Hiệp hội Thép Việt Nam (VSA) cho biết, lượng thép tồn kho hiện đang ở mức cao, gần 500.000 tấn, trong khi bình quân lượng tồn kho ở mức cho phép khoảng 250.000 tấn.

Đây là số lượng thép tồn lớn hơn mức bình thường. Chính vì vậy, có nhiều nhà máy thép chỉ vận hành 50-60% công suất, thậm chí phải ngừng sản xuất.

Theo tính toán của VSA, mức lãi mà các doanh nghiệp thép phải trả đối với lượng hàng tồn kho này khoảng gần 150 tỷ đồng/tháng.

Nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên của ngành thép là do tình hình lạm phát trong nước tăng cao, Chính phủ vẫn phải áp dụng nhiều biện pháp để kiềm chế, trong đó có việc thực hiện chính sách cắt giảm đầu tư công, tạm dừng, hoãn các công trình chưa thật cần thiết làm cho thị trường bất động sản năm 2011 đã thực sự rơi vào tình trạng đóng băng.

Bên cạnh đó, những khó khăn mà các doanh nghiệp thép gặp phải là chi phí vốn quá cao, giá các vật tư nhiên liệu đầu vào hiện cũng đều tăng ở mức 2 con số, giá than tăng 41% từ đầu tháng 4/2011; giá xăng dầu tăng từ 32-43%; giá điện tăng 15,28%. Kể từ đầu năm giá nguyên liệu đầu vào của ngành thép như quặng sắt, than cốc, phôi thép và thép phế tăng hoặc giữ ở mức giá cao hơn năm 2010 từ 20-30%.

Đặc biệt, phải kể đến nguyên nhân đã được nhắc đi nhắc lại trong nhiều năm qua là quy hoạch ngành thép bất hợp lý. Hiện nay cả nước có 32 dự án thép nằm ngoài quy hoạch, trong đó hơn 20 dự án là địa phương cấp sai thẩm quyền.

Hải Phòng, Bà Rịa-Vũng Tàu... là những địa phương tập trung các nhà máy thép nhiều nhất cả nước, còn các địa phương vùng sâu vùng xa cứ có chút mỏ quặng là họ làm thép như Cao Bằng, Bắc Kạn, Yên Bái..., đều có những dự án được cấp phép.

Trong khi sức tiêu thụ thép trong nước ảm đạm, để giải quyết bài toán tồn kho, xuất khẩu là hướng đi mà các doanh nghiệp thép đang tính đến hiện nay.

Hiện các dự án sản xuất thép xây dựng, ống thép, thép cán nguội, thép mạ kim loại và tôn phủ màu đã dư thừa công suất gần gấp đôi so với nhu cầu nên kiên quyết không cấp thêm giấy phép đầu tư ít nhất cho 5 năm tới. Ưu tiên các dự án đầu tư các nhà máy thép sản xuất các sản phẩm thép Việt Nam còn phải nhập khẩu với số lượng lớn như thép tấm, thép cuộn cán nóng, thép chất lượng, thép chế tạo,... để giảm bớt nhập siêu./.

(TTXVN/Vietnam+)