Ngày 7/6, Liên hợp quốc tuyên bố Nga không thể thay chân Áo trong Lực lượng giám sát không can dự của Liên hợp quốc (UNDOF) tại Cao nguyên Golan do một thỏa thuận giữa Israel và Syria không cho phép các nước ủy viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc tham gia sứ mệnh này.

Phát biểu với báo giới sau phiên họp khẩn cấp của Hội đồng Bảo an về vấn đề Cao nguyên Golan, người phát ngôn Liên hợp quốc Martin Nesirky nói rõ Liên hợp quốc đánh giá cao đề xuất của Tổng thống Nga Vladimir Putin sẵn sàng đóng góp quân cho UNDOF sau khi Áo tuyên bố rút quân khỏi lực lượng này. Tuy nhiên, thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Syria cấm các nước thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, trong đó có Nga, tham gia UNDOF.

Đại sứ Anh, nước giữ chức Chủ tịch Hội đồng Bảo an trong tháng này, Mark Lyall Grant cho biết UNDOF tạm thời sẽ được giữ nguyên cho dù số quân sẽ giảm đi nhiều.

Ông Grant cũng cho biết bộ phận chuyên trách về gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc sẽ đề nghị các nước tham gia UNDOF như Philippines và Ấn Độ tăng cường đóng góp quân và cũng sẽ xem xét khả năng kêu gọi các nước khác tham gia.

Trước mắt, Liên hợp quốc sẽ đề nghị Áo giảm tốc độ rút quân và đề nghị các nước đóng góp quân khác không theo chân Áo. Trong khi đó, người đứng đầu bộ phận gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc Herve Ladsous gợi ý tăng số quân trong UNDOF lên 1.250 người.

Nguồn tin ngoại giao Liên hợp quốc cho biết cho phép Nga tham gia UNDOF lúc này là rất phức tạp về pháp lý và nhạy cảm về chính trị, vì việc Nga lâu nay là đồng minh của Syria có thể khiến phe đối lập ở Syria đánh giá binh lính Nga không có thái độ trung lập.

Trước đó, ông Putin tuyên bố Nga sẵn sàng "thế chân" Áo trong UNDOF nếu được Liên hợp quốc chấp thuận và các nước trong khu vực mong muốn.

[Nga muốn thay Áo giám sát việc ngừng bắn tại Golan]

Đại sứ Nga tại Liên hợp quốc Vitaly Churkin cho biết Nga nhận thức rõ những giới hạn trong thỏa thuận liên quan giữa Israel và Syria, và cũng hiểu rõ về lý thuyết văn bản có từ gần 4 thập kỷ này có thể sửa đổi cho phù hợp với tình hình mới.

Cao nguyên Golan có vị trí chiến lược quan trọng ở khu vực Trung Đông. Trong cuộc chiến tranh kéo dài 6 ngày năm 1967, Israel chiếm giữ vùng đất rộng tới 1.200 km2 ở Golan và sáp nhập luôn vào lãnh thổ của mình dù không được cộng đồng quốc tế công nhận.

Năm 1973, Israel và Syria ký thỏa thuận ngừng bắn, theo đó Damascus không được đưa quân đội tới khu vực này. Tuy nhiên, hai bên vẫn trong tình trạng chiến tranh, buộc Liên hợp quốc phải triển khai lực lượng gìn giữ hòa bình để giám sát thực thi thỏa thuận ngừng bắn.

Áo giống như "xương sống" của UNDOF vì đóng góp 377 quân cho lực lược gồm 911 người này. Vì vậy, việc Áo ngày 6/6 tuyên bố rút quân khỏi UNDOF đang gây ra một cuộc khủng hoảng, đẩy lực lượng này đến trước nguy cơ phải thực thi nhiệm vụ với số quân giảm hơn 1/3 và trong bối cảnh giao tranh gia tăng giữa quân chính phủ và các lực lượng đối lập Syria./.

(TTXVN)