Ai Cập ngày 24/1 thông báo đã chính thức yêu cầu Đức trả bức tượng Nữ hoàng Nefertiti 3.300 năm tuổi mà phía Ai Cập đòi không thành công từ nhiều thập kỷ qua, vì cho rằng đã bị lấy đi bất hợp pháp từ đầu thế kỷ 20.

Trong một thông cáo báo chí, Tiến sỹ Zahi Hawass, Chủ tịch Hội đồng cổ vật tối cao Ai Cập (CSA), cho biết đã gửi yêu cầu chính thức cho phía Đức, với sự ủng hộ của Thủ tướng Ahmed Nazif và Bộ trưởng Văn hóa Farouk Hosni.

Theo tiến sỹ Zahi Hawass, yêu cầu trên được gửi tới ông Hermann Parzinger, người chịu trách nhiệm thành lập các viện bảo tàng công của Đức, trong đó có bảo tàng Neues ở Berlin, nơi đang trưng bày bức tượng này từ năm 1924 đến nay.

Năm 1912, Ludwig Borchardt, một nhà khảo cổ Đức phát hiện pho tượng bán thân bằng đá vôi của Nefertiti tại một xưởng nặn tượng cổ ở Tell el'Amarna, nằm cách thủ đô Cairo khoảng 240km về phía nam.

Phía Đức luôn phản đối việc trao trả bức tượng cổ này, dù nhà chức trách Ai Cập đã nhấn mạnh rằng bức tượng này đã bị mang ra khỏi Ai Cập bất hợp pháp năm 1913. Ngoài bức tượng bán thân của Hoàng hậu Nefertiti đang được cất giữ ở Đức, vẫn còn tảng đá Rosetta đang được trưng bày trong một bảo tàng tại Anh.

Nefertiti là một trong những bà hoàng nổi tiếng nhất trong lịch sử Ai Cập, phần vì bà là vợ Amenhotep IV, phần vì bà là mẹ vợ - và có thể là mẹ kế - của pharaoh lừng danh Tutankhamun, người đã để lại cho đời sau một kho tàng cổ vật vô giá.

Theo các giả thuyết lịch sử, có thể Nefertiti đã trị vì Ai Cập trong một thời gian ngắn ngay sau cái chết của Amenhotep IV và trước khi Tutankhamun lên kế vị.

Thông cáo báo chí khẳng định, Ai Cập đánh giá cao sự chăm chút và những nỗ lực của chính phủ Đức đã giữ gìn bức tượng quý giá này, đồng thời nhấn mạnh mối quan hệ tốt đẹp giữa hai nước và yêu cầu bức tượng phải được trả lại cho người chủ hợp pháp của nó là nhân dân Ai Cập.

Từ thập niên 30 về sau, Ai Cập đã dùng mọi cách để đòi lại bức tượng Hoàng hậu Nefertiti. Ai Cập đã từng đưa ra yêu cầu được triển lãm bức tượng Hoàng hậu Nefertiti ở Ai Cập với Đức, nhưng Chính phủ Đức đã từ chối với lý do “bức tượng là vật dễ vỡ, không thể vận chuyển với lộ trình xa."

Đến năm 2002, Bộ Văn hóa Ai Cập đã tăng cường thu hồi những cổ vật của Ai Cập đã bị đánh mất trước đây. Hiện nay Ai Cập đã thu hồi gần 5.000 cổ vật, nhưng vẫn còn một lượng lớn cổ vật quý giá “vẫn không cách nào thu hồi được”./.