Công an tỉnh Quảng Nam trao trả cổ vật cho ông Nguyễn Mười. (Ảnh: Đoàn Hữu Trung/TTXVN)

Ngày 16/9, Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Nam đã trao trả hơn 1.400 cổ vật cho ông Nguyễn Mười, sinh năm 1956, hiện tạm trú tại số nhà 19 Nguyễn Thái Bình, quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh.

Trước đó, ngày 15/8/2003, khi ông Nguyễn Mười đang thu gom đồ cổ của ngư dân vớt được tại vùng biển Đà Nẵng thì bị Công an tỉnh Quảng Nam bắt giữ với lý do ông đang vận chuyển trái phép 33 cổ vật thu mua từ các tàu của ngư dân.

Kiểm tra tại nhà riêng của ông Nguyễn Mười ở số nhà 130 Nguyễn Thị Minh Khai, thành phố Đà Nẵng, cơ quan chức năng đã thu giữ tổng cộng 1.573 cổ vật đựng trong 27 thùng c​áct​ông và đưa số cổ vật trên về Quảng Nam.

Số cổ vật nói trên, ông Mười khai nhận là đã thu mua trong suốt 10 năm với mục đích mở bảo tàng tư nhân, không có ý định mua bán để kiếm lời.

Sau khi tịch thu số cổ vật trên, Cơ quan An ninh điều tra, Công an tỉnh Quảng Nam khởi tố vụ án, khởi tố bị can Nguyễn Mười về tội “Tàng trữ, vận chuyển hàng cấm” theo Điều 155 Bộ luật Hình sự 1985.

Tuy nhiên, ngày 25/8/2003, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Quảng Nam đã ra quyết định hủy quyết định tạm giữ số cổ vật, nhưng số cổ vật nói trên vẫn bị Công an tỉnh Quảng Nam niêm phong tạm giữ.

Sau đó Viện Kiểm sát tỉnh Quảng Nam đình chỉ vụ án, miễn trách nhiệm hình sự với ông Nguyễn Mười và đề nghị chỉ xử phạt hành chính vì xác định phần lớn số cổ vật này được ông Mười thu mua trước thời điểm luật có hiệu lực.

Đến năm 2009, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Nam đã ký quyết định xử phạt hành chính đồng thời tịch thu toàn bộ cổ vật sung công quỹ.

Bị tịch thu cổ vật và bị xử phạt, ông Mười đã kiện Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Nam ra tòa. Sau đó Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Nam đã hủy quyết định xử phạt hành chính nhưng chưa trao trả cổ vật.

Năm 2010, tỉnh Quảng Nam lập hội đồng định giá và xác định số cổ vật của ông Mười có giá trị hơn 1,6 tỷ đồng. Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Nam tiếp tục chuyển hồ sơ, đề nghị Phòng An ninh điều tra Công an tỉnh Quảng Nam thụ lý vụ án hình sự.

Phòng An ninh điều tra, Công an tỉnh Quảng Nam sau đó đề nghị Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh hủy quyết định đình chỉ vụ án, phục hồi điều tra. Tuy nhiên, Viện ​Kiểm sát cho rằng không có căn cứ nên bác bỏ đề nghị này.

Tháng 8/2015, Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Nam đã có kết luận đề nghị trao trả hơn 1.400 cổ vật cho ông Nguyễn Mười./.