Những ngày này, từ các tổ dân phố, nhà văn hóa đến những xưởng chế tác đèn Trung Thu trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang, không khí chuẩn bị cho mùa hội đã trở nên rộn ràng. Người góp tiền, người góp sức, người miệt mài lên ý tưởng, dựng khung, tạo hình, lắp đèn... Mỗi người một việc, cùng chung tay tạo nên những mô hình Trung Thu mang đậm dấu ấn cộng đồng.
Tại tổ dân phố Ỷ La 41, phường Minh Xuân, tiếng cưa, tiếng hàn, tiếng gọi nhau í ới vang lên. Hơn hai tuần qua, người dân nơi đây đang tập trung hoàn thiện mô hình "Thiên nga lung linh đêm hội" để tham gia lễ hội.
Từ những khung sắt ban đầu, đến nay mô hình đèn lồng Thiên nga đang dần được hoàn thiện. Người dựng khung, người tạo hình, người lắp hệ thống ánh sáng, người cẩn thận hoàn thiện từng đường nét. Mỗi công đoạn đều đòi hỏi sự khéo léo, kiên trì, bởi chỉ cần một chi tiết chưa chuẩn xác khi mô hình được thắp sáng sẽ ảnh hưởng đến vẻ đẹp tổng thể.
Không chỉ hướng tới một mô hình đẹp, người dân tổ dân phố Ỷ La 41 còn gửi gắm trong đó những giá trị mà hình tượng thiên nga biểu trưng cho sự thanh cao, thuần khiết, thủy chung, khát vọng hòa bình và hạnh phúc viên mãn.
Ông Nguyễn Đình Bưởi, Bí thư Chi bộ, Tổ trưởng tổ dân phố Ỷ La 41 cho biết, tổ dân phố hiện có 384 hộ, được hình thành trên cơ sở sáp nhập tổ dân phố Ỷ La 5 và Ỷ La 6. Tổ đã tuyên truyền, vận động người dân đóng góp kinh phí, ngày công để làm mô hình đèn Trung Thu.
"Qua mô hình, người dân muốn gửi gắm tình yêu quê hương, niềm tự hào về bản sắc văn hóa dân tộc, khát vọng về cuộc sống bình yên, hạnh phúc và niềm tin vào tương lai tươi sáng," ông Nguyễn Đình Bưởi chia sẻ.
Không khí làm đèn Trung Thu cũng đang lan tỏa tới các tổ dân phố khác trên địa bàn phường Minh Xuân. Tại tổ dân phố 3, người dân cùng các đoàn thể được vận động tham gia theo khả năng.
Ông Nguyễn Văn Ngọc, Trưởng ban Công tác Mặt trận tổ dân phố 3 cho hay, làm mô hình Trung Thu không phải là công việc của riêng một vài cá nhân mà là hoạt động chung của cả cộng đồng. Thông qua việc cùng nhau làm đèn, người dân có thêm cơ hội gặp gỡ, chia sẻ, phát huy sức sáng tạo và gắn kết tình làng nghĩa xóm.
Không chỉ sôi động tại các khu dân cư, những xưởng chế tác mô hình đèn Trung Thu cũng đang chạy đua với thời gian để kịp phục vụ mùa lễ hội lớn nhất trong năm.
Tại xưởng sản xuất mô hình đèn Trung Thu của anh Phạm Văn Sang, tổ dân phố 1, phường Minh Xuân, các mô hình đèn khổng lồ liên tục được hoàn thiện. Khung sắt, vật liệu trang trí, hệ thống chiếu sáng được tập kết thành từng khu vực. Mỗi mô hình là một công đoạn khác nhau nhưng tất cả đều hướng tới mục tiêu tạo nên những sản phẩm bắt mắt, độc đáo trong mùa hội.
Theo anh Phạm Văn Sang, năm nay các tổ dân phố có xu hướng lựa chọn những mô hình có kích thước nhỏ hơn so với trước nhưng yêu cầu về tạo hình, nghệ thuật và tính thẩm mỹ cao hơn. Để đáp ứng yêu cầu này, xưởng đã kết hợp phương pháp chế tác truyền thống với công nghệ mới.
"Chúng tôi sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ lên ý tưởng, xây dựng hình ảnh và mẫu thiết kế, sau đó kết hợp với các vật liệu truyền thống để tạo ra sản phẩm hoàn thiện. Nhờ đó, việc tạo hình có thêm nhiều ý tưởng mới, mô hình cũng sinh động và sáng tạo hơn," anh Sang cho biết. Hiện xưởng của anh đang gấp rút hoàn thiện các đơn hàng để bàn giao cho khách hàng và phục vụ lễ hội.
Qua nhiều năm, việc làm mô hình Trung Thu đã trở thành hoạt động văn hóa cộng đồng đặc sắc ở Tuyên Quang. Mỗi mùa hội, hàng trăm mô hình được sáng tạo với nhiều chủ đề, hình dáng và cách thể hiện khác nhau, tạo nên không gian Trung Thu rực rỡ, hấp dẫn du khách.
Khi ánh đèn được thắp lên, những mô hình được tạo nên từ công sức của người dân sẽ không chỉ làm nên một đêm hội rực rỡ. Đằng sau mỗi hình hài, màu sắc của các mô hình là sự chung sức, đồng lòng, là niềm tự hào về văn hóa quê hương và mong muốn cùng nhau tạo dựng một mùa Trung Thu vui tươi và ý nghĩa./.
Trải nghiệm Tết Trung thu truyền thống tại Hà Nội với “Lưu trăng phố cổ 2026”