Ảnh minh họa. (Nguồn: dailymail.co.uk)

Ngày 31/7, Tổng thống Colombia Juan Manuel Santos thông báo sẽ trục vớt chiến hạm cổ San José lừng danh đã bị đắm, để phục vụ các mục đích khoa học chứ không phải các mục đích thương mại.

Chiến hạm San José được đóng hồi năm 1698 và được trang bị 66 đại bác. Nó được 1 hải đội 20 tàu hộ tống nhằm phục vụ việc chuyên chở vàng bạc châu báu cho triều đình Tây Ban Nha từ các thuộc địa tại châu Mỹ.

Vào năm 1708, chiến hạm này bị đắm ngoài khơi Colombia (khi đó vẫn là thuộc địa của Tây Ban Nha) khi đang chuyên chở 11 triệu đồng tiền vàng và 200 tấn bạc cùng một khối lượng đá quý và châu báu đáng kể khác, có tổng trị giá quy đổi ra thời giá hiện tại vào khoảng 1,5 tỷ USD.

Suốt vài thế kỷ qua, San José đã trở thành truyền thuyết và mơ ước của giới săn tìm kho báu dưới đáy biển. Việc phát hiện con tàu này hồi năm ngoái đã gây ra cuộc tranh cãi về quyền sở hữu toàn bộ hoặc một phần kho báu khổng lồ này giữa Tây Ban Nha, nước sở hữu San José trước đây và Colombia, nước có lãnh hải bao trùm vị trí đắm tàu và các nhà truy tìm kho báu người Mỹ đã giúp tìm ra con tàu. Con cháu hậu duệ của thủy thủ đoàn trên con tàu nói trên cũng tham gia vào cuộc tranh cãi.

Tổng thống Santos nhấn mạnh nhiệm vụ trục vớt, phục dựng tàu San José sẽ không do các nhà săn tìm kho báu chuyên nghiệp thực hiện. Tây Ban Nha đang hướng tới mục tiêu biến con tàu này trở thành di sản của nhân loại.

Tuyên bố của ông Santos cũng khá trùng hợp với ý kiến của đa số các chuyên gia về lịch sử và khảo cổ, rằng tốt nhất nên để San José và các tàu hộ tống nằm dưới đáy biển. Còn nếu người ta tìm cách trục vớt San José thì con tàu này và các hiện vật nó mang theo nên thuộc về các cơ sở bảo tàng./.