Một xưởng may bị phá hủy sau cuộc không kích của liên quân ở thủ đô Sanaa ngày 14/2 vừa qua. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Ngày 18/3, người đứng đầu Cao ủy Liên hợp quốc về nhân quyền Zeid Ra'ad Al Hussein cho biết một năm qua đa số dân thường thiệt mạng trong cuộc xung đột tại Yemen là do các cuộc ném bom của liên quân do Saudi Arabia dẫn đầu gây ra, đồng thời cảnh báo liên quân có thể đã phạm các tội ác quốc tế.

Trong suốt chiến dịch tấn công chống lực lượng nổi dậy ở Yemen, liên quân của Riyadh đã liên tục hứng chịu nhiều chỉ trích vì các cuộc không kích của họ đã không tránh các mục tiêu phi quân sự.

Nhiều nhóm nhân quyền cũng bày tỏ lo ngại về số dân thường thương vong do phiến quân Houthi, song ông Al Hussein khẳng định liên quân do Saudi Arabia đứng đầu phải chịu trách nhiệm lớn nhất.

Trong một tuyên bố, ông Al Hussein cho biết nhìn vào các con số thống kê, dường như liên quân này phải chịu trách nhiệm lớn hơn nhiều so với tất cả các lực lượng khác, hầu như toàn bộ số dân thường thương vong là hậu quả của không kích.

Ông cho rằng "các thành viên của liên quân đã phạm phải các tội ác quốc tế," trong đó có các tội ác chiến tranh. Tuy nhiên, ông cũng cho rằng cần tiến hành điều tra trước khi đưa ra kết luận cuối cùng.

Liên hợp quốc đã thống kê gần 9.000 dân thường thương vong, trong đó 3.218 người thiệt mạng kể từ khi liên quân do Saudi Arabia đứng đầu can thiệp quân sự vào Yemen ngày 26/3/2015 nhằm ủng hộ Tổng thống Mansour Hadi.

Ông Al Hussein đặc biệt cảnh báo hai cuộc không kích vào một khu chợ ở tỉnh Hajja, miền Bắc trong tuần này. Đây là vụ tấn công đẫm máu nhất kể từ khi xảy ra chiến sự tại Yemen. Tổng thư ký Liên hợp quốc Ban Ki-moon đã đề nghị điều tra vụ việc.

Trả lời phỏng vấn báo giới ngày 16/3 vừa qua, người phát ngôn của liên quân, Chuẩn Tướng Ahmed al-Assiri cho biết các cuộc không kích trên "nhằm vào một cuộc tập hợp của phiến quân."

Liên quân khẳng định không nhằm vào dân thường và các mục tiêu đều đã được xác định nhiều lần để đảm bảo dân thường không thiệt mạng. Ông Assiri cho biết liên quân cũng đã tiến hành điều tra về các sự cố khác nhau về mức độ lạm dụng vũ lực chống dân thường trong cuộc chiến trên.

Cùng ngày, ông Assiri thông báo liên quân sắp chấm dứt các hoạt động can thiệp chủ chốt tại Yemen; đồng thời cho biết sẽ đưa ra các kế hoạch dài hạn nhằm mang lại sự ổn định tại đây, trong đó có việc tiếp tục hỗ trợ về không quân giúp các lực lượng Yemen chiến đấu với phiến quân Houthi trên chiến trường.

Yemen rơi vào hỗn loạn kể từ khi phiến quân Houthi được sự hậu thuẫn của lực lượng trung thành với Tổng thống bị lật đổ Ali Abdullah Saleh chiếm giữ thủ đô Sanaa hồi tháng 9/2014, sau đó tiến xuống miền Nam và kiểm soát nhiều vùng lãnh thổ Yemen, buộc Tổng thống đương nhiệm Mansur Hadi phải lưu vong tại Saudi Arabia.

Lực lượng liên minh khu vực chống Houthi do Saudi Arabia đứng đầu đã tiến hành các cuộc không kích từ tháng 3/2015 và các chiến dịch trên bộ từ tháng 7/2015./.