SINGAPORE – Media OutReach – Ngày 2 tháng 7 năm 2019 – Sự leo thang căng thẳng thương mại toàn cầu trong năm ngoái đã trở thành tâm điểm của triển vọng kinh tế thế giới. Tranh chấp thương mại đang gia tăng giữa Trung Quốc và Mỹ chiếm vị trí trung tâm của vấn đề với 360 tỷ USD giá trị thương mại hàng hóa song phương giữa hai nền kinh tế đang chịu mức thuế tăng.

Nguy cơ leo thang hơn nữa trong thương mại toàn cầu đang gia tăng, đặc biệt là sau khi các cuộc đàm phán Mỹ-Trung bị bế tắc vào tháng 5 năm 2019, và việc tăng thuế song phương sau đó không lâu. Mục tiêu chiến lược khác nhau trong chính sách công nghệ và công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc tạo ra rủi ro đáng kể khi tranh chấp thương mại tiến triển thành một cuộc chiến thương mại toàn diện. Tình trạng căng thẳng thương mại của Mỹ với các nền kinh tế khác cũng tăng lên, cho dù ở mức độ thấp hơn. Tuy nhiên, không thể bỏ qua nguy cơ những căng thẳng này dẫn đến xung đột thương mại đa phương.

Trong một kịch bản chiến tranh thương mại, theo Oxford Economics, nền kinh tế thế giới sẽ phát triển chậm lại đáng kế, tăng trưởng với tốc độ chậm nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Có thể nhận ra một kịch bản của Oxford Economics, trong đó Mỹ áp dụng nhiều mức thuế bổ sung đối với Trung Quốc và các đối tác khác. Trong ngắn hạn, tác động đến thị trường tài chính và nhu cầu toàn cầu là rất nghiêm trọng, với mức tăng trưởng thế giới giảm 0,1 điểm phần trăm và 0,9 điểm phần trăm dưới mức cơ sở (không tăng thuế nữa) lần lượt trong năm 2019 và 2020. Sự phục hồi sau đó vẫn chậm chạp ngay cả trong giai đoạn sau của kịch bản khi tăng trưởng năng suất bị giảm ở các nền kinh tế bị ảnh hưởng nặng nề bởi tăng thuế.

Cuộc chiến thương mại lan rộng khắp châu Á thông qua các kênh thương mại và tài chính. Mô phỏng của Oxford Economics theo dõi việc truyền cú sốc từ cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung, Mỹ-Âu và Mỹ-Toàn cầu (ngành ô tô). Thứ nhất, thông qua các kênh thương mại trực tiếp và các hiệu ứng vòng hai liên quan đến đầu tư. Thứ hai, đối với các quốc gia cần vốn đầu tư từ nước ngoài để bù đắp khoản thâm hụt tài khoản vãng lai và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, chiến tranh thương mại dẫn đến hiện tượng rút vốn, thắt chặt điều kiện tài chính và làm suy yếu nhu cầu trong nước ở các nền kinh tế này.

Đài Loan là một trong những nền kinh tế bị ảnh hưởng nặng nề nhất ở châu Á trong kịch bản chiến tranh thương mại. Với sự hội nhập sâu rộng vào chuỗi cung ứng của Trung Quốc và mức tăng giá trị nội địa cao trong xuất khẩu của nó, nền kinh tế Đài Loan cảm thấy tác động ngay lập tức từ cuộc chiến thương mại, mất 1,5% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) so với dự báo cơ bản (không tăng thuế hay cắt giảm thuế nữa) vào năm 2020. Các tác động dài hạn là gần gấp đôi. Nợ chính phủ tăng khoảng 3% GDP trong dài hạn và thị trường chứng khoán mất hơn 10% so với đường cơ sở.

Tác động ở những nơi khác ở châu Á cũng có vấn đề. Đài Loan không phải là nền kinh tế duy nhất bị sứt mẻ nghiêm trọng bởi cuộc chiến thương mại này. Hàn Quốc cũng sẽ chịu những tác động liên quan tương tự đến GDP (mặc dù rất ít) trong giai đoạn 2019-2024 và thậm chí các nền kinh tế ít bị ảnh hưởng cũng mất 1,5-2 điểm phần trăm trong thời gian này. Sự sụt giảm thị trường chứng khoán sẽ làm mất vĩnh viễn tài sản và khoảng 1,3 triệu việc làm so với cơ sở hiện đang so sánh trên mẫu 6 nền kinh tế của Oxford Economics.

Báo cáo do Oxford Economics thực hiện và được Flat Globe Capital ủy quyền.

Giang Tran