Trong khi người nông dân trồng quất có thể “kê cao gối ngủ" vì chắc chắn sẽ được mùa, thì người trồng hoa đào đang đứng ngồi không yên vì rét đậm.

Đào lo sốt vó

Con đường đất nhỏ dẫn vào bãi trồng hoa đào của phường Nhật Tân (Tây Hồ, Hà Nội) bạt ngàn những cây đào thế, đào cành. Những nụ đào đã chúm chím, hứa hẹn một mùa bội thu nhưng anh Đỗ Văn Lâm, một nông dân trồng đào thì đang lo sốt vó vì trời quá rét.

Ngưng tay phun nước tưới cho từng gốc đào, anh Lâm ra phía đầu ruộng, phả một hơi thuốc lào cho đỡ rét, kể rằng mình biết trồng đào từ lúc vác nổi cái cuốc ra đồng. Cả nhà anh nhiều năm nay đón Tết Nguyên đán nhờ những vườn đào bích. Bề dày kinh nghiệm là thế nhưng anh Lâm cũng như bao người nông dân ở Nhật Tân vẫn “trăm sự mà lạy ông trời.”

Theo lời anh Lâm, giống đào truyền thống ở Nhật Tân vẫn là đào bích và đào phai. Thế nhưng, mỗi giống đào ấy lại được phân ra làm nhiều loại khác nhau tùy thuộc vào nhiều cánh hay ít cánh trong từng bông hoa, từng loại lá.

Hiện người Nhật Tân đã có đến hơn 10 loại hoa đào, trong đó có những loại mới được “du nhập” từ nơi khác về. Thế nhưng, để đạt được tiêu chí đào Nhật Tân chính hiệu thì đào bích phải thắm như môi thiếu nữ, đào phai phớt hồng như má con gái. Đối với đào cành thì nụ, hoa phải líu ríu trên những cành đào đều tăm tắp, vút thẳng như chiếc nơm lật ngược biểu tượng cho sự giàu có, tươi vui. Đối với đào thế thì phải có thế đẹp như “Song Long,” "Tam Long,” "Ngũ Long..."

Kể đến đó, anh Lâm lại chuyển giọng buồn buồn: “Nếu thời tiết cứ rét như thế này, thì ‘môi hồng thiếu nữ’ không khéo lại… thâm sì và chả nở được ‘nụ cười’. Lúc đó, có dáng đẹp đến đâu thì khách mua cũng sẽ ngoảnh mặt mà đi.”

Nói với phóng viên Vietnam+, bà Đỗ Thị Mai Lan, Chủ nhiệm Hợp tác xã nông nghiệp Nhật Tân cho hay, ở Nhật Tân có 35 ha trồng đào. Năm nay, dáng và tán đào rất đẹp, nhưng hoa nở đúng dịp hay không thì bao giờ cũng phụ thuộc vào thời tiết.

Theo bà Lan, bằng kinh nghiệm của mình mỗi người trồng đào đều có một bí kíp riêng trong việc nhìn thời tiết qua cách… ngắm trăng vào tháng 8 âm lịch. Từ đó, họ sẽ “tiên đoán” mùa vụ và xác định thời gian tuốt lá, “bắt” đào ra hoa theo ý muốn. Năm nay, người nông dân cũng đã tuốt lá sớm hơn. Thế nhưng, với sự thay đổi thất thường của thời tiết những năm gần đây, việc “ngồi đất, ngắm trời” để đoán nắng mưa ấy đã nhiều lần thất bại.

Còn gần một tháng nữa là tới Tết Nguyên đán, với kinh nghiệm của mình, bà Lan cho hay nếu thời gian rét đậm trong 2 tuần nữa, rồi lại nắng ấm lên trong thời gian dài thì hoa đào sẽ bật nở rất đẹp. Ngược lại, nếu rét kéo đến áp Tết thì vụ hoa coi như thất bại. Hoa đào vẫn có để bán, nhưng sẽ là ít hoặc đa phần nụ là chính.

Tại cánh đồng của Hợp tác xã nông nghiệp phường Phú Thượng, ông Hồ Quang Khải (Đội trưởng đội sản xuất số 5) cho hay, thời tiết rét mướt sẽ ảnh hưởng lớn đến việc trồng đào. Bởi, mắt đào sẽ không phát triển được và phải có thời tiết ấm thì nụ phát triển và nở hoa đẹp.

Ông Khải cũng cho rằng, nếu thời gian rét đậm kéo dài nửa tháng nữa thì sợ sẽ ảnh hưởng đến năng suất của vùng đào, bởi khi ấy phải nắng thật to thì hoa mới nở mạnh, nếu không cũng chỉ “gỡ gạc” được khoảng 20-30% mà thôi.

Còn anh Lâm thì bảo, vì trời rét nên phải cố giữ ấm cho cây bằng cách giữ ẩm. Thế nhưng, việc này cũng chỉ đỡ đi phần nào chứ không thể triệt để, bởi người Nhật Tân trồng đào ở bãi sông Hồng, gió lạnh thổi rát mặt.

Quất được mùa

Ngược lại với người trồng đào, người trồng quất hiện giờ có thể “kê cao gối ngủ” vì chắc chắn năm nay vụ quất sẽ được mùa. Trên cánh đồng quất ngả màu vàng rộm ở đường quai Tứ Liên (Tây Hồ), anh Triệu Xuân Quảng, chủ của một vườn quất thế với hơn 1.000 gốc cho hay, năm nay chắc chắn thắng lợi.

Với thâm niên gần 20 năm trồng quất, anh Quảng bảo rằng là nông dân, vấn đề thời tiết rất quan trọng, tuy nhiên, đến thời điểm này thì việc rét mướt không thể làm ảnh hưởng gì đến cây quất: “Anh nhìn xem, cả cánh đồng đã vàng rực, sẵn sàng cho Tết. Quất lại là thứ cây chơi được trong thời gian dài, nên quất tuy chín vàng cũng sẽ không bị ảnh hưởng nhiều. Rét lại càng kéo dài thời gian giữ quả trên cây.”

Bên cạnh đó, nếu như cây đào có “mệnh hệ” gì, thì rõ ràng thú chơi cây ngày Tết của người Hà Nội sẽ chuyển sang… quất. Và lúc ấy, có lẽ giá quất không chỉ tăng từ 10-20% so với năm ngoái.

Đồng tình với quan điểm này, chị Đỗ Thị Hương, một chủ vườn quất cho hay, đến nay vườn quất 500 cây của nhà chị đã có khách đến đặt mua trước 300 cây. "Người ta luôn yên tâm khi đặt mua quất trước Tết cả tháng trời, vì nó sẽ không bị hư hỏng," chị cho biết./.