Đại biểu Quốc hội Trương Trọng Nghĩa (đoàn Thành phố Hồ Chí Minh) trao đổi với báo chí. (Ảnh: Đức Duy/Vietnam+)

Trong thời gian vừa qua, đã liên tiếp xảy ra một số vụ các luật sư khi hành nghề ở địa phương đã bị “côn đồ” cản trở trong công việc. Vụ gần đây nhất là luật sư Trần Thu Nam và Lê Văn Luân (đoàn Luật sư Hà Nội) đã bị hành hung tại địa bàn xã Đông Phương Yên, huyện Chương Mỹ, Hà Nội.

Trước những vụ việc này, bên lề Quốc hội sáng ngày 4/11, đại biểu Trương Trọng Nghĩa (đoàn Thành phố Hồ Chí Minh), Uỷ viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam đã chia sẻ với báo giới và lên tiếng báo động chung về tình trạng gây khó khăn, cản trở luật sư trong quá trình hành nghề.

- Có thực tế thời gian qua có nhiều luật sư bị gây khó dễ, bị cản trở, xúc phạm, lăng mạ... Ông đánh giá như thế nào về thực trạng này và hiện chúng ta có biện pháp gì bảo vệ cho các luật sư chưa?

Ông Trương Trọng Nghĩa: Hiến pháp và Luật Luật sư đều có quy định bảo đảm quyền hành nghề hợp pháp của luật sư và quy định vị trí của luật sư trong xã hội rất xác đáng nhưng khi luật sư đi hành nghề thì có những tổ chức, cá nhân coi thường, có hành vi tấn công, hành hung. Và tình trạng này không phải là ít.

Có những trường hợp luật sư bị tạt axit cho đến nay điều tra chưa ra. Luật pháp quy định bảo đảm quyền hành nghề, tính mạng, tài sản của luật sư trong quá trình hành nghề tương đối tốt nhưng việc thực thi tương đối kém. Điều này thể hiện khi luật sư bị hành hung, tạt axit... thì sự phản ứng của cơ quan chức năng, đặc biệt cơ quan điều tra quá chậm chạp, trì trệ và không có hiệu quả.

Ví dụ, luật sư Hồng Lĩnh (Hải Phòng) vốn là điều tra viên, bị tạt axit cách đây khoảng 3 năm, bị thương nặng, hiện vẫn chưa điều tra ra và chúng tôi vẫn đang theo đuổi vụ kiện này.

Nhân đây tôi muốn báo động chung về tình trạng gây khó khăn, cản trở về đối xử với luật sư trong quá trình hành nghề đi ngược lại với quy định pháp luật. Luật sư là thành phần trong quá trình tố tụng hình sự, đóng vai trò quan trọng trong các tranh chấp dân sự, hành chính, lao động... tư vấn cho nhân dân, doanh nghiệp trong đời sống hàng ngày. Nếu tình hình này tiếp diễn, sẽ có tác hại chung đến hình ảnh nhà nước pháp quyền, gây tổn hại cho nền công lý.

- Ủy ban bảo vệ quyền hành nghề luật sư có thống kê về những luật sư bị đe dọa trong thời gian qua không thưa ông?

Ông Trương Trọng Nghĩa: Chúng tôi có tập hợp những trường hợp cụ thể mà các Đoàn luật sư báo về để gửi thẳng tới lãnh đạo Bộ Công an. Nhiều trường hợp cơ quan công an thừa nhận hành vi cản trở đã diễn ra. Riêng vụ Hải Phòng đeo bám liên tục nhiều năm, đề nghị nên đưa vụ việc về Bộ Công an nhưng cho đến nay việc điều tra chưa có kết quả gì.

Qua góp ý với Bộ Luật hình sự, tố tụng hình sự và phát biểu tại Quốc hội, tôi đề nghị nguyên tắc khi có vụ việc xảy ra và có thể có dấu hiệu sai trái, vi phạm luật pháp trong hoạt động tư pháp thì có một nguyên tắc, thứ nhất phải giao cho người không bị ảnh hưởng bởi người cũ điều tra lại và thứ hai là giao cho một cấp cao hơn thì việc xem xét, kết luận sẽ nhanh chóng hơn.

- Điển hình vụ gần đây nhất là vào chiều ngày 3/11, hai luật sư Trần Thu Nam và Lê Văn Luân (đoàn Luật sư Hà Nội) kêu cứu trên facebook về việc bị hành hung tại địa bàn xã Đông Phương Yên, huyện Chương Mỹ, Hà Nội. Lãnh đạo Công an Hà Nội cho biết đã chỉ đạo khẩn trương điều tra vụ việc. Liên đoàn Luật sư Việt Nam đã nắm được vụ việc và có động thái gì để bảo vệ cho các luật sư chưa ông?

Ông Trương Trọng Nghĩa: Liên đoàn Luật sư Việt Nam đã được báo cáo về vấn đề này. Trong cuộc họp Ban Thường vụ Liên đoàn Luật sư Việt Nam sau khi có thông tin này đã nhất trí yêu cầu Công an Thành phố Hà Nội phải điều tra nhanh chóng và khách quan để sớm có kết quả xem những luật sư bị hành hung như thế thủ phạm là ai, có mục đích gì.

Rõ ràng ở đây phải coi đó là một vụ án mang tính chất nghiêm trọng vì các luật sư hành nghề hoàn toàn bình thường, hợp pháp mà bị tấn công. Theo tôi, dù với động cơ gì đi nữa thì việc hai luật sư bị hành hung cũng là vụ án có tính nghiêm trọng.

- Xin cảm ơn ông!