Trước sức ép của cộng đồng quốc tế yêu cầu phải nới lỏng kiểm soát đối với đất hiếm, Trung Quốc mới đây tuyên bố sẽ kháng án đối với phán quyết của Tổ chức thương mại thế giới (WTO) hôm 5/7 rằng nước này đã hạn chế xuất khẩu một cách bất hợp pháp đối với các nguyên liệu như bauxite, than cốc, fluorit, magiê, silicol metal, silicon carbide, phốt pho vàng, và kẽm.

WTO ủng hộ khiếu kiện của Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) và Mexico rằng Trung Quốc đã không tôn trọng các cam kết về tiếp cận thị trường khi áp dụng chế độ hạn ngạch và thuế quan đối với một số khoáng sản, trong bối cảnh nước này đã gia nhập WTO.

Theo nguyên đơn, các nguyên liệu trên giữ vai trò chủ chốt trong ngành thép, nhôm và hóa chất, và bất kỳ sự hạn chế nào cũng dẫn đến xu hướng tăng giá mạnh trên thị trường thế giới.

Phát biểu với báo giới, người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc Shen Danyang nói: Chúng tôi khẳng định là chính sách của mình không vi phạm các quy định của WTO.

Tờ Economic Information Dailys (thuộc Tân Hoa Xã) cho rằng Trung Quốc cần "tự vệ" khi một số quốc gia chỉ biết theo đuổi lợi ích của họ và "lợi dụng" các quy định của WTO.

Tuy nhiên, Trung Quốc đã không thể chứng minh rằng chính sách hạn chế xuất khẩu song song với việc hạn chế tiêu thụ các nguyên liệu này tại thị trường nội địa.

Cơ quan trọng tài của WTO bác bỏ lý lẽ của Bắc Kinh rằng nước này muốn bảo tồn các nguồn lực. Cả Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đều hoan nghênh phán quyết của WTO.

Ủy viên thương mại của EU, Karel De Gucht nói rằng Trung Quốc cần đảm bảo tiếp cận nguồn cung đất hiếm một cách tự do và công bằng.

Hồi đầu năm nay Bắc Kinh đã gây nên sự phản đối gay gắt sau khi nhà sản xuất đất hiếm lớn nhất thế giới này có ý thắt chặt xuất khẩu đất hiếm - chứa 17 nguyên tố chủ chốt để sản xuất các sản phẩm công nghệ cao, từ iPod đến tuabin gió./.

Hương Giang (TTXVN/Vietnam+)