Theo Hiệp hội lương thực Việt Nam, tính chung 8 tháng năm 2013, Việt Nam đã xuất khẩu được 4,88 triệu tấn gạo, với trị giá 2,14 tỷ USD. So với cùng kỳ năm trước, lượng giảm 12,26%, trị giá giảm 14,98% và giá bình quân giảm 15,04 USD/tấn.

Giá xuất khẩu gạo giao dịch trong tháng 8/2013 liên tiếp giảm do nhu cầu giảm, mặc dù giá gạo trong nước chỉ giảm vào khoảng cuối tháng, sau khi kết thúc đợt mua tạm trữ. Giá gạo xuất khẩu giảm dần từ đầu tháng đến cuối tháng khoảng 20 USD/tấn, đến đầu tháng 9/2013 giá giảm mạnh. Giá xuất khẩu bình quân trong 8 tháng qua đã giảm 15,04 USD/tấn so với cùng kỳ năm 2012.

Lý giải về tình hình trên Hiệp hội lương thực Việt Nam cho biết, giá lúa, gạo trong nước trong nửa đầu tháng 8/2013 tăng do gia hạn thực hiện kế hoạch mua tạm trữ nhưng giảm trở lại sau khi kết thúc đợt mua tạm trữ vào ngày 15/8/2013 do xuất khẩu chậm và nhu cầu yếu.

Mặt khác, hợp đồng xuất khẩu gạo đăng ký trong tháng 8/2013 giảm mạnh và đạt mức thấp nhất trong 2 năm qua. Nguyên nhân là do giá thị trường sụt giảm vì nguồn cung lớn bởi trùng vào thời điểm Thái Lan xả kho bán hạ giá. Lũy kế đăng ký hợp đồng xuất khẩu 8 tháng qua cũng giảm so với cùng kỳ.

[Sản lượng thóc gạo Việt Nam có khả năng sẽ giảm]

Tuy nhiên, vấn đề quan ngại là số hợp đồng đã ký nhưng chưa thực hiện sẽ bị hủy nhiều trong thời gian tới, trong khi hợp đồng mới bị hạn chế do giá thị trường tiếp tục giảm, sẽ ảnh hưởng đến kế hoạch giao hàng cuối năm.

Nhận định về tình hình thị trường xuất khẩu gạo trong thời gian sắp tới, Hiệp hội lương thực Việt Nam cho rằng, thị trường gạo thế giới đang đến thời điểm khủng hoảng thừa và khó khăn nhất trong 2 năm trở lại đây kể từ khi Thái Lan thực hiện chính sách trợ giá lúa cao cho nông dân nước này và cũng là thời điểm Ấn Độ quay trở lại tham gia thị trường xuất khẩu mạnh mẽ.

Căn cứ vào tình hình ký kết hợp đồng, khả năng giao hàng và những nhận định nêu trên, Hiệp hội Lương thực Việt Nam dự kiến kế hoạch xuất khẩu sắp tới như sau: Tháng 9/2013 xuất khẩu 0,650 triệu tấn (tính chung quý III/2013 là 5,328 triệu tấn); quý IV/2013 xuất khẩu 1,8 triệu tấn; tính chung cả năm 2013 dự kiến xuất khẩu 7,128 triệu tấn.

Về công tác điều hành xuất khẩu gạo trong thời gian tới, Hiệp hội sẽ theo dõi sát các động thái thị trường ở các quốc gia nhập khẩu, đặc biệt là các thị trường tập trung để xác định nhu cầu và đàm phán hợp đồng tập trung. Hiệp hội sẽ giữ giá sàn xuất khẩu gạo như cũ nhưng giao Thường trực Hiệp hội xem xét linh hoạt các quy định của công bố giá ngày 17/7/2013./.