Tổng thống Zimbabwe Robert Mugabe tại một hội nghị ở Harare ngày 7/4/2016. (Nguồn: AFP/TTXVN)

Chủ tịch Liên minh châu Phi (AU), Tổng thống Guinea Alpha Conde khẳng định AU đề nghị tôn trọng hiến pháp, trở lại trật tự hiến pháp và sẽ không bao giờ chấp nhận đảo chính quân sự tại Zimbabwe.

Trả lời phỏng vấn báo giới Pháp tại Paris, ông Conde nhấn mạnh: "Những vấn đề nội bộ cần được giải quyết bằng giải pháp chính trị trong đảng ZANU-PF cầm quyền, chứ không phải bằng sự can thiệp của quân đội." 

Trước đó cùng ngày, Chủ tịch Ủy ban AU (AUC) Moussa Faki Mahamat cũng ra tuyên bố về tình hình Zimbabwe và kêu gọi các bên liên quan giải quyết cuộc khủng hoảng chính trị tại Zimbabwe phù hợp với các quy định chung của châu lục.

Các tuyên bố trên được đưa ra sau khi quân đội Zimbabwe bất ngờ giành quyền kiểm soát các cơ quan nhà nước và các phương tiện truyền thông ở nước này.

Hiện Tổng thống Robert Mugabe, 93 tuổi, cùng vợ Grace Mugabe​ và hai nhân vật chủ chốt của nhóm chính trị G40 do bà đứng đầu đang bị quản thúc tại khu “Nhà Xanh” của ông Mugabe ở thủ đô Harare.

Đại diện quân đội đã thông báo trên Đài truyền hình nhà nước ZBC rằng đây không phải là một cuộc đảo chính, song giới quan sát cho rằng hành động của quân đội sẽ mở ra một cuộc chuyển giao quyền lực tại quốc gia miền Nam châu Phi này.

[Chủ tịch Liên minh châu Phi ra tuyên bố về tình hình Zimbabwe]

Cùng ngày, Nam Phi - nước giữ cương vị Chủ tịch Cộng đồng Phát triển kinh tế miền Nam châu Phi (SADC), cho biết đã cử 2 đặc phái viên tới Zimbabwe để thực hiện các nỗ lực hòa giải.

Hai đặc phái viên này là Bộ trưởng Bộ Quốc phòng và Cựu Chiến binh Nosiviwe Mapisa-Nqakula​ và Bộ trưởng Bộ An ninh nhà nước Bongani Bongoand.

Hai ông này đã có cuộc gặp Tổng thống Mugabe và sau đó sẽ gặp các tướng lĩnh quân đội Zimbabwe.

Theo kế hoạch, hai đặc phái viên trên sẽ tới Angola báo cáo về "sứ mệnh" này với Chủ tịch Ủy ban Chính sách Quốc phòng và An ninh của SADC - Tổng thống Angola Joao Lourenço.

Trong một diễn biến liên quan, thủ lĩnh đảng Phong trào vì sự thay đổi dân chủ (MDC) đối lập lớn nhất ở Zimbabwe, ông Morgan Tsvangirai​ lên tiếng kêu gọi Tổng thống Mugabe từ chức.

Có tin cho biết ông Tsvangirai đã bay từ Nam Phi về Zimbabwe để “sẵn sàng đàm phán thành lập chính phủ chuyển tiếp với Phó Tổng thống Emmerson Mnangagwa, người được quân đội ủng hộ và vừa bị ông Mugabe sa thải hồi tuần trước.

Một số nguồn tin chưa được kiểm chứng cho biết Tổng thống Mugabe khẳng định ông vẫn là nhà lãnh đạo hợp pháp duy nhất của Zimbabwe, đồng thời bác bỏ đề xuất của một linh mục Cơ đốc giáo đứng ra hòa giải nhằm tạo điều kiện cho ông rút lui êm thấm sau cuộc đảo chính./.