Bài viết của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam” được công bố mới đây đúng vào dịp kỷ niệm 110 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước, 131 năm Ngày sinh Bác Hồ đã làm sáng tỏ hơn con đường mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn, tạo nên một không khí phấn chấn, tin tưởng lan tỏa trong đông đảo cán bộ, đảng viên, nhân dân cả nước.

Phóng viên Thông tấn xã Việt Nam ghi nhận những tác động trong thực tế của bài viết.

Củng cố niềm tin

Theo ông Phạm Xuân Tiên, nguyên Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế-xã hội Hà Nội: Nội hàm và khái niệm về chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam đã được đề cập từ lâu. Bài viết của Tổng Bí thư ra đời trong thời điểm này, thời kỳ toàn Đảng, toàn dân, toàn quân tiếp tục đẩy mạnh công cuộc xây dựng, phát triển đất nước nên đã bổ sung nhiều nội dung mới, thiết thực.

Đó cũng là nội dung Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII dành thời gian thảo luận nhiều thời gian. Qua nắm bắt dư luận xã hội, đại đa số nhân dân, trong đó có các cán bộ, đảng viên phẩn khởi lắng nghe, theo dõi.

Nội dung bài viết đáp ứng được những đòi hỏi của xã hội nói chung, cán bộ và đảng viên nói riêng về các vấn đề chủ nghĩa xã hội, con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Để giải đáp thấu đáo vấn đề này không phải dễ. Khi nói về quy luật phát triển xã hội, từ thời Mác, Ăngghen, Lênin, sau này Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta đều kiên định, tuân theo quy luật đó.

Ở Việt Nam, con đường đi lên chủ nghĩa xã hội rất cần làm sáng tỏ. Từ Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII đến Đại hội lần thứ IX cũng nêu đặc trưng của chủ nghĩa xã hội của Việt Nam. Đến nay, bài viết của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng bổ sung các vấn đề, có tính khẳng định cao qua cọ sát thực tiễn 35 năm đổi mới. Bài viết là sự khẳng định của Tổng Bí thư nhưng cũng là tư tưởng của Đảng ta.

Tổng Bí thư khẳng định con đường này là đúng đắn, mặc dù trong xã hội hiện nay con đường đi lên chủ nghĩa xã hội còn nhiều gian nan nhưng bài viết giải thích cặn kẽ và tương đối sáng tỏ trong thời kỳ mới hiện nay.

Ông Phạm Xuân Tiên khẳng định, bài viết của Tổng Bí thư có tác động tư tưởng rất lớn, giúp cán bộ, đảng viên và nhân dân củng cố thêm niềm tin vào con đường mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn. Quá trình đó ngày càng được bồi đắp thêm bởi thành quả của cách mạng Việt Nam ngày càng đạt được thắng lợi rực rỡ; tương lai, triển vọng, tiền đồ của đất nước, nhất là trong thời gian gần đây ngày càng rộng mở. Bài viết cũng khẳng định lại con đường chúng ta đã lựa chọn là đúng đắn, có cơ sở khoa học, có cơ sở lý luận, có cơ sở thực tiễn.

Kết quả cao nhất của bài viết đọng lại cho người đọc, người nghe chính là kết quả của chủ nghĩa xã hội. Bài viết nói rõ đến nay chúng ta cơ bản thống nhất, nhận thức tổng quát là chủ nghĩa xã hội mà nhân dân Việt Nam đang phấn đấu xây dựng là một xã hội dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh do nhân dân làm chủ, có nền kinh tế phát triển cao dựa trên cơ sở lực lượng sản xuất hiện đại và quan hệ sản xuất tiến độ, phù hợp...

Đây là những vấn đề lý luận, thực tiễn cơ bản đã được đúc rút ra, giờ khẳng định lại, trong đó bổ sung nhiều nội dung như đề cập quan hệ sản xuất hiện đại, tiếp cận với cách mạng công nghệ lần thứ 4.

Thông qua bài viết, câu hỏi chủ nghĩa xã hội là gì đã được trả lời, làm cho cán bộ, đảng viên nhân dân ta cùng hiểu và biết cách nâng cao nhận thức của mình. Ví như, trước đây có người nghĩ ở Việt Nam có chủ nghĩa xã hội rồi nhưng thực ra chúng ta đang phấn đấu để xây dựng. Hiện nay, chúng ta vẫn kiên định trên nền tảng đó nhưng bổ sung những cái mới, phù hợp với điều kiện của nước ta. Tinh thần của Đảng ta trong bài viết cũng nói rõ, chúng ta phải biết kế thừa có chọn lọc, tiếp thu những thành tựu khoa học của thế giới vào để phát triển ở Việt Nam. Đồng thời, bài viết có đề cập nhận thức trước đây chưa đầy đủ, nay chỉnh lại. Trong bài viết, Tổng Bí thư còn giải thích vì sao chúng ta lựa chọn con đường này, cách đi như thế nào để đạt được kết quả, tổng kết thực tiễn 35 năm thế nào để góp phần làm cho chủ nghĩa xã hội được phong phú hơn.

[Bài viết của TBT Nguyễn Phú Trọng về con đường đi lên CNXH ở Việt Nam]

Theo ông Phạm Xuân Tiên, bài viết của Tổng Bí thư có ý nghĩa sâu sắc, nhất là trong dịp kỷ niệm 110 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước, 131 năm Ngày sinh Bác Hồ, cuộc bầu cử Quốc hội khóa XV và Hội đồng nhân dân các cấp, là dịp tác động toàn Đảng, toàn quân, toàn dân xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Ông cũng mong muốn các cơ quan, tổ chức có liên quan, cơ quan truyền thông đại chúng tuyên truyền sâu rộng nội dung này. Các nhà nghiên cứu nghiên cứu phát triển nội dung, tác dụng và có ý kiến đề xuất để đóng góp cùng Đảng, Nhà nước xây dựng quan niệm đầy đủ hơn về chủ nghĩa xã hội, con đường đi lên chủ nghĩa xã hội.

Kiên định, vững vàng với chủ nghĩa Mác-Lênin

Sau khi đọc bài viết của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, Tiến sĩ khoa học Nguyễn Hữu Cường (Bộ Khoa học và Công nghệ) cho biết, ông rất tâm đắc với những vấn đề mà Tổng Bí thư đặt ra, nó hết sức cấp thiết và quan trọng đối với đất nước ta trong giai đoạn hiện nay. Đó là vì sao Việt Nam lại lựa chọn con đường chủ nghĩa xã hội? Làm thế nào và bằng cách nào từng bước xây dựng  chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam? Thực tiễn công cuộc đổi mới, đi lên  chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam trong thời gian qua có ý nghĩa gì và đặt ra vấn đề gì?

Theo Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, chủ nghĩa xã hội khoa học dựa trên học thuyết Mác - Lênin trong thời đại hiện nay. Vì vậy chúng ta cần một xã hội mà trong đó sự phát triển là thực sự vì con người chứ không phải vì lợi nhuận mà bóc lột, chà đạp lên phẩm giá con người. Chúng ta cần phát triển cả về kinh tế, đi đôi với tiến bộ, công bằng xã hội chứ không phải gia tăng khoảng cách giàu nghèo và bất bình đẳng xã hội. Chúng ta cần một xã hội nhân ái, đoàn kết, tương trợ lẫn nhau, hướng tới các giá trị nhân văn chứ không phải cạnh tranh bất công “cá lớn nuốt cá bé” vì lợi ích vị kỷ của một số ít cá nhân, các phe nhóm. Chúng ta cần sự phát triển bền vững, hài hòa với thiên nhiên để bảo đảm môi trường sống trong lành cho các thế hệ hiện tại và tương lai, chứ không phải để khai thác chiếm đoạt tài nguyên, tiêu dùng vật chất vô hạn độ, hủy hoại môi trường. Chúng ta cần một hệ thống chính trị mà quyền lực thực sự thuộc về nhân dân, do nhân dân và phục vụ lợi ích của nhân dân chứ không phải chỉ cho một thiểu số giàu có.

Tuy nhiên, chủ nghĩa xã hội là gì và đi lên chủ nghĩa xã hội bằng cách nào? Với câu hỏi này, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng nhấn mạnh rằng đây là điều mà chúng ta luôn luôn trăn trở, suy nghĩ, tìm tòi, lựa chọn để từng bước hoàn thiện đường lối, quan điểm, tổ chức thực hiện, làm sao để vừa theo đúng quy luật chung vừa phù hợp với điều kiện của Việt Nam.

Trong bài viết, Tổng Bí thư đã phân tích rõ nội hàm liên quan đến quá trình quá độ lên chủ nghĩa xã hội, quan niệm phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, những giá trị tiến bộ nhân văn mà xã hội chủ nghĩa hướng tới.

Trong việc tiến lên chủ nghĩa xã hội, Đảng ta đã kế thừa những thành tựu có chọn lọc trên quan điểm khoa học phát triển, đưa ra quan điểm phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là một đột phá lý luận rất cơ bản và sáng tạo, là thành quả lý luận quan trọng qua 35 năm thực hiện, đường lối đổi mới xuất phát từ thực tiễn Việt Nam, tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm của thế giới.

Một đặc trưng cơ bản một thuộc tính quan trọng của định hướng chủ nghĩa xã hội trong kinh tế thị trường ở Việt Nam là phải gắn kinh tế với xã hội, thống nhất chính sách kinh tế và chính sách xã hội, tăng trưởng kinh tế đi đôi với thực hiện tiến độ công bằng xã hội ngay trong từng bước. Điều đó có nghĩa là không trông chờ đến khi kinh tế đạt tới trình độ phát triển cao rồi mới thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội, càng không hy sinh tiến bộ, công bằng xã hội để chạy theo tăng trưởng kinh tế đơn thuần. Lấy hạnh phúc của nhân dân là mục tiêu phấn đấu.

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cũng nhấn mạnh, điều hết sức quan trọng là phải luôn kiên định, vững vàng trên nền tảng tư tưởng lý luận của chủ nghĩa Mác Lê-nin, học thuyết khoa học, cách mạng của giai cấp công nhân và quần chúng lao động. Tính khoa học, cách mạng triệt để của chủ nghĩa Mác-Lênin, của tư tưởng Hồ Chí Minh là những giá trị bền vững đã và đang được những người cách mạng theo đuổi, thực hiện. Nó sẽ còn tiếp tục phát triển, có sức sống trong thực tiễn cách mạng cũng như trong thực tiễn phát triển của khoa học. Chúng ta cần tiếp thu, bổ sung một cách có chọn lọc trên tinh thần phê phán và sáng tạo những thành tựu mới nhất về tư tưởng, khoa học để chủ nghĩa, học thuyết của chúng ta luôn luôn tươi mới, luôn luôn được tiếp thêm sinh lực mới, mang hơi thở của thời đại, không rơi vào sơ cứng, trì trệ, lạc hậu so với cuộc sống./.

Đinh Thuận-Phương Anh (TTXVN/Vietnam+)