Trưởng đoàn đàm phán ngoại giao Mỹ về khôi phục quan hệ với Cuba, Trợ lý Ngoại trưởng đặc trách khu vực Tây bán cầu, bà Roberta Jacobson. (Nguồn: usnews.com)

Trong bối cảnh tiến trình bình thường hóa quan hệ giữa Washington và La Habana đang tiến triển nhanh chóng, ngày 20/5, Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Mỹ đã có cuộc điều trần về chính sách tiếp cận mới mà Chính quyền của Tổng thống Barack Obama đang theo đuổi trong quan hệ với Cuba.

Tham dự cuộc điều trần với chủ đề “Quan hệ Mỹ-Cuba: Con đường phía trước” này có Trưởng đoàn đàm phán ngoại giao Mỹ về khôi phục quan hệ với Cuba, Trợ lý Ngoại trưởng đặc trách khu vực Tây bán cầu, bà Roberta Jacobson, và Cố vấn cấp cao Bộ Ngoại giao Thomas A. Shannon. Do ý nghĩa quan trọng của vấn đề, cuộc điều trần đã kéo dài hơn dự kiến.

Mở đầu cuộc điều trần, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Thượng viện, Thượng nghị sỹ Cộng hòa Bob Corker, thừa nhận Cuba hiện nay đã thay đổi so với cách đây một thập kỷ, cả về phương diện chính trị lẫn kinh tế. Tuy nhiên, ông Corker nhấn mạnh Chính quyền của Tổng thống Obama phải lý giải với quốc hội và người dân Mỹ về những lợi ích một khi khôi phục quan hệ với La Habana. Do đó, ông cho rằng cuộc điều trần là cơ hội tốt để đánh giá những thành quả đạt được trong tiến trình bình thường hóa quan hệ song phương thời gian qua, cũng như để xem xét chính sách mới của Nhà Trắng đối với Cuba trong thời gian tới.

Đáp lại những hoài nghi của một số thượng nghị sỹ Mỹ, Trợ lý Ngoại trưởng Roberta Jacobson một lần nữa khẳng định chính sách bao vây cấm vận mà Washington theo đuổi hơn 50 năm đã thất bại và cách tiếp cận gần đây của Chính quyền Obama là cần thiết vì nó mở ra một con đường mới mang lại những điều tốt đẹp hơn không chỉ cho người dân Cuba, mà còn cho cả Mỹ.

Bà Jacobson cho biết Chính phủ Mỹ đã lên kế hoạch chi tiết cho các cuộc đàm phán trong tương lai với Chính phủ Cuba, theo đó tập trung thúc đẩy các loại hình thương mại, viễn thông nhằm tạo ra các cơ hội kinh tế cho các doanh nghiệp và tất cả người dân Cuba. Bà cho rằng để đạt được những thay đổi toàn diện này, điều quan trọng là Quốc hội Mỹ cần khẩn trương dỡ bỏ hoàn toàn lệnh cấm vận đối với La Habana. Thừa nhận Mỹ và Cuba vẫn còn “một vài khác biệt lớn," song quan chức ngoại giao Mỹ khẳng định khoảng cách đang ngày càng được thu hẹp.

Tại cuộc điều trần, nhiều thượng nghị sỹ cũng đã công khai lên tiếng ủng hộ chính sách mới của Chính quyền Obama đối với La Habana. Thượng nghị sỹ Dân chủ Ben Cardin cho rằng lý do Mỹ chưa thể thúc đẩy những thay đổi tại Cuba là bởi vì hai bên không có quan hệ ngoại giao, đồng thời nêu rõ Mỹ sẽ có một cơ hội tốt nếu đối thoại trực tiếp với Chính phủ Cuba. Trong khi đó, Thượng nghị sỹ Tom Udall tuyên bố ông hoan nghênh “chương mới bình thường hóa quan hệ với La Habana," cho rằng việc người Mỹ tăng cường tới Cuba sẽ giúp thúc đẩy khu vực tư nhân tại “đảo quốc tự do."

Tuy nhiên, một số thượng nghị sỹ tiếp tục cho rằng Chính quyền Obama đã "quá vội vàng" cải thiện quan hệ với Cuba. Thượng nghị sỹ Cộng hòa Marco Rubio, một ứng cử viên trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2016, tỏ ý nghi ngờ rằng người dân Cuba sẽ không được hưởng lợi từ các cơ hội kinh tế sau khi bình thường hóa quan hệ với Mỹ. Trong khi Thượng nghị sỹ Dân chủ Bob Menendez đã chỉ trích quyết định đưa Cuba ra khỏi cái gọi là “danh sách các nước bảo trợ khủng bố.”

Cuộc điều trần diễn ra một ngày trước khi các đoàn đàm phán của hai nước tiến hành vòng đàm phán thứ tư về bình thường hóa quan hệ ngoại giao sau hơn nửa thế kỷ đối địch.

Giới phân tích nhận định với những tiến triển nhanh chóng thời gian qua, không loại trừ khả năng đây sẽ là vòng đàm phán cuối cùng trước khi Washington và La Habana tuyên bố mở lại các đại sứ quán ở thủ đô mỗi nước./.