HTML clipboard AFP dẫn lời một quan chức Nhà Trắng giấu tên cho biết Tổng thống Mỹ Barack Obama sẽ tuyên bố kiện Trung Quốc vì những hạn chế của nước này đối việc xuất khẩu đất hiếm cho các sản phẩm chế tạo công nghệ cao.

Theo đó, Mỹ sẽ đưa vụ việc ra Tổ chức thương mại thế giới (WTO). Đứng nguyên đơn còn có cả Liên minh châu Âu (EU) và Nhật Bản.

Trung Quốc hiện là nhà sản xuất đất hiếm lớn nhất thế giới. Mười bảy loại đất hiếm là những nguyên liệu rất quan trọng trong sản xuất các sản phẩm công nghệ cao từ máy nghe nhạc iPod tới tên lửa.

Những người chỉ trích nói chiến lược hạn chế xuất khẩu của Trung Quốc làm tăng giá mặt hàng này trên toàn cầu và buộc các công ty nước ngoài phải mở cơ sở ở đây để có thể tiếp cận nguồn nguyên liệu.

Nhưng Bắc Kinh nói lệnh hạn chế là cần thiết để bảo vệ nguồn tài nguyên rất được săn lùng này, hạn chế các tác hại đối với môi trường từ hoạt động khai khoáng và đáp ứng nhu cầu nội địa.

Chính quyền Trung Quốc đã áp đặt hạn ngạch xuất khẩu với mặt hàng này ở mức 30.000 tấn trong năm 2012, tương đương với mức năm ngoái.

Các sản phẩm sử dụng đất hiếm bao gồm máy tính, máy nghe nhạc MP3, đầu đọc đĩa, tên lửa, TV màn hình phẳng và điện thoại di động.

Ông Obama đang đứng trước áp lực lớn trong năm diễn ra bầu cử từ phe Cộng hòa đòi hỏi phải cứng rắn hơn trong quan hệ với Trung Quốc, đồng thời đã nhiều lần kêu gọi Bắc Kinh xem xét lại chính sách hạn chế xuất khẩu và có các động thái khác để đóng một vai trò quan trọng hơn với việc thúc đẩy kinh tế toàn cầu.

Washington còn có các tranh cãi khác trong thương mại với Trung Quốc, bao gồm vấn đề giá đồng nhân dân tệ, mà Mỹ cho là được ấn định quá thấp để thúc đẩy xuất khẩu từ Trung Quốc, làm hại cho các nhà sản xuất Mỹ.

Trong một chuyến thăm Washington vào đầu năm nay của Phó chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, vấn đề thương mại song phương cũng đã được đặt ra. Mỹ còn cáo buộc Bắc Kinh tiếp tục trợ giá cho ngành sản xuất xe hơi trong nước và không đủ quyết liệt trong việc trấn áp các vụ vi phạm bản quyền phần mềm./.
 
Trần Trọng (Vietnam+)