Trong bối cảnh ảm đạm của thị trường bất động sản, những tưởng phân khúcnhà ở thu nhập thấp sẽ phần nào giành được sự quan tâm và chiếm ưu thế hơn so vớicác dự án nhà ở thương mại.
Tuy nhiên, điều đó chỉ có ở giai đoạn đầu và với mộtsố dự án nằm trong khu vực đắc địa như CT1 Ngô Thì Nhậm, Kiến Hưng ở Hà Đông hayĐặng Xá ở Đông Anh…
Từ đầu năm 2011 đến nay, sức hút từ các dự án nhà ở thu nhập thấp đã giảmhẳn. Ở nhiều dự án, hồ sơ đăng ký mua nhà chưa đủ lấp đầy nguồn cung căn hộ.Bằng chứng là nhiều chủ đầu tư tiếp tục gia hạn thời gian nộp hồ sơ, kéo dãn hạnnộp tiền và chật vật huy động để tiếp vốn triển khai xây dựng.
"Cũng là khó khăn chung của toàn khối xây dựng và kinh doanh bất động sản,trong bối cảnh thắt chặt tiền tệ, tài chính nhằm kiềm chế lạm phát và ổn địnhkinh tế vĩ mô. Đây một trong những lý do quan trọng khiến nhiều dự án đang bịđình đốn, sản xuất ximăng trong 4 tháng qua liên tục giảm, sắt thép tồn kho,lượng bê tông tồn đọng tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm trước và đã diễn ra tìnhtrạng công nhân phải nghỉ việc ở nhiều công trình, nhiều dự án xây dựng,” Thứtrưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Trần Nam cho biết.
Tuy nhiên, thực tế cũng chỉ ra rằng. khó khăn của các doanh nghiệp đầu tưxây dựng nhà ở thu nhập thấp lại xuất phát từ các yếu tố chủ quan là chính.Nhiều sản phẩm vẫn còn ở mức giá cao, nên khó đi vào đời sống và chưa đáp ứngđược các yêu cầu thực tế.
Thực tế, các doanh nghiệp đầu tư nhà ở thu nhập thấp đang được hưởng khánhiều ưu đãi từ Nhà nước như miễn tiền sử dụng đất, hưởng ưu đãi thuế giá trịgia tăng, miễn giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, vay ưu đãi từ ngân hàng chínhsách, từ quỹ phát triển nhà ở… hay được bù lãi suất theo quy định, đồng thời vẫnđược huy động vốn từ người dân sau khi dự án đã hoàn chỉnh móng công trình.
Câu hỏi đặt ra là trong bối cảnh hiện nay, khi nhà ở thương mại đang đuanhau giảm giá thì vì sao giá nhà ở thu nhập thấp vẫn đứng vững và thậm chí chênhlệch giá với các dự án nhà ở thương mại ngày càng được thu hẹp khiến người dânkhông mấy mặn mà với các dự án nhà ở xã hội?
Người nghèo sẽ chọn sản phẩm nàonếu giá nhà ở thu nhập thấp từ 11-13 triệu đồng/m2, trong khi nhà ở thương mạitại một số dự án chỉ khoảng 15-16 triệu/m2, mà điều kiện mua và bán lại “dễ thở”hơn.
Ông Đặng Hùng Võ, chuyên gia lĩnh vực đất đai và thị trường bất động sảnphân tích rằng, giá nhà ở thu nhập thấp vẫn cao và nằm ngoài tầm với của đa phầnngười lao động. Diện tích các căn hộ tại một số dự án vẫn chưa đủ linh hoạt đểngười dân lựa chọn sao cho phù hợp với nhu cầu và túi tiền.
Đành rằng, cần hiện đại hóa, cần chuẩn hóa các tiêu chí xây dựng như quymô căn hộ, chi phí hoàn thiện… nhưng nên nghiên cứu tình hình thực tế về nhu cầuvà khả năng chi trả của người dân để làm căn cứ xác định diện tích căn hộ baonhiêu là vừa đủ, giá tiền thế nào là phù hợp. Có như thế chính sách Nhà nước vàdoanh nghiệp cùng hỗ trợ nhà ở cho người dân mới thực sự phát huy hiệu quả và đivào đời sống.
Đồng tình với quan điểm này, Thứ trưởng Nguyễn Trần Nam nhận định, cácdoanh nghiệp đầu tư nhà ở thu nhập thấp chưa có hướng đi đúng và phù hợp vớiđiều kiện thực tế.
Giá nhà thu nhập thấp vì sao không thể rẻ hơn chính là dodoanh nghiệp thiết kế quá mức như hành lang rộng, diện tích chết nhiều, cửa ravào, cửa thông phòng làm quá kiên cố, hiện đại, tủ bếp tiện nghi… Trong khi ởTrung Quốc, các công trình nhà thu nhập thấp có điều kiện rất vừa phải nên giáthành chênh lệch lớn so các dự án nhà ở thương mại.
Thêm nữa, cũng phải thấy rằng, đầu tư xây dựng nhà ở thu nhập thấp để chothuê vẫn còn đang là lĩnh vực bỏ ngỏ. Ngoài chuyện lợi nhuận, đây còn là phânkhúc đang thiếu thị trường, thiếu nhu cầu do lâu nay chúng ta chưa thay đổi tâmlý và nhận thức về sở hữu nhà ở.
Thứ trưởng Nam nhấn mạnh, trong thời gian tới, bên cạnh vai trò là cơ quanquản lý và thực hiện các giải pháp kiểm soát giá nhà đất, Bộ Xây dựng sẽ thamgia với tư cách là một chủ thể đầu tư trực tiếp để phát triển nhà ở cho thuê,nhà ở thu nhập thấp tại đô thị… góp phần điều tiết thị trường và kịp thời cónhững điều chỉnh để tiếp tục kéo giá nhà thu nhập thấp xuống thấp hơn nữa./.
Tuy nhiên, điều đó chỉ có ở giai đoạn đầu và với mộtsố dự án nằm trong khu vực đắc địa như CT1 Ngô Thì Nhậm, Kiến Hưng ở Hà Đông hayĐặng Xá ở Đông Anh…
Từ đầu năm 2011 đến nay, sức hút từ các dự án nhà ở thu nhập thấp đã giảmhẳn. Ở nhiều dự án, hồ sơ đăng ký mua nhà chưa đủ lấp đầy nguồn cung căn hộ.Bằng chứng là nhiều chủ đầu tư tiếp tục gia hạn thời gian nộp hồ sơ, kéo dãn hạnnộp tiền và chật vật huy động để tiếp vốn triển khai xây dựng.
"Cũng là khó khăn chung của toàn khối xây dựng và kinh doanh bất động sản,trong bối cảnh thắt chặt tiền tệ, tài chính nhằm kiềm chế lạm phát và ổn địnhkinh tế vĩ mô. Đây một trong những lý do quan trọng khiến nhiều dự án đang bịđình đốn, sản xuất ximăng trong 4 tháng qua liên tục giảm, sắt thép tồn kho,lượng bê tông tồn đọng tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm trước và đã diễn ra tìnhtrạng công nhân phải nghỉ việc ở nhiều công trình, nhiều dự án xây dựng,” Thứtrưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Trần Nam cho biết.
Tuy nhiên, thực tế cũng chỉ ra rằng. khó khăn của các doanh nghiệp đầu tưxây dựng nhà ở thu nhập thấp lại xuất phát từ các yếu tố chủ quan là chính.Nhiều sản phẩm vẫn còn ở mức giá cao, nên khó đi vào đời sống và chưa đáp ứngđược các yêu cầu thực tế.
Thực tế, các doanh nghiệp đầu tư nhà ở thu nhập thấp đang được hưởng khánhiều ưu đãi từ Nhà nước như miễn tiền sử dụng đất, hưởng ưu đãi thuế giá trịgia tăng, miễn giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, vay ưu đãi từ ngân hàng chínhsách, từ quỹ phát triển nhà ở… hay được bù lãi suất theo quy định, đồng thời vẫnđược huy động vốn từ người dân sau khi dự án đã hoàn chỉnh móng công trình.
Câu hỏi đặt ra là trong bối cảnh hiện nay, khi nhà ở thương mại đang đuanhau giảm giá thì vì sao giá nhà ở thu nhập thấp vẫn đứng vững và thậm chí chênhlệch giá với các dự án nhà ở thương mại ngày càng được thu hẹp khiến người dânkhông mấy mặn mà với các dự án nhà ở xã hội?
Người nghèo sẽ chọn sản phẩm nàonếu giá nhà ở thu nhập thấp từ 11-13 triệu đồng/m2, trong khi nhà ở thương mạitại một số dự án chỉ khoảng 15-16 triệu/m2, mà điều kiện mua và bán lại “dễ thở”hơn.
Ông Đặng Hùng Võ, chuyên gia lĩnh vực đất đai và thị trường bất động sảnphân tích rằng, giá nhà ở thu nhập thấp vẫn cao và nằm ngoài tầm với của đa phầnngười lao động. Diện tích các căn hộ tại một số dự án vẫn chưa đủ linh hoạt đểngười dân lựa chọn sao cho phù hợp với nhu cầu và túi tiền.
Đành rằng, cần hiện đại hóa, cần chuẩn hóa các tiêu chí xây dựng như quymô căn hộ, chi phí hoàn thiện… nhưng nên nghiên cứu tình hình thực tế về nhu cầuvà khả năng chi trả của người dân để làm căn cứ xác định diện tích căn hộ baonhiêu là vừa đủ, giá tiền thế nào là phù hợp. Có như thế chính sách Nhà nước vàdoanh nghiệp cùng hỗ trợ nhà ở cho người dân mới thực sự phát huy hiệu quả và đivào đời sống.
Đồng tình với quan điểm này, Thứ trưởng Nguyễn Trần Nam nhận định, cácdoanh nghiệp đầu tư nhà ở thu nhập thấp chưa có hướng đi đúng và phù hợp vớiđiều kiện thực tế.
Giá nhà thu nhập thấp vì sao không thể rẻ hơn chính là dodoanh nghiệp thiết kế quá mức như hành lang rộng, diện tích chết nhiều, cửa ravào, cửa thông phòng làm quá kiên cố, hiện đại, tủ bếp tiện nghi… Trong khi ởTrung Quốc, các công trình nhà thu nhập thấp có điều kiện rất vừa phải nên giáthành chênh lệch lớn so các dự án nhà ở thương mại.
Thêm nữa, cũng phải thấy rằng, đầu tư xây dựng nhà ở thu nhập thấp để chothuê vẫn còn đang là lĩnh vực bỏ ngỏ. Ngoài chuyện lợi nhuận, đây còn là phânkhúc đang thiếu thị trường, thiếu nhu cầu do lâu nay chúng ta chưa thay đổi tâmlý và nhận thức về sở hữu nhà ở.
Thứ trưởng Nam nhấn mạnh, trong thời gian tới, bên cạnh vai trò là cơ quanquản lý và thực hiện các giải pháp kiểm soát giá nhà đất, Bộ Xây dựng sẽ thamgia với tư cách là một chủ thể đầu tư trực tiếp để phát triển nhà ở cho thuê,nhà ở thu nhập thấp tại đô thị… góp phần điều tiết thị trường và kịp thời cónhững điều chỉnh để tiếp tục kéo giá nhà thu nhập thấp xuống thấp hơn nữa./.
Thạch Huê (TTXVN/Vietnam+)
