Thi công tại Nhà máy sản xuất nhiên liệu sinh học Bio-Ethanol Dung Quất năm 2011. (Ảnh: TTXVN)

Chỉ đạo tại buổi làm việc giữa Bộ Công Thương với Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) diễn ra chiều 7/7, tại Hà Nội, Thứ trưởng Trần Quốc Vượng yêu cầu lãnh đạo ​PVN và các đơn vị t​hành viên vào cuộc quyết liệt để ​xử lý các dự án ​không hiệu quả.

Hàng loạt dự án nghìn tỷ nằm đắp chiếu

Theo Bộ Công Thương, trong số 12 dự án yếu kém của ngành, hiện có 5 dự án của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, trong đó có ba dự án nhà máy xăng sinh học ethanol là Nhà máy ​Ethanol Phú Thọ, ​Ethanol Dung Quất và Ethanol Bình Phước..

Theo kết luận Thanh tra Chính phủ công bố mới đây, các dự án này tính đến nay đều không đạt hiệu quả về đầu tư. Sau khi thực hiện xong dự án, các nhà máy đi vào hoạt động đều thua lỗ lớn và hầu như không vận hành thương mại.

Đơn cử, tại dự án Ethanol Dung Quất (Quảng Ngãi), tổng mức đầu tư được phê duyệt là hơn 1.800 tỷ đồng nhưng đã tăng vốn lên hơn 2.100 tỷ đồng. Năm 2014, dự án này lỗ khoảng 164 tỷ đồng.

Tại dự án Ethanol Bình Phước có tổng mức đầu tư gần 1.500 tỷ đồng, sau đó đã tăng vốn lên hơn 1.700 tỷ đồng. Từ tháng 4/2013 đến nay, nhà máy này hầu như không vận hành thương mại, năm 2013 và 2014 dự án bị lỗ khoảng 400 tỷ đồng.

Đặc biệt, dự án Ethanol Phú Thọ có tổng mức đầu tư hơn 1.300 tỷ đồng sau đó tăng vốn lên mốc 2.500 tỷ đồng. Mặc dù dự án đã tạm dừng thi công nhưng vẫn mất hàng trăm tỷ đồng để trả lãi vay và quản lý.

​Trong khi đó, Nhà máy Xơ sợi Đình Vũ của Công ty Hóa dầu và Xơ sợi Dầu khí (PVTex) tổng vốn đầu tư lên tới 325 triệu USD (tương đương gần 7.000 tỷ đồng) nhưng ngay từ khi chạy thử và vận hành vào tháng 5/2014 đã liên tục đối mặt với việc không bán được hàng, tạm dừng sản xuất. Chưa kể dự án Công ty đóng tàu Dung Quất đến thời điểm này cũng không có một tiến bộ nào về hiệu quả sản xuất kinh doanh.

[Công bố Kết luận thanh tra sai phạm tại Nhà máy xơ sợi Đình Vũ]

Nhà nước không bỏ thêm vốn đầu tư

Nói về 12 dự án hiệu quả của ngành Công Thương, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ mới đây cũng chỉ ra nhiều tồn tại, yếu kém. Theo Phó Thủ tướng, tất cả 12 dự án đều có “bệnh” chung giống nhau là khi lập, phê duyệt dự án thì rất nhanh, nhưng khi tổ chức thực hiện lại rất trì trệ, vướng mắc, kéo dài thời gian thực hiện dự án, dẫn đến điều chỉnh tổng mức đầu tư.

"Khi lập phương án, thông số đầu vào rất khả quan, nhưng đầu ra lại kém, chi phí đầu vào cao, đầu ra thấp," Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nêu rõ.

Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng đang làm việc với PVN về các dự án không hiệu quả. (Ảnh: Đức Duy/Vietnam+)

Về phía Bộ Công Thương, Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng cũng cho rằng, cả 5 dự án thua lỗ của PVN đều có số vốn rất lớn. "Nhà máy ít cũng ​từ 70-80 triệu USD, còn nhiều thì lên tới 300-400 triệu USD."

Nhắc lại quan điểm của Bộ Chính trị, ông Vượng khẳng định, Nhà nước không bỏ thêm vốn vào các dự án này.

Đưa ra phương án cụ thể, lãnh đạo Bộ Công Thương nêu rõ, trong 3 dự án nhà máy nhiên liệu sinh học, cụ thể là dự án Ethanol Dung Quất, quan điểm của B​ộ Công Thương là khởi động lại dự án sau đó mới thoái vốn, chuyển nhượng vốn.

Trong khi đó, với dự án Ethanol Phú Thọ thống nhất phương án là dừng dự án và tiến hành phá sản công ty, đồng thời đề nghị PVN làm việc với cổ đông để thực hiện lộ trình này.

Ngoài ra, dự án nhà máy nhiên liệu sinh học Bình Phước, Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng yêu cầu PVN và phía nhà máy cần làm việc với đối tác để sớm khởi động lại dự án.

"Việc khởi động dự án không chỉ liên quan đến nguồn vốn mà còn liên quan đến lộ trình thay thế và sử dụng xăng sinh học E5 từ đầu năm 2018," Thứ trưởng cho hay.

Với 2 dự án còn lại, đặc biệt là dự án PVTex, lãnh đạo Bộ Công Thương cho biết, phương án đưa ra là khởi động lại dự án, cũng như hợp tác với đối tác nước ngoài sau đó thực hiện việc chuyển nhượng vốn. Trong khi dự án ​Nhà máy đóng tàu Dung Quất, Ban chỉ đạo lựa chọn phương án phá sản công ty.

Trên cơ sở cuộc họp,​ Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng cũng đề nghị Tập đoàn Dầu khí Việt Nam xây dựng hai phương án xử lý các dự án để trình Bộ Công Thương trong tháng 7/2017. Trong đó, phương án một như đã quyết định ở trên với điều kiện cho phép cổ đông được bỏ vốn xử lý khó khăn. ​Còn phương án hai, nếu ​như cổ đông không được bỏ vốn thì chấp nhận ​phương án đàm phán hoặc phá sản ngay từ đầu.

"Việc xử lý là hệ trọng nên từ Chủ tịch Hội đồng thành viên, Tổng Giám đốc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam đến các thành viên phải rất quyết liệt các dự án này," Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng nhấn mạnh thêm./.

Thứ trưởng Hoàng Quốc Vượng nói về 5 dự án không hiệu quả của PVN