Một dãy xe công trước dinh Tổng thống Italy. (Nguồn: Il Messaggero)

Chính phủ Italy vừa công bố một kế hoạch cắt giảm chi tiêu cụ thể gồm rất nhiều khoản mục khác nhau nhằm tiết kiệm ngân sách nhà nước, từ đó sử dụng nguồn vốn một cách hiệu quả hơn, chống lãng phí và tham nhũng.

Kế hoạch cụ thể này được chuyên viên cao cấp Carlo Cottarelli, người được Thủ tướng Matteo Renzi bổ nhiệm làm người đứng đầu một Ủy ban chuyên về cắt giảm chi tiêu, công bố cụ thể hôm 31/3, nhắm vào rất nhiều hạng mục khác nhau, trong đó chủ yếu liên quan đến cắt giảm các chi phí cho hệ thống chính trị và hệ thống hành chính công.

Việc giảm chi tiêu cho hệ thống chính trị, ước tính lên tới 700 triệu euro, nhắm vào việc tái cơ cấu hệ thống các cơ quan cấp chính phủ có mặt tại các vùng và cấp tỉnh nhằm tránh chồng chéo trong quản lý, đồng thời nâng hiệu quả phục vụ công dân. 

Ngân sách của chính quyền các địa phương cũng sẽ được xem xét lại theo hướng tinh giản biên chế, cắt giảm các khoản chi không cần thiết và minh bạch hóa các hoạt động thu chi của chính quyền.

Theo kết quả báo cáo sau một năm kiểm tra toàn bộ chi tiêu của các cấp địa phương, ông Cottarelli cho rằng, tình trạng sử dụng lãng phí tràn lan và chi tiêu quá tay diễn ra ở rất nhiều nơi. 

Kế hoạch cắt giảm có thể khiến ngân sách nhà nước chi cho các địa phương giảm gần 700 triệu euro mỗi năm và một nửa trong số đó có thể cắt giảm ngay tức khắc. 

Theo báo chí Italy, việc cắt giảm này trên thực tế sẽ còn tỏ ra hiệu quả và dứt khoát hơn sau khi đạo luật cải cách Hiến pháp được thông qua, với việc sửa đổi chức năng của Thượng viện, biến viện này thành cơ quan đại diện cho các vùng của đất nước, do đó sẽ giảm chi phí cho Thượng viện và cả các cơ quan cấp vùng và tỉnh của Italy.

Việc cung cấp kinh phí cho các đảng phái chính trị, dựa theo số ghế của họ trong quốc hội, cũng sẽ được thắt chặt hơn. 

Theo tính toán, mỗi năm, có thể tiết kiệm được khoảng 65 triệu euro cho các khoản chi liên quan đến đảng phái, một con số không lớn so với tổng số dự kiến cắt giảm, nhưng được cho là bước đầu trong "chiến dịch" xem xét lại các khoản chi về chính trị, vốn được cho là dễ gây tranh cãi giữa các đảng. 

Tuy nhiên, những cắt giảm lớn nhất đều liên quan đến hệ thống hành chính công và lực lượng cảnh sát của Italy. 

Tính toán của ông Cottarelli cho thấy, mỗi năm, hệ thống hành chính cồng kềnh và quan liêu của Italy, với xấp xỉ 2 triệu người làm công ăn lương, có thể giảm kinh phí từ 400 triệu đến 1 tỷ euro mỗi năm. 

Phần lớn nhất trong số này, chiếm một nửa tổng số tiền, nằm ở việc mua sắm trang thiết bị cũng như chi trả cho các dịch vụ của các cơ quan hành chính. 

Ngoài ra, chính phủ cũng đang có kế hoạch cơ cấu lại 5 lực lượng cảnh sát Italy nhằm giảm bớt quân số và từ đó giảm khoảng 1 tỷ euro ngân sách mỗi năm.

Việc xem xét lại chi tiêu của các cơ quan công quyền từ trung ương đến địa phương là một trong những chính sách mà Thủ tướng Matteo Renzi đã theo đuổi kể từ khi lên nắm quyền vào tháng 2/2014. 

Từ lâu, hệ thống này được cho là cồng kềnh, ì ạch, quan liêu và không hiệu quả, dù đã tiêu tốn của ngân sách nhà nước mỗi năm hàng trăm tỷ euro.

Báo cáo của ông Cottarelli cho biết, năm 2015, chính phủ có thể cắt giảm tối đa 18 tỷ euro tất cả các khoản và 34 tỷ euro trong năm 2016./.