"Bao nhiêu, 5 phần trăm mỗi tháng à? Không vấn đề, miễn có ngay tiền là ok!". Anh Nguyễn Văn Trường, nhà đầu tư tại Sàn chứng khoán Sacombank (Hà Nội) cấp tập liên hệ đầu mối vay tiền. Có lẽ chưa bao giờ anh Trường lại hy vọng nhiều vào mức sinh lời từ thị trường chứng khoán như hiện nay.

Khởi nguồn của sự hồi phục

Theo ông Đinh Anh Kim, Giám đốc chi nhánh Chương Dương  Hà Nội, Công ty Chứng khoán APEC, có nhiều lý do để nhà đầu tư tin tưởng vào sự sinh lời của thị trường hiện nay. Nếu như năm 2008, thị trường chứng khoán chịu nhiều áp lực giảm điểm, cổ phiếu giảm giá thì sang năm 2009 tình hình đã khác - Thị trường chứng khoán và cổ phiếu lại bước vào thời kỳ "vòng xoáy thăng hoa".

Kinh tế thế giới đang thoát khỏi suy thoái, các thị trường xuất khẩu, nội địa đã ấm lại, doanh nghiệp sản xuất kinh doanh được kích cầu đã có doanh thu, có lãi trong báo cáo quý I/2009. Cạnh đó, thị trường chứng khoán tăng từ 235 điểm lên hơn 500 điểm hiện nay đã giúp các doanh nghiệp được rút bớt vốn ở khoản dự phòng tài chính để hạch toán sang lợi nhuận sản xuất kinh doanh.

"Bên cạnh việc kinh tế vĩ mô trợ lực cho thị trường chứng khoán thì sức mạnh của doanh nghiệp cũng đã được cải thiện: Doanh thu tăng - lợi nhuận tăng - được rút vốn từ dự phòng rủi ro tài chính – chỉ số tài chính doanh nghiệp tốt hơn – giá cổ phiếu sẽ tăng!," ông Kim chứng minh.

Hỗ trợ tài chính: Thêm dầu vào lửa

Hiển nhiên là sự hồi phục của thị trường chứng khoán bắt nguồn từ việc kinh tế vĩ mô có dấu hiệu thoát khỏi suy thoái khiến nhà đầu tư quay lại thị trường. Và đương nhiên là thị trường chứng khoán từ đầu năm tới nay cũng đã thu hút thêm được nhiều tài khoản của các nhà đầu tư mới, các nhà đầu tư tổ chức bắt đầu giải ngân khi thị trường thoát khỏi xu hướng giảm dài hạn.

Tuy nhiên, thị trường chứng khoán sẽ không "nóng khẩn cấp" được như hiện nay nếu không có sự hỗ trợ của khối các công ty tài chính, chứng khoán với các nhà đầu tư cũ.

Trưởng phòng Quan hệ công chúng, Công ty Chứng khoán Quốc tế Hoàng Gia (IRS) Nguyễn Tiến Hoàng cho biết khoản vốn 200 tỷ đồng mà IRS hợp tác với một công ty tài chính để hỗ trợ nhà đầu tư đã được giải ngân hết sạch. IRS đang tiếp tục tìm kiếm các công ty tài chính khác để khai thác vốn tiếp tục hỗ trợ nhà đầu tư. Từ sự thông thoáng này, IRS đã thu hút có ngày tới 60 tài khoản mở mới, còn bình thường cũng đạt trên dưới 20 tài khoản/ngày.

Khảo sát tại các Công ty Chứng khoán trên thị trường, kể từ khi thị trường chứng khoán hồi phục, hầu hết các công ty chứng khoán đều phối hợp với một hay một vài đối tác tài chính để hỗ trợ vốn cho các nhà đầu tư. Hình thức hỗ trợ rất đa dạng và thông thoáng, nhà đầu tư vốn ít thì được cầm cố từ 40-70% giá trị tiền hay cổ phiếu trong tài khoản để mua tiếp cổ phiếu. Nhà đầu tư "ruột" của công ty chứng khoán thì được hỗ trợ 100% vốn để mua chứng khoán.

Thậm chí nhiều công ty chứng khoán còn ưu tiên hỗ trợ khách VIP (nhà đầu tư vốn lớn) theo hình thức T+2 hoặc T+7, tức mua chứng khoán nhưng sau 2 ngày mới phải trả tiền hoặc công ty chứng khoán thu xếp vốn cho 100% từ khi mua đến khi bán chứng khoán thì trả gốc và lãi.

Bà Nguyễn Hồng Mai, Trưởng phòng Đầu tư quỹ bảo hiểm bưu điện cho rằng, một trong những nguyên nhân khiến thị trường nóng như hiện nay là do khối các công ty chứng khoán “tung” các đòn bẩy tài chính hỗ trợ nhà đầu tư. Ví dụ, một nhà đầu tư VIP đặt lệnh mua cổ phiếu tốt của thị trường và cổ phiếu này đang tăng giá mạnh. Đến khi họ lại muốn mua cổ phiếu khác nhưng cổ phiếu kia chưa về tài khoản để kịp bán đi và chuyển tiền sang. Trong trường hợp này, họ được công ty chứng khoán hỗ trợ vốn hoặc cho chậm nộp tiền 2 ngày hoặc thu xếp vốn từ A đến Z.

Hàng nghìn nhà đầu tư hành động như vậy trong mỗi phiên giao dịch khiến sức cầu được khuyếch đại lớn gấp nhiều lần thực lực. Sức cầu lớn dần mỗi ngày cộng với điểm VN-Index liên tục tăng, khối lượng giao dịch liên tục duy trì ở mức cao cùng với yếu tố hỗ trợ như kinh tế vĩ mô (thế giới và trong nước) đang có tín hiệu tích cực, doanh nghiệp sẽ có lãi từ năm 2009 khiến các nhà đầu tư càng lạc quan.

Cảnh giác không thừa

Trước hiện tượng thị trường chứng khoán tăng nóng như hiện nay, hiểu được bản chất, nhiều chuyên gia đã lên tiếng cảnh báo, đặc biệt là với các nhà đầu tư mới không nên dùng đòn bẩy tài chính để đầu tư chứng khoán. Bởi với việc VN-Index đã tăng nóng, các nhà đầu tư có kinh nghiệm sẽ rất cảnh giác. Nếu thị trường có tín hiệu không thuận, họ sẽ ồ ạt cắt lỗ.

Còn với các nhà đầu tư mới, vì chưa hiểu sự vận động của thị trường, thấy lợi nhuận quá dễ dàng khi vào đúng xu hướng tăng của thị trường nên càng huy động mọi nguồn lực tài chính để dốc vào thị trường. Đến khi gặp tin xấu, thị trường đảo chiều, nhà đầu tư có thể trắng tay vì sử dụng đòn bẩy tài chính.

Về phía các công ty tài chính, chứng khoán, đã đến lúc cần phải thận trọng với nguồn vốn của mình, dù họ có thể quản trị được rủi ro khi bỏ vốn ra. Tuy nhiên phần rủi ro đó xem ra các công ty này đang bỏ sang tay các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán. Bài học về các ngân hàng cho nhà đầu tư vay đầu tư chứng khoán giai đoạn 2006-2007 để thổi giá chứng khoán thành bong bóng chắc vẫn còn nóng hổi!

(Tin tức/Vietnam+)