Liên quan đến Dự thảo về quy định lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải đối với xe môtô, xe gắn máy của Bộ Giao thông Vận tải, qua khảo sát độc lập của VietnamPlus, đa số người dân khi được hỏi về dự thảo này đều khẳng định sự cần thiết của việc kiểm định này nhằm giảm ô nhiễm không khí.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến cũng băn khoăn về mức phí kiểm định khí thải xe máy và đặt ra câu hỏi đến cơ sở của việc tính toán sơ bộ về mức phí đồng thời bày tỏ sự lo ngại đến tiêu cực của các đại lý được ủy quyền chính thức của các công ty sản xuất, lắp ráp khi Dự thảo nhấn mạnh đây là lực lượng chính tham gia thực hiện kiểm tra khí thải xe máy (ngoài các trung tâm đăng kiểm).

Do đó, hầu hết các chủ xe máy đều mong muốn Chính phủ hay các cơ quan hữu quan phải tính toán thận trọng về lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải xe máy bởi đây là vấn đề phức tạp, nhạy cảm, liên quan đến nhiều thành phần xã hội. Song song đó, Nhà nước phải có cơ chế giám sát và công khai, minh bạch quy trình kiểm định khí thải của xe máy đối với người dân.

Dự thảo về quy định lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải đối với xe môtô, xe gắn máy đưa ra 3 phương án:

Phương án 1: Không quy định ngay một lộ trình dài hạn cho 10 năm tới mà trước mắt chỉ thực hiện kiểm tra khí thải đối với xe có dung tích xy lanh từ 175cm3 trở lên (thực hiện từ ngày 1/7/2018, ước tính có khoảng 15.200 xe được kiểm tra khí thải).

Phương án 2: Ban hành ngay một lộ trình dài hạn bằng cách chia đối tượng kiểm tra khí thải theo tuổi sử dụng xe vì xe càng cũ thì mức phát thải gây ô nhiễm càng lớn. Trước tiên, thực hiện kiểm tra khí thải đối với các xe cũ trên 15 năm sử dụng (từ 1/7/2020, khoảng 6 triệu xe); sau đó đến các xe có niên hạn 10 năm (từ 1/7/2022, khoảng 4 triệu xe), 5 năm (từ 1/7/2025, ước tính có khoảng 12 triệu xe).

Phương án 3: cho rằng nên tiếp tục chia đối tượng kiểm tra khí thải theo dung tích xylanh động cơ vì lượng phát thải tỷ lệ với độ lớn của dung tích xy lanh như loại 150cm3 (từ 1/7/2020); từ 1/7/2022 đối với xe có dung tích xy lanh động cơ từ 105cm3 trở lên; từ 1/7/2025 đối với tất cả xe máy thuộc đối tượng quy định.

Xe máy đang tham gia giao thông là nguồn chính thải ra phần lớn các chất gây ô nhiễm không khí. (Ảnh: Doãn Đức/Vietnam+)