Tàu đánh cá Trung Quốc neo đậu tại bãi đá ngầm Chữ Thập ở Biển Đông ngày 17/7/2012. (Nguồn: AFP/TTXVN)

Theo Đài TNHK, báo cáo thường niên "Thẩm duyệt Chiến lược Đông Á 2015" của Nhật Bản công bố ngày 10/4 khẳng định việc Trung Quốc nhanh chóng gia tăng quân lực và ngày càng quyết đoán trên các vùng biển và vùng trời đã biến 2014 thành "năm của những rủi ro gia tăng đối với an ninh" ở khu vực Đông Á.

Báo cáo trên, do Viện Nghiên cứu Phòng vệ, cơ quan nghiên cứu chính sách chủ chốt của Bộ Quốc phòng Nhật Bản soạn thảo, nêu ra những vụ đối đầu giữa Trung Quốc và Việt Nam về phát triển nguồn tài nguyên biển và tranh chấp lãnh thổ ở Biển Đông như một ví dụ về gia tăng rủi ro.

Báo cáo nhận định nguyên nhân là do những xung đột chiến lược ngày càng rõ ràng giữa Trung Quốc và Mỹ ở Biển Đông và những chính sách đối ngoại đang thay đổi của mỗi nước trong khu vực.

Tài liệu này nói rằng Bắc Kinh đang nhắm mục tiêu thúc đẩy ngoại giao tích cực và mang tính chiến lược hướng tới các nước láng giềng, với mục đích tạo ra một trật tự khu vực Đông Á mà trong đó Trung Quốc đóng vai trò trung tâm, đồng thời tìm cách thiết lập quan hệ nước lớn kiểu mới với Mỹ.

Theo báo cáo, Trung Quốc cũng muốn gia tăng ảnh hưởng của mình đối với các nước châu Á "bằng cách chủ động phát triển cơ sở hạ tầng giao thông" thông qua Ngân hàng đầu tư cơ sở hạ tầng châu Á (AIIB) mới.

Báo cáo của Viện Nghiên cứu Phòng vệ Nhật Bản nhận định: "Mỹ sẽ tiếp tục đóng vai trò chủ đạo trong việc gìn giữ trật tự an ninh khu vực, và nhiệm vụ hệ trọng là các nước láng giềng ủng hộ hòa bình và ổn định khu vực, bằng cách thúc giục Trung Quốc tuân theo trật tự quốc tế dựa trên luật pháp và những chuẩn mực quốc tế, cũng như đóng một vai trò có trách nhiệm trong khuôn khổ nền kinh tế toàn cầu tự do"./.