Một tay súng ly khai gác tại hiện trường vụ MH17 bị bắn hạ vài ngày sau thảm họa nói trên (Nguồn: CNN)

Hãng tin CNN ngày 15/7 dẫn một nguồn tin riêng nói rằng bản báo cáo chính thức về vụ rơi máy bay MH17, vốn chưa được công bố, đã kết luận rằng chính lực lượng ly khai ở miền Đông Ukraine đã bắn hạ chiếc máy bay của Malaysia Airlines khiến 298 người thiệt mạng hôm 17/7/2014.

Theo nguồn tin của CNN, cơ quan điều tra Hà Lan nói rằng vũ khí khiến máy bay rơi là một quả tên lửa Buk, bắn đi từ một ngôi làng nằm trong vùng lãnh thổ do quân ly khai kiểm soát. Sau đó, chiếc máy bay của hãng Malaysin Airlines đã rơi xuống khu vực Donetsk của Ukraine. 

Nguồn tin nói với CNN rằng bản báo cáo sơ bộ, do Ủy ban an toàn Hà Lan - cơ quan lãnh đạo cuộc điều tra - thực hiện, đã được gửi tới cho nhiều cơ quan khác trên thế giới để đánh giá, gồm Ủy ban an toàn giao thông quốc gia Mỹ, Cơ quan hàng không liên bang và hãng Boeing. 

Báo cáo được cho là dày vài trăm trang. 

Một nguồn tin khác tiết lộ rằng báo cáo nêu chi tiết tới từng phút về chuyện gì đã xảy ra với MH17. Báo cáo không chỉ nêu chính xác nơi tên lửa được phóng đi mà còn nhận diện ai đang kiểm soát khu vực phóng tên lửa. Theo đó, quân ly khai ở miền Đông Ukraine đã khiến chiếc máy bay gặp nạn. 

Các nguồn tin cũng nói với CNN rằng báo cáo còn quy một số trách nhiệm cho hãng Malaysia Airlines, về cách điều hành các chuyến bay.

Khi giao tranh diễn ra ở Đông Ukraine diễn ra, một số hãng hàng không đã tránh vùng xung đột. Nhưng Malaysia Airlines đã không đọc thông báo của các quốc gia khác dành cho giới phi công (NOTAM) và tiếp tục cho máy bay đi qua vùng chiến sự. 

NOTAM là các văn bản được gửi tới cho các phi công trước một chuyến bay, khuyến cáo họ về các tình huống có thể xảy ra trong khi bay. Các thông báo này có thể bao gồm cảnh báo nguy hiểm khi bay qua vùng xung đột. 

Các hãng hàng không Mỹ thường đưa ra quyết định về việc bay và không bay tới nơi nào dựa trên NOTAM mà nhiều quốc gia khác nhau gửi tới cho phi công của họ. Ví dụ như dựa trên thông tin tình báo, nếu Anh phát NOTAM tới các phi công, cảnh báo không bay qua nước nào đó, các hãng hàng không Mỹ sẽ xem xét những cảnh báo ấy và làm điều tương tự. 

Các nhân viên cứu hộ thu thập xác nạn nhân vụ MH17 ở miền Đông Ukraine (Nguồn: CNN)

Ủy ban an toàn Hà Lan đang điều tra vụ rơi MH17. Tuy nhiên cơ quan này cũng xem xét cả quy trình ra quyết định về đường bay, có thể ảnh hưởng tới sự an toàn của chuyến bay.

Các điều tra viên của Ủy ban viết trong báo cáo rằng bởi Malaysia Airlines không xem xét NOTAM của các nước khác nên họ không biết về các vùng xung đột mà nhiều hãng hàng không đang tránh không đi qua. Theo các điều tra viên, Malaysia Airlines có thể không sở hữu một hệ thống mạnh như các hãng hàng không khác. 

Dự kiến bản báo cáo chính thức sẽ được công bố vào nửa đầu tháng 10/2015./.