Ngày 24/7, Tổng thống bị phế truất của Manuel Zelaya đã bước qua biên giới Nicaragua vào lãnh thổ Honduras, trong một động thái được xem là chuyến về nước "tượng trưng" sau gần một tháng sống lưu vong kể từ khi bị lật đổ trong cuộc đảo chính ngày 28/6.
 
Sau hai tiếng dừng chân tại cửa khẩu biên giới Las Manos của Honduras, ông Zelaya đã trở lại Nicaragua.
 
Phóng viên TTXVN tại Mexico dẫn tin hãng Notimex của nước này cho biết vào lúc 20 giờ 25 phút GMT ngày 24/7, ông Zelaya đã bước qua đường biên giới của Nicaragua đặt chân vào lãnh thổ Honduras cùng với Ngoại trưởng trong chính quyền bị lật đổ, bà Patricia Rodas.
 
Ngoại trưởng Venezuela Nicolas Maduro cũng cùng đi. Sau khi vào Honduras, ông Zelaya đã gửi một thông điệp đến Đại tá Romero Vazquez - người đứng đầu lực lượng vũ trang Honduras và cũng là người cầm đầu cuộc đảo chính quân sự vừa qua, trong đó đề xuất một cuộc gặp giữa hai ông tại cửa khẩu để tìm giải pháp hòa bình cho cuộc khủng hoảng hiện nay.
 
Trong bài phát biểu được phát thanh trực tiếp từ khu vực biên giới, ông Zelaya tuyên bố ông "không thể cầm quyền với sự chống đối mạnh mẽ từ các nhóm thế lực này, song họ cũng không thể thực hiện điều đó với sự chống đối của người dân".
 
Chuyến về nước lần nước của Tổng thống bị phế truất Zelaya thất bại khi máy bay chở ông không hạ cánh được xuống sân bay ở Honduras do chính phủ lâm thời bố trí lực lượng an ninh phong tỏa sân bay.

Ông Zelaya đã không bị bắt giữ ở biên giới như tuyên bố của chính phủ lâm thời. Tuy nhiên, Ngoại trưởng Carlos Lopez của Chính phủ lâm thời Honduras khẳng định lệnh bắt ông Zelaya vẫn có hiệu lực và ông Zelaya sẽ bị đưa ra tòa xét xử. Ông Lpoez cũng khẳng định chính phủ lâm thời sẽ bảo đảm an ninh cho ông Zelaya và các quan sát viên quốc tế sẽ được mời tham dự phiên tòa này.
 
Phản ứng trước sự kiện trên, Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton cho rằng việc ông Zelaya cố tìm cách về nước là "hành động khinh suất" và không có lợi cho nỗ lực khôi phục dân chủ và trật tự hiến pháp trong cuộc khủng hoảng tại Honduras.
 
Trong khi đó, các nguyên thủ tham dự Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 37 khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) ngày 24/7 đã nhất trí lên án cuộc đảo chính ở Honduras, coi đó là hành động phá vỡ trật tự hiến pháp, đồng thời nhấn mạnh nền dân chủ chỉ được khôi phục một khi Tổng thống bị phế truất Zelaya được phục chức.
 
Các nhà lãnh đạo Mercosur khẳng định mọi hành động của chính phủ tiếm quyền ở Honduras đều vô giá trị, kể cả việc tổ chức tổng tuyển cử mà họ đang triển khai./.