(Nguồn: Musings on Iraq)

Ngày 4/4, hội đồng tỉnh Kirkuk đã bỏ phiếu thông qua việc tổ chức trưng cầu dân ý nhằm quyết định xem khu vực này sẽ tham gia vùng bán tự trị Kurdistan hay vẫn là một phần của Iraq.

Quyết định của Hội đồng tỉnh Kirkuk đã nhận được sự ủng hộ của 26 trong tổng số 41 thành viên sau khi các thành viên người Arab và người Turk rời cuộc họp để phản đối.

Almas Fadhil, một thành viên người Kurd của hội đồng, đã yêu cầu thực thi điều 140 của Hiến pháp Iraq, trong đó nêu rõ một cuộc trưng cầu dân ý nên được tổ chức tại các khu vực tranh chấp giữa Baghdad và khu tự trị của người Kurd để người dân có thể quyết định tham gia khu vực này hay là một phần của Iraq.

Điều 140 của Hiến pháp Iraq năm 2005 quy định thực hiện một số biện pháp nhằm giải quyết tranh chấp tại Kirkuk - nơi sinh sống của nhiều sắc tộc với người Kurd chiếm đa số - cũng như các khu vực tranh chấp khác, trong đó có việc tổ chức trưng cầu dân ý.

Tuy nhiên, bất đồng giữa các sắc tộc đã nảy sinh khi người Arab và người Turk lại ủng hộ kế hoạch áp dụng hệ thống đăng ký cử tri năm 2004 cho luật bầu cử, với cáo buộc người Kurd tiến hành thay đổi nhân khẩu học tại các khu vực tranh chấp, bao gồm tỉnh giàu dầu mỏ Kirkuk, kể từ sau năm 2003.

Trong khi đó, người Kurd lại bác kế hoạch trên, cáo buộc chính quyền dưới thời Tổng thống Saddam Hussein đã khiến hàng nghìn người Kurd phải sơ tán và thay bằng người Arab để khiến Kirkuk trở thành tỉnh có đông người Arab sinh sống.

Ngày 28/3 vừa qua, hội đồng tỉnh Kirkuk đã bỏ phiếu về việc treo cờ của người Kurd cùng với cờ của Iraq ở tòa nhà hội đồng tỉnh bất chấp sự rút lui của một số thành viên người Arab và Turk, những người cho rằng động thái này đã định trước Kirkuk thuộc về Kurdistan.

Bốn ngày sau đó, Quốc hội Iraq đã bác quyết định trên của Hội đồng tỉnh Kirkuk.

Mâu thuẫn giữa Baghdad và chính quyền khu vực người Kurd đã căng thẳng trong nhiều năm, khi người Kurd coi tỉnh Kirkuk và các khu vực thuộc tỉnh Nineveh, Diyala và Salahudin là khu vực tranh chấp và muốn hợp nhất vào vùng bán tự trị của người Kurd.

Động thái này vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của người Arab, Turk và chính quyền Baghdad./.