởi động tiến trình đàm phán hòa bình do
AU làm trung gian trong vòng hai tuần. Nếu một trong hai bên không tuân thủ nghị
quyết, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc sẽ ban hành “các biện pháp bổ sung” theo
Điều 41 của Hiến chương Liên hợp quốc cho phép áp dụng các biện pháp trừng phạt
phi quân sự.
Nghị quyết 2046 do Mỹ soạn thảo, được sự đồng thuận của 15 nước thành viên Hội
đồng Bảo an Liên hợp quốc sau khi Trung Quốc và Nga lên tiếng hối thúc Sudan và
Nam Sudan dừng các cuộc giao tranh tại biên giới, ủng hộ sáng kiến của AU nhằm
chấm dứt bạo lực và khởi động đàm phán hòa bình giữa hai nước này.
[Sudan muốn tìm kiếm hòa bình với Nam Sudan]
Trước đó, trong các cuộc thảo luận về dự thảo nghị quyết này, Trung Quốc và Nga
đã phản đối việc đề cập trừng phạt Sudan và Nam Sudan.
Sau khi Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc thông qua nghị quyết trên, Bộ trưởng Nội
vụ Nam Sudan Deng Alor Kuol cho biết nước này cam kết tuân thủ nghiêm túc nghị
quyết của Liên hợp quốc, đồng thời đề nghị Liên hợp quốc “khẩn cấp tiến hành các
hoạt động cứu trợ nhân đạo đối với các thường dân chịu ảnh hưởng từ cuộc chiến”.
Trong khi đó, người phát ngôn Bộ ngoại giao Sudan Al-Obeid Meruh tuyên bố:
"Chính phủ Sudan khẳng định lời kêu gọi chiến lược để có hòa bình giữa hai nước
và hy vọng Chính phủ Nam Sudan sẽ phản ứng tích cực với các nghị quyết của AU và
Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc."
Ông Meruh cũng nhấn mạnh "quan điểm và cam kết của Chính phủ Sudan ủng hộ giải
quyết các vấn đề và xung đột ở châu Phi bằng các giải pháp của châu Phi".
Đại sứ Sudan tại Liên hợp quốc Ali Osman tỏ ra thận trọng đối với nghị quyết của
HĐBA Liên hợp quốc. Phát biểu tại Hội đồng Bảo an, ông Ali Osman nói: “Hòa bình
giữa hai nước chỉ có thể đạt được trong trường hợp Nam Sudan chấm dứt mọi hình
thức bảo trợ đối với các nhóm phiến quân.”
Đại diện Nam Phi tại Liên hợp quốc Baso Sangqu, một trong hai quốc gia châu Phi
thành viên Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc cho biết nghị quyết trên đã ủng hộ
những nỗ lực của AU nhằm đưa hai quốc gia láng giềng này ra khỏi một cuộc chiến
không có hồi kết.
Đại diện Trung Quốc tại Liên hợp quốc Lý Bảo Đông kêu gọi Sudan và Nam Sudan
“tuân thủ lộ trình hòa bình”, đồng thời nhấn mạnh sự hoài nghi của Trung Quốc về
các biện pháp trừng phạt.
Đại sứ Nga tại Liên hợp quốc Vitaly Churkin cũng nhấn mạnh rằng trừng phạt là
“giải pháp cực đoan” và cho rằng các giải pháp chính trị và ngoại giao chưa được
tận dụng triệt để.
Thời gian gần đây, chiến sự leo thang giữa Sudan và Nam Sudan khiến dư luận quốc
tế hết sức quan ngại. Liên hợp quốc, AU và Mỹ đã kêu gọi hai bên ngừng tất cả
hoạt động quân sự dọc biên giới và duy trì đối thoại nhằm giải quyết hòa bình
những vấn đề gây mâu thuẫn.
Ngày 24/4, AU đã yêu cầu Sudan và Nam Sudan nối lại các cuộc đàm phán trong vòng
hai tuần, cảnh báo liên minh này sẽ đưa ra các quy định ràng buộc nếu hai nước
không đạt được thỏa thuận về các vấn đề tranh chấp trong vòng ba tháng.
Nam Sudan đã cam kết thực thi lộ trình của AU trong khi Sudan chưa đưa ra câu
trả lời chính thức./.