Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Năm nay, cao điểm khô hạn đến sớm nên chỉ mới đầu mùa khô, tỉnh Đồng Nai đã xảy ra hàng loạt vụ mía cháy, đập thủy lợi cạn nước, hàng nghìn héc ta cây trồng bị ảnh hưởng do hạn hán và xâm nhập mặn; nhiều vùng nông thôn thiếu nước sinh hoạt vì nguồn nước giếng khoan cạn kiệt.

Theo báo cáo của Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên khai thác công trình thủy lợi Đồng Nai, tính đến ngày 22/2, dung tích của nhiều hồ chứa nước thuộc đơn vị quản lý giảm mạnh so với cùng kỳ năm ngoái.

Cụ thể, hồ Đa Tôn hiện dung tích là 11,6 triệu m3, hụt gần 1,4 triệu m3 so với cùng kỳ; hồ Gia Ui hụt trên 1,1 triệu m3; hồ Suối Vọng hụt hơn nửa triệu m3... gây nhiều khó khăn cho công tác chống hạn, nhất là hoạt động sản xuất tại các cánh đồng lúa, hoa màu với diện tích lớn tại các huyện miền núi như: Tân Phú, Định Quán, Xuân Lộc.

Ngoài ra, hiện nay mực nước ở hồ Trị An khá kiệt, không thể tăng lưu lượng xả để đẩy mặn ở vùng hạ lưu. Việc trông chờ vào độ mặn trên sông giảm để lấy nước vào nhằm chống hạn không mấy khả thi, vì theo dự báo tình trạng hạn hán sẽ ngày càng tăng trong thời gian tới.

Trong khi đó, kết quả quan trắc mực nước ngầm gần đây nhất của Sở Tài nguyên và Môi trường cho thấy, nước ngầm ở nhiều khu vực trên địa bàn tỉnh vào mùa khô sụt giảm mạnh do nhu cầu sử dụng cao. Bên cạnh đó, còn do mùa khô năm nay nắng nóng, ít có mưa trái mùa, mực nước trên các sông, suối hầu hết kiệt hơn so với cùng kỳ năm trước cũng khiến cho mực nước ngầm sụt giảm mạnh

Ông Trần Anh Tuấn, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã La Ngà (huyện Định Quán) cho biết, cả xã có trên 300 hộ dân thuộc 4 ấp đang thiếu nước sinh hoạt, phải mua nước từ xe bồn về sử dụng dù không rõ nguồn nước này ở đâu và có đảm bảo hay không.

Theo ông Lê Bá Diệt, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã Phú Ngọc (huyện Tân Phú), toàn xã có trên 4.200 hộ dân thì 2/3 thiếu nước sạch sinh hoạt trong mùa khô. Có những hộ khoan 5-6 cái giếng sâu từ 120-130m cũng không có nước để dùng. Mỗi giếng khoan người dân mất từ 15-20 triệu đồng, nếu không có nước coi như số tiền trên mất trắng. Từ nhiều năm nay bước vào mùa khô hạn gay gắt là hàng nghìn hộ dân trong xã lại lao đao vì thiếu nước sinh hoạt, phải trả giá cao để mua mà không biết nước có đảm bảo vệ sinh hay không.

Tại huyện Trảng Bom, từ đầu mùa khô đến nay, toàn huyện có khoảng 300 héc ta mía bị cháy. Nguyên nhân gây cháy chưa được xác định, nhưng theo nông dân có diện tích mía bị thiệt hại, năm nay cháy mía xảy ra sớm với diện tích tăng đột biến một phần do ảnh hưởng của khô hạn. Do nắng quá gay gắt, diện tích mía chờ thu hoạch bị khô sớm là nguồn dẫn rất dễ bắt cháy. Có vụ cháy gây thiệt hại cả 100ha mía vì thời tiết quá khô hanh, gió mạnh nên khi một rẫy mía bị bắt lửa dễ dàng bùng phát, lan rộng ra toàn diện tích gây thiệt hại lớn hơn hẳn so với sự cố cháy mọi năm.

Điều nông dân lo lắng hơn là càng vào cao điểm khô hạn, nguy cơ cháy rẫy, cháy rừng càng tăng vì hiện nhiều khu vực của Đồng Nai đã đạt mức báo động cháy cấp 5, cấp cực kỳ nguy hiểm.

Theo tin từ Đài Khí tượng thủy văn Đồng Nai, trong tuần này trên địa bàn tỉnh tiếp vào cao điểm của nắng nóng, thời tiết tiếp tục khô hạn, ít xảy ra mưa trái mùa. Do ảnh hưởng của hiện tượng El Nino nên thời tiết mùa khô năm nay khắc nghiệt hơn năm trước, nền nhiệt độ cao hơn và cũng ít có mưa trái mùa hơn.

Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn, để chống hạn ngay từ đầu năm, Đồng Nai đã chủ động triển khai kế hoạch ứng phó và tập trung mọi nguồn lực trong công tác chống hạn. Đồng thời tận dụng và phát huy tối đa lượng nước tích trữ ở các hồ thủy lợi… để phục vụ tưới tiêu cho cây trồng và nước sinh hoạt. Tuy nhiên, nông dân vẫn là người đóng vai trò chủ thể cần phát huy nhiều mô hình, giải pháp để tiết kiệm điện, tiết kiệm nước tưới hiệu quả./.