Giữa mênh mông sông nước hữu tình, Làng Văn hóa các dân tộc Việt Nam rộn rã với một phiên chợ vùng cao hết sức độc đáo trong lòng Thủ đô Hà Nội, thuhút đông đảo du khách thập phương.
Phiên chợ vùng cao có một không gian mở vớitrên 30 gian hàng phân thành bốn khu chính bao gồm chợ vùng núi phía Bắc, chợngười Hoa phía Nam, chợ quê, chợ nổi vùng sông nước.
Người đi chợ cóthể cảm nhận hết sự khoáng đạt trong liên kết giữa không gian chợ ở mọimiền đất nước.
Các gian hàng cũng thông thoáng và mang đậm nét văn hóacác vùng miền từ hàng hóa, cách bày bán đến những trang phục, cách thểhiện, ngôn ngữ của người bán hàng.
Từ huyện Buôn Đôn, tỉnh Đắk Lắk,chị H’va Hmoc háo hức cùng hàng chục người Ê đê khác về Thủđô tham dự phiên chợ đầu tiên trong Ngày hội văn hóa các dân tộc ViệtNam.
Ở đây, chị có thể mua sắm những thứ cần thiết, trao đổi thông tinvà được gặp gỡ nhiều bạn bè các dân tộc trên mọi vùng Tổ quốc.
Các mặt hàng đặc sảnđược bày bán nhiều nhất tại phiên chợ có thổ cầm của người Mông, quầnáo người Dao, rượu của người Nùng… Mỗi thứ đều có những đặc trưng, nétđẹp văn hóa truyền thống riêng biệt.
Cũng là hàng thổ cẩm, cũng lànhững chum rượu, nhưng ở mỗi dân tộc có cách chế biến, sản xuất khácnhau, tạo nên sự đa dạng cả về sản phẩm và bản sắc văn hóa.
Cácmặt hàng được đính kèm giá chuẩn, người mua không phải mặc cả. Điều nàykhiến ông A Pun (dân tộc Ba Na ở Gia Lai) thấy rất mới và hay, khi trở về ông sẽchỉ dẫn cho bà con trong buôn làm theo.
Phiên chợ vùng cao còn cósự góp mặt của nhiều mặt hàng đặc trưng của bà con các dân tộc đã từngđược đầu tư xây dựng thương hiệu, xuất khẩu ra nhiều nước trên thếgiới.
Tín hiệu vui này cho thấy giờ đây nhân dân vùng cao ngày càngbiết áp dụng khoa học kỹ thuật, từng bước lĩnh hội kiến thức để chuẩnbị cho quá trình hội nhập.
Luôn tay rót rượu mời khách, chị DươngThị Vân, dân tộc Nùng, huyện Lục Ngạn (Bắc Giang) tự hào giới thiệu đặcsản rượu Kiên Thành quê chị. Giọng nói nhẹ nhàng, âm điệu tiếng Kinhkhá chuẩn của chị đã truyền cảm và lôi cuốn thực khách thưởng thứchương vị hấp dẫn, ngọt mát và đậm đà của rượu Kiên Thành từng được dùngđể tiến vua Lý Nhân Tông.
Tham gia sự kiện văn hóa lớn của cácdân tộc lần này, chị Vàng Thị Mai, dân tộc H' Mông đến từ Cao nguyên đáĐồng Văn (Hà Giang) trực tiếp giới thiệu các công đoạn sản xuất lanhthổ cẩm quê chị.
Chị Mai cho rằng đây là cách tốt nhất để người muahiểu được nét độc đáo của sản phẩm lanh thổ cẩm - thương hiệu được xâydựng từ mấy chục năm nay của người H Mông Hà Giang.
Những vòng quay sợi đều đều trên tay, chị Mai vui vẻ cho biết hợp tác xã lanh thổ cẩmquê chị giờ đã có 120 thành viên, chia thành 9 tổ sản xuất. Chị em đềulà những người có hoàn cảnh khó khăn, phụ nữ cô đơn hoặc là nạn nhâncủa nạn buôn bán phụ nữ, trẻ em, song cùng có chung sự đam mê côngviệc. Sản phẩm làm ra là những chiếc khăn thêu, túi, ví đựng tiền bằnglanh, thổ cẩm, được bán ra nhiều nước ở châu Âu, châu Mỹ, Nhật Bản, HànQuốc… Công việc ổn định, thu nhập trung bình của mỗi thành viên hợp tác xã từ2,5 - 3 triệu đồng/tháng. Để tiếp tục phát triển thương hiệu, hợp tác xã đãliên kết với một số cơ sở kinh doanh ở Hà Nội và các tỉnh, thành phốkhác.
Tuy nằm hơi khuất, nhưng khu chợ của người Hoa từ Thành phố HồChí Minh vẫn nhận được khá nhiều sự quan tâm của bà con các dân tộc vàdu khách.
Trong các gian hàng này treo rất nhiều tranh cổ, tranh chữ,sử dụng bằng loại giấy bồi khá đặc biệt như lời người đại diện đoàngiới thiệu: “Không thấy bất cứ loại mọt hay côn trùng nào bén mảng vàosản phẩm.”
Hai họa sỹ nổi tiếng trong lĩnh vực hội họa này ở Việt Namvà khu vực là Trương Hán Minh và Trương Lộ đang phóng bút trên nhữngbản giấy trước sự trầm trồ thán phục của người xem.
Cạnh đó, chủ nhân đoàn Lân võ đường Lưu Kiến Xương cũng đang tỉ mỉ hoàn tất các công đoạnlàm chiếc đầu lân đồ sộ, nhiều màu sắc.
“Phiên chợ lớn này, kháchhàng đến tham quan, mua sắm, được người bán tiếp đón vui vẻ, niềm nởngay cả khi khách chỉ muốn tìm hiểu về hoạt động sản xuất, phong tục,cách sống của người dân tộc, điều ít thấy ở các phiên chợ thông thườngkhác” - chị Bùi Mai Phương, dân tộc Kinh đến từ Hà Nội bộc bạch.
Đâycũng là cảm nhận chung của đông đảo du khách từ mọi miền đất nước và cảkhách nước ngoài khi đến với chợ. Nhiều người còn mong muốn không gianvăn hóa đậm chất vùng miền này xuất hiện ở nhiều nơi, góp phần duytrì nét đẹp vốn có trong sinh hoạt cộng đồng của người Việt.
Chợvùng cao phía Bắc là sáng kiến của Bộ Văn hóa, Thể thao & Du lịchhướng ứng Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về Ngày văn hóa dân tộcViệt Nam.
Chợ năm nay chính thức khai mạc ngày 19/4 và mở liên tụctrong tuần lễ diễn ra sự kiện trọng đại về văn hóa của các dân tộc ViệtNam.
Tại các phiên chợ còn diễn ra nhiều hoạt động biểu diễn văn hóa,văn nghệ của đồng bào các dân tộc, trình diễn cách thức tổ chức sảnxuất nhiều mặt hàng truyền thống, chế biến đặc sản các vùng, miền…
Những phong tục tập quán của nhiều dân tộc lần đầu tiên được tái hiệntại chợ, trong đó, những điệu múa, tiếng khèn chính là tình cảm mà đồng bào dành cho dukhách, làm cho phiên chợ ấm hơi thở cuộc sống, nhiều nét thi vị./.
Mỹ Bình (TTXVN)