Ngày 10/3, Chủ tịch Liên đoàn Arập (AL) Amr Moussa cho biết sau khi Israel thông qua kế hoạch xây nhà định cư mới ở Đông Jerusalem, Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas tuyên bố sẽ không tham gia bất cứ cuộc đàm phán nào với Israel trong hoàn cảnh hiện nay.

Phát biểu tại cuộc họp báo sau cuộc họp khẩn cấp của đại diện các nước Arập tại trụ sở của AL ở Cairo (Ai Cập), ông Amr Moussa cho biết Tổng thống Abbas đã thông báo với ông quyết định trên trong cuộc điện đàm sau khi Israel thông qua kế hoạch xây dựng 1.600 nhà ở mới tại khu định cư Ramat Shlomo thuộc Đông Jerusalem.

Trong tuyên bố đưa ra sau cuộc họp, AL cho rằng động thái trên của Israel chứng tỏ Tel Aviv không sẵn sàng can dự vào nỗ lực thực sự thúc đẩy hòa bình khu vực. AL nhấn mạnh Israel phải đình chỉ kế hoạch trên trước khi các cuộc đàm phán với Palestine, bất kể trực tiếp hoặc gián tiếp, được nối lại.

AL cũng đề nghị triệu tập cuộc họp ngoại trưởng các nước Arập để xem xét việc rút bỏ sự ủng hộ của tổ chức này đối với các cuộc đàm phán gián tiếp giữa Israel và Palestine.

Ngày 7/3 vừa qua, Palestine đã chấp thuận đề nghị của Mỹ tiến hành các cuộc đàm phán gián tiếp với Israel dưới vai trò trung gian của Đặc phái viên Mỹ về Trung Đông George Mitchell. Trưởng đoàn đàm phán Palestine Saeb Erakat cho rằng đây là "cơ hội cuối cùng" để duy trì tiến trình hòa bình khu vực.

Ngày 9/3, Israel thông qua kế hoạch xây dựng nhà định cư mới tại Đông Jerusalem sau khi đã phê chuẩn xây 112 nhà tại Bờ Tây cũng trong tuần này. Động thái này diễn ra vào thời điểm Phó Tổng thống Mỹ Joseph Biden đang có chuyến công du Trung Đông trong nỗ lực thúc đẩy nối lại tiến trình hòa bình khu vực.

Ông Biden đã lên án kế hoạch trên của Israel là hành động phá hoại lòng tin cũng như những nỗ lực của Mỹ nhằm tái khởi động đàm phán hòa bình. Người phát ngôn Nhà Trắng Robert Gibbs tuyên bố Mỹ phê phán quyết định trên của Israel.

Các nước phương Tây cũng lên án động thái trên của Israel. Bộ trưởng Ngoại giao Anh David Miliband nhấn mạnh đây là một quyết định "tai hại và không đúng lúc." Ông cho rằng các cuộc đàm phán hòa bình giữa Israel và Palestine "đòi hòi sự dũng cảm, cam kết và nhân nhượng" và các bên cần thể hiện bằng hành động chứ không chỉ bằng lời nói.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pháp Berna Valero tuyên bố quyết định của Israel hoàn toàn bất hợp pháp, đặc biệt vào thời điểm các cuộc thương lượng hòa bình với Palestine vừa được khởi động lại.

Từ Brussels (Bỉ), đại diện cấp cao về chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu Catherine Ashton yêu cầu Israel hủy bỏ quyết định trên. EU cho rằng hoạt động mở rộng các khu định cư của Israel phá hoại các nỗ lực nối lại hòa đàm và có nguy cơ làm cho giải pháp hai nhà nước không thực hiện được.

Ngoại trưởng Na Uy Jonas Gahr Stoere cũng cảnh báo rằng kế hoạch của Tel Aviv đe dọa phá hoại tiến trình hòa bình Trung Đông. Các nước Đan Mạch, Brazil và Đức cũng chỉ trích mạnh mẽ hoạt động mở rộng các khu định cư của Israel.

Israel chiếm đóng Đông Jerusalem năm 1967 và sau đó sáp nhập vào lãnh thổ Israel. Cộng đồng quốc tế không công nhận sự sáp nhập này, và việc Israel xây khu định cư trên các vùng đất chiếm đóng của Palestine trong nhiều năm qua là một trong những trở ngại chính đối với tiến trình hòa bình Trung Đông.

Trưởng đoàn đàm phán Palestine Saeb Erakat ngày 10/3 đã ra tuyên bố hoan nghênh phản ứng của Mỹ và cộng đồng quốc tế lên án quyết định của Israel xây nhà định cư mới tại Đông Jerusalem.

Ông Erakat bày tỏ muốn Mỹ và Liên hợp quốc, nhất là Mỹ, gây sức ép buộc Israel phải chấm dứt ngay việc xây dựng các khu định cư tại Jerusalem cũng như các vùng lãnh thổ Palestine bị chiếm đóng"./.

(TTXVN/Vietnam+)