Các học giả và chuyên gia về Tagore đã đến kín hội trường tại khách sạnMelia, Hà Nội tham dự hội thảo và trình bày tham luận về cuộc đời đạithi hào người Bengal, Ấn Độ Ranbindranath Tagore. “Người công dân toàn cầu” Đại thi hào R. Tagore được tưởng nhớ như một người công dân của toàncầu. Điều này được ông Ranjit Rae, Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam đề cập đếntrong bài phát biểu: “Tagore là một công dân toàn cầu. Ông không tin vàochủ nghĩa quốc gia hạn hẹp… Ông không muốn thế giới này bị chia rẽthành những mảnh ghép vụn vặt bởi bức tường nội địa.” Ông Ranjit Rae đã cho biết tầm quan trọng của Tagore đối với nhân loại:Người ta nhớ đến Tagore không chỉ bởi những bài ca dâng hiến hay vìnhững di sản vĩ đại trong nghệ thuật, âm nhạc, kịch, hội họa. Trên hếtông được nhớ tới bởi những tư tưởng và sáng kiến mà ngày nay vẫn tiếptục có ảnh hưởng vĩnh cửu trong thế giới. Tư tưởng, sáng kiến của Tagore tạo nên chủ đề của nhiều tranh luận vàthảo luận cho các học giả cũng như viện sĩ hàn lâm. Trong đó, triết lýTagore về “sự thống nhất thông qua đa dạng” có tính ứng dụng cao đối vớiẤn Độ cũng như với tất cả thế giới. Bài phát biểu của giáo sư Sukata Chaudhuri, điều phối viên hội thảo cũngnhấn mạnh về vai trò to lớn của Tagore đối với Ấn Độ nói riêng và thếgiới nói chung. Ông cho biết, tại Ấn Độ người ta không chỉ coi Tagore là một đại thi hàomà họ còn đánh giá rất cao những giá trị về văn hóa của ông. Những tácphẩm của ông không chỉ được trích dẫn, sử dụng mà còn được áp dụng ởnhững lĩnh vực khác như văn hóa, chính trị vì phạm vi bao phủ của nhữngtác phẩm này rất rộng lớn. “Ở một mức độ nào đó, những thông điệp của ông áp dụng tới những ngườidân Ấn Độ và những thông điệp đó còn mở rộng tới toàn thể thế giới,”giáo sư Sukata Chaudhuri nói. Đồng tình với những ý kiến trên, ông Phạm Quang Vinh, Thứ trưởng BộNgoại giao Việt Nam khẳng định, các tác phẩm của Tagore thể hiện nhữngtư tưởng lớn, sự mẫu mực về kết hợp hài hòa và là cầu nối của quá khứ vàhiện tại, kết tinh của những tinh túy của các dân tộc tiểu lục địa vớicác dân tộc trên thế giới, sự kết hợp văn hóa Đông-Tây. Còn theo giáo sư, tiến sĩ Nguyễn Xuân Thắng, Viện trưởng Viện Khoa họcXã hội Việt Nam, với toàn nhân loại, di sản đồ sộ của Tagore là một khobáu vô giá, hữu ích không chỉ cho công cuộc khẳng định những giá trị dântôc mà cho cả hành trình duy trì phổ biến các giá trị nhân bản ngày hômnay. Ông Thắng cho rằng, hiện nay, nhân loại trong đó có Việt Nam và Ấn Độđang đối diện với những thử thách khắc nghiệt mới. Trong cục diện mớiấy, Tagore luôn được nhớ đến như môt đại thi hào, một nhà dân tộc chủnghĩa kiên cường, nhất là một nhà tư tưởng nhân văn lỗi lạc. Ông đem lạicho các dân tộc bị áp bức niềm tin vào sự bình đẳng, hội nhập và chỉ raviễn cảnh tốt đẹp co con người là sự học hỏi lẫn nhau giữa các nền vănminh. Theo ông Thắng, cuộc đời Tagore mang lại hai sứ mệnh là phục hưng dântộc và đoàn kết thế giới trong nền văn hóa quốc tế với một thái độ hếtsức nhẫn nại, khiêm nhường. Bởi vậy, nhà thơ sẽ luôn được nhắc đến nhưmột tấm gương cho các thế hệ nhân loại. Tư tưởng nhân văn của tác giả đoạt giải Nobel Không phải nghiễm nhiên mà nhà thơ Tagore vinh dự được là người Châu Áđầu tiên đoạt giải Nobel Văn học. Nói vậy bởi những tác phẩm của ôngthấm đẫm tính nhân văn và mang tầm nhân loại. Minh chứng thêm cho tài năng của Tagore, nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch HộiNhà văn Việt Nam đã đi vào phân tích tư tưởng của đại thi hào qua tácphẩm của ông. Tư tưởng nhân văn của Tagore đã được thể hiện trong vở kịch “Lễ máu” vớitriết lý "Thần thánh không cứu giúp người thì người phải cứu lấyngười..." Phải cứu lấy con người, mệnh lệnh đó vang lên ở khắp mọi nơi,đặc biệt là từ xứ sở Bengal giàu đẹp nhưng khốn khổ dưới sự thống trịkhắc nghiệt lâu đời của giáo phái Bàlamôn rồi sau đó là chế độ phongkiến Hồi giáo. Cái tài và tầm của Tagore còn ở chỗ, bao nhiêu quyết liệt, dữ dội, bitráng được Tagore thể hiện trong văn xuôi thì cũng bấy nhiêu ngọt ngào,ngân rung và diễm lệ được ông biểu lộ trong thơ. Để cho vẻ đẹp trữ tình của Tagore trở nên mầu nhiệm, thơ ông luôn luônthổn thức như một lời cầu nguyện. Ông nói về Chúa run rẩy, nồng nàn nhưnói về tình yêu và nói về tình yêu thành kính, nghiêm trang như nói vềChúa. Chính vì thế, tình yêu của ông là sự khăng khít hài hòa giữa lýtưởng và trần thế, giữa những cao vọng và những cái ở ngay trước tầmtay. “Người ta nói R. Tagore vĩ đại trước hết tư tưởng nhân văn của ông vĩđại, tình yêu thương của ông vĩ đại, sự dũng cảm của ông vĩ đại, nó đámvượt qua tất cả, dám chấp nhận tất cả. Chính vì điều này, giải thích vìsao ông được chào đón và kính trọng trên toàn thế giới,” ông Thỉnh nói. Nhà thơ Lê Thành Nghị, Chủ tịch Hội đồng Lý luận phê bình, Hội Nhà vănViệt Nam cũng khẳng định, nhà thơ Tagore là người con ưu tú nhất, mộtnghệ sỹ bậc thầy, một nhà nhân đạo cao cả, một triết gia thông thái, mộtngười đấu tranh không mệt mỏi cho sự độc lập của dân tộc, cho cuộc sốnghoà bình. “Tagore, người châu Á đầu tiên đoạt giải Nobel văn học, mà tác phẩm củaông đang vượt qua thời gian, đổ bóng xuống thời đại, thức tỉnh lương tricủa con người trên khắp trái đất, đồng cảm và an ủi họ trong những góckhuất của những cuộc đời bất hạnh,” nhà thơ Lê Thành Nghị nói. Còn dịch giả Thúy Toàn thì nhấn mạnh vào tầm ảnh hưởng của Tagore đốivới các văn nghệ sỹ của Việt Nam. Ông Toàn nhận xét, có thể nói, các nhàthơ, nhà văn Việt Nam, ai đã một lần tiếp xúc với sáng tác của nhà thơTagore thì đều trở lại với tác phẩm của Tagore, đọc một tác phẩm củaTagore là phải tìm đọc tác phẩm khác của ông. Tư tưởng nhân văn của Tagore là đi vào cái rễ, lòng người, tâm trạng củangười sáng tác Việt Nam vì người Việt Nam đã bao đời cũng mong ước cáimong ươc mà Tagore đã thay mình phát biểu. Nhiều tác phẩm của đại thi hào Tagore đã được dịch sang tiếng Việt vàlưu hành trong đời sống nhân dân Việt Nam. Đội ngũ các học giả, các nhànghiên cứu về Ấn Độ ngày càng đông đảo ở các trường đại học, các việnnghiên cứu, các cơ sở văn hóa của Việt Nam./.
| Sáng ngày 9/11, tại Hà Nội, Đại sứ quán Ấn Độ tại Việt Nam, Trung tâm Khoa học xã hội và Nhân văn Quốc gia đã phối hợp với Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức Hội thảo quốc tế về cuộc đời và di sản vĩ đại của nhà thơ Rabindranath Tagore nhằm kỷ niệm 150 năm ngày sinh và 70 năm ngày mất của nhà thơ vĩ đại này. Rabindranath Tagore (6/5/1861-7/8/1941) là một nhà thơ Bengal, được trao giải Nobel Văn học năm 1913, trở thành người châu Á đầu tiên nhận giải thưởng này. Ngoài hơn 1.000 thi phẩm của mình, nhà thơ Tagore còn để lại cho đời 12 bộ tiểu thuyết dài và vừa, luận văn, hàng trăm truyện ngắn, kí, hàng chục vở kịch, 2.000 tranh vẽ... Bên cạnh đó, ông còn có bài hát được chọn làm quốc ca của cả Ấn Độ và Bangladesh. |
Thiên Linh (Vietnam+)
