Phát ngôn viên Nhà Trắng Jay Carney. (Nguồn: AP)
Nhà Trắng ngày 22/5 đã "dè dặt" bày tỏ hoan nghênh thỏa thuận có thể sẽ đạt được
giữa Iran và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), song tuyên bố
Washington sẽ tiếp tục gây sức ép đến khi Tehran chứng tỏ bằng hành động liên
quan chương trình hạt nhân gây tranh cãi của quốc gia Hồi giáo này.
Phóng viên TTXVN tại Mỹ dẫn phát biểu của người phát ngôn Nhà Trắng Jay Carney
trong cuộc họp báo hàng ngày cho rằng thỏa thuận có thể đạt được giữa Iran và
IAEA là một bước tiến "đúng đắn" trong nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt cuộc đối
đầu căng thẳng xung quanh chương trình hạt nhân của Tehran.
Tuy nhiên, quan chức Nhà Trắng này khẳng định Mỹ vẫn sẽ tiếp tục gây áp lực và
thực thi các biện pháp trừng phạt mới nhằm cảnh báo Tehran về cái giá sẽ phải
trả nếu họ tiếp tục không tôn trọng các cam kết của mình.
Ông Carney nhắc lại tuyên bố của Tổng thống Mỹ Barack Obama rằng Mỹ vẫn bỏ ngỏ
mọi phương án, gồm những nỗ lực đàm phán ngoại giao cũng như việc sử dụng vũ
lực. Người phát ngôn Nhà Trắng khẳng định Mỹ sẽ chỉ đánh giá thái độ của Iran
trên cơ sở các hành động cụ thể, chứ không phải thông qua các lời hứa và thỏa
thuận.
Trong khi đó, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Victoria Nuland khẳng định
Washington chờ đợi việc Tehran cho phép các thanh sát viên quốc tế tiếp cận với
các cơ sở hạt nhân, các tài liệu và các nhà khoa học hạt nhân của nước này để
xác định liệu chương trình hạt nhân của quốc gia Hồi giáo này thực sự phục vụ
các mục đích hòa bình hay không.
Tuyên bố trên của đại diện Nhà Trắng được đưa ra ngay sau khi Tổng giám đốc IAEA
Yukiya Amano kết thúc chuyến thăm chớp nhoáng tới Iran và thông báo cơ quan này
sẽ sớm ký một thỏa ước với Iran, theo đó Tehran sẽ cho phép IAEA thanh sát các
cơ sở bị tình nghi đang thực thi chương trình chế tạo vũ khí hạt nhân, trong đó
có cả tổ hợp quân sự Parchin.
Tuy nhiên, giới chức Israel ngày 22/5 đã bày tỏ sự nghi ngờ đối với thỏa ước
trên do Iran trước đây đã từng nhiều lần vi phạm các thỏa thuận với IAEA, đồng
thời lập luận rằng thỏa ước trên không giải quyết một vấn đề quan trọng là buộc
Iran ngưng phát triển vũ khí hạt nhân. Trong khi đó, nghị sĩ Mỹ Ileana
Ros-Lehtinen cũng bày tỏ lo ngại thỏa ước sắp tới giữa IAEA và Iran chỉ là một
"chiêu trò" để Iran có thêm thời gian chế tạo vũ khí hạt nhân.
Chương trình hạt nhân của Iran là chủ đề hiện vẫn đang gây tranh cãi giữa Tehran
và cộng đồng quốc tế. Mỹ, Ixaren và các nước đồng minh cho rằng Iran có tham
vọng chế tạo vũ khí hạt nhân, trong khi Tehran một mực khẳng định chương trình
hạt nhân của họ phục vụ mục đích hòa bình.
Theo kế hoạch, Iran và nhóm P5+1 (gồm 5 nước ủy viên thường trực Hội đồng Bảo an
Liên hợp quốc là Anh, Trung Quốc, Pháp, Nga và Mỹ, cùng với Đức) sẽ có các cuộc
đàm phán vào ngày 23/5 tại thủ đô Baghdad (Iraq) nhằm đặt nền tảng để chấm dứt
cuộc khủng hoảng kéo dài liên quan chương trình hạt nhân gây tranh cãi của Iran.
Vòng đàm phán đầu tiên giữa hai bên trong năm nay diễn ra giữa tháng 4 vừa qua
tại Istanbul (Thổ Nhĩ Kỳ)./.
(TTXVN)