Các nhà khoa học đã tiến hành phân tích thành phần hóa học các phần còn lại của34 dụng cụ sàng lọc bằng gốm có niên đại khoảng 7.500 năm, được phát hiện ở BaLan để xem người dân thời đó đã sử dụng vật dụng này cho việc gì. Kết quả họ đãphát hiện ra một lượng sữa béo lớn còn đọng lại trên các mảnh gốm, nhiều hơn sovới lượng sữa dính vào cốc chén và soong chảo tìm được ở cùng khu khai quật.
Các nhà khoa học cho rằng các bộ lọc bằng gốm trên được sử dụng chính cho việctách sữa đông giàu chất béo từ sữa lỏng (loại sữa còn lại sau khi sữa chua đãđông lạnh) trong quá trình làm phomát thô.
Giáo sư Richard Evershed thuộc Đại học Bristol cho biết: "Đây là một lý luận cósức thuyết phục cao khi cho rằng các dụng cụ trên được dùng cho việc chế biếnphomát."
Ông còn cho biết thêm nhóm nghiên cứu không chắc chắn loại sữa nào đã được dùngđể làm phomát, nhưng lại phát hiện có rất nhiều xương gia súc trong khu vực khaiquật.
Giáo sư về Khoa học dinh dưỡng và thực phẩm Paul Kindstedt thuộc Đại họcVermont, từng có công trình nghiên cứu về phomát cho biết việc phát hiện raphomát đã đánh dấu bước phát triển lớn của con người trong thời kỳ đồ đá và tạora những lợi ích cuộc sống thiết thực. Điều này cho phép họ chế biến sữa thànhcác sản phẩm cung cấp năng lượng, giàu protein và khoáng chất thiết yếu.
Vào thời điểm đó, đa số những người trưởng thành không dùng đường sữa (lactose),vì vậy họ chế biến ra phomát (có ít lactose) để tất cả mọi người có thể dễ dànghấp thụ các chất dinh dưỡng có trong sữa./.