Tuynhiên, trước thế giằng co hoặc chỉ dẫn điểm nhau trong phạm vi sai lệch của cáccuộc thăm dò dư luận công bố ở thời điểm chỉ còn 4 ngày nữa sẽ diễn ra cuộc bỏphiếu bầu chọn tổng thống mới, các chuyên gia chính trị lo ngại kết quả cuộc bỏphiếu ngày 6/11 tới có thể xảy ra những kịch bản rất khó phân xử.
[Cuộc "so găng" giữa hai ứng cử viên tổng thống Mỹ]
Liệu Tòa ánTối cao Mỹ có phải can thiệp như trong cuộc bầu cử năm 2000 hoặc sẽ có một êkípngười đứng đầu nước Mỹ gồm một người của đảng Cộng hòa và một người của đảng Dânchủ. Đó là những kịch bản đã và đang được giới phân tích tính tới.
Ghế tổng thống Mỹ không do cử tri bầu trực tiếp mà thông qua cái gọi là538 phiếu đại cử tri, phép tính cộng của toàn bộ các ghế lập pháp liên bang gồm325 ghế Hạ viện, 100 ghế Thượng viện và 3 suất ghế đặc biệt của thủ đôWashington.
Theo luật định, trong ngày bầu cử 6/11 tới, ứng cử viên nào giànhđược quá bán tối thiểu 270 phiếu đại cử tri, người đó sẽ thắng cử.
Tuy nhiên,phóng viên TTXVN tại Mỹ dẫn phát biểu ngày 2/11 của Giám đốc chương trình luậtbầu cử thuộc trường đại học bang Ohio State University, ông Edward Foley, chobiết tuy hiếm khi xảy ra, nhưng không loại trừ khả năng vào ngày 6/11 tới haiứng cử viên của đảng Dân chủ và đảng Cộng hòa, đương kim Tổng thống Obama và cựuThống đốc Mitt Romney đều nhận được số phiếu đại cử tri ngang bằng nhau,269-269.
Tình huống hi hữu này đã từng xảy ra ít nhất một lần vào năm 1837. Nếutình huống này xảy ra, điều luật bổ sung thứ 12 trong Hiến pháp Mỹ quy định, Hạviện Mỹ sẽ bỏ phiếu chọn Tổng thống và Thượng viện Mỹ sẽ bỏ phiếu chọn Phó tổngthống.
Kịch bản này nếu lặp lại trong năm 2012 thì rất khó xử lý vì Hạ viện Mỹdo đảng Cộng hòa kiểm soát trong khi Thượng viện lại do đảng Dân chủ nắm quyềnđa số.
Quy định oái oăm này sẽ dẫn đến tình huống Tổng thống có thể sẽ là ôngRomney của đảng Cộng hòa và Phó tổng thống có thể là ông Joe Biden, hiện làđương kim Phó tổng thống và là người của đảng Dân chủ. Chính quyền Romney-Bidencó thể sẽ là đỉnh điểm của tính chất phức tạp của luật bầu cử Mỹ.
Tình huống nhạy cảm thứ hai là một ứng cử viên nhận được số lượng phiếuđại cử tri nhiều hơn và ứng cử viên còn lại nhận được số lượng phiếu phổ thôngnhiều hơn.
Trường hợp này đã từng xảy ra 4 lần trong lịch sử bầu cử Mỹ vào cácnăm 1824, 1876, 1888 và gần đây nhất là năm 2000. Vào thời điểm năm 2000, ông AnGo (Al Gore) của đảng Dân chủ giành được nhiều hơn 100 phiếu phổ thông tại bangFlorida, nhưng đối thủ Cộng hòa George W. Bush tái cử tổng thống khi Tòa án Tốicao can thiệp phán xử ông Bush giành được nhiều phiếu đại cử tri hơn.
Với việckiểm phiếu lại và quyết định gây tranh cãi này của Tòa án Tối cao, phải sau gần7 tuần kết quả cuộc bầu cử năm 2000 mới được công bố chính thức.
Mối lo ngại của các chuyên gia được nhắc tới khi các kết quả thăm dò trongvài ngày còn lại đều cho thấy một tình hình chung là vị Tổng thống đương nhiệmObama và cựu Thống đốc Romney vẫn đang bám đuổi nhau "như hình với bóng" về tỷlệ cử tri ủng hộ, nhất là tại 12 bang dao động được xác định là nhân tố quyếtđịnh ghế tổng thống thứ 45 của Mỹ.
Kết quả thăm dò chung công bố ngày 2/11 củaCBS News/New York Times, cho thấy ông Obama đang tạm dẫn với tỷ lệ cách biệt1%-2% tại hơn một nửa bang dao động, trong khi đối thủ Romney lại dẫn với tỷ lệchênh lệch tương tự tại các bang dao động còn lại trong đó có Florida, BắcCarolina và Virginia.
Ông Obama đang có lợi thế hơn, nhưng cùng với Ohio, chưaứng cử viên nào chiếm được ghế ông chủ Nhà Trắng mà không thắng tại ít nhất 2trong 3 bang này.
Giới phân tích nhận định những diễn biến tình hình phức tạp trên đây là lýdo trong 4 ngày còn lại cuối cùng, cả ông Obama và ông Romney có kế hoạch tớivận động tranh cử phút chót tại ít nhất 11 bang, trong đó có các bang dao độngquan trọng như Nevada, Colorado, Ohio, Virginia, Iowa, Wisconsin, New Hampshire,Florida, Michigan, Bắc Carolina và Pennsylvania./.