Bộ trưởng Bộ nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Cao Đức Phát chỉ rõ nếukhông giải quyết kịp thời sẽ làm triệt tiêu động lực và giảm tăng trưởng chungcủa toàn ngành.
Sản lượng tăng nhưng giá giảm mạnh
Tại buổi sơ kết 6 tháng và triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm do Bộ Nôngnghiệp và Phát triển nông thôn tổ chức ngày 29/6, Bộ trưởng Cao Đức Phát bày tỏlo lắng khi thị trường nông nghiệp đang có nhiều bấp bênh chưa được tháo gỡ. Sảnlượng nhiều mặt hàng tăng nhưng giá giảm mạnh khiến người nông dân bị thiệt hại.
Giá cá tra từ 28.000 đồng/kg, giờ chỉ khoảng 18.000 đồng/kg, giảm tới 40%.Giá lúa năm ngoái lúc cao điểm hơn 7.000 đồng/kg nay cũng chỉ còn 5.200-5.300đồng/kg; ngoài ra các loại hàng khác như tôm hùm cũng sụt giảm từ 2-3 lần so vớinăm trước…
Đối với ngành chăn nuôi cũng không khá gì hơn, thời gian qua, nhiều trangtrại phải gồng mình đối phó khó khăn, thậm chí kiệt quệ.
Cục phó Cục Chăn nuôi,ông Nguyễn Thanh Sơn cho biết khó khăn lớn nhất là đầu ra với thịt lợn và gàcông nghiệp ở vùng Đông Nam bộ giá rớt thê thảm chỉ còn 35.000-37.000 đồng/kglợn hơi, trong khi chí phí giá thành nuôi tại trang trại đã khoảng 46.000-47.000đồng/kg.
“Sản lượng thịt gà sẽ không thiếu hụt, nhưng đối với thịt lợn nếu không cógiải pháp hỗ trợ kịp thời để người chăn nuôi quay lại tái đàn thì sẽ có nguy cơthiếu thịt trong dịp Tết,” ông Sơn lo lắng.
Không chỉ với tiêu thụ sản xuất trong nước gặp khó, mà từ đầu năm đến naygiá nông sản trên thị trường thế giới liên tục giảm sút cũng đã ảnh hưởng trựctiếp tới kết quả xuất khẩu của ngành.
Đến hết tháng 6, trong số 7 mặt hàng nông sản xuất khẩu chính, chỉ có duynhất hạt tiêu là có giá cao hơn so với cùng kỳ năm trước (hơn 26,3%), các mặthàng còn lại đều có giá thấp hơn, trong đó cao su giảm giá tới 30%, tiếp đó mặthàng sắn và các sản phẩm sắn giảm 17,6%.
Mặc dù vậy, nhờ toàn ngành chủ động triển khai nhiều hoạt động xúc tiếnthương mại, khai thác các thị trường mới nên khối lượng xuất khẩu tăng khá, đạthơn 13,6 tỷ USD cũng góp phần bù lại thiệt hại do giá thấp.
Theo Bộ trưởng Cao Đức Phát, ngoài những khó khăn về thị trường giá cả,ngành nông nghiệp còn đối mặt với nhiều thách thức khác như vấn đề vệ sinh thựcphẩm dù rất nỗ lực nhưng cũng còn rất phức tạp, hơn 50% cơ sở giết mổ đạt loạiC, đồng thời liên tục xảy ra các sự cố về vệ sinh thực phẩm ở cả xuất khẩu lẫnsản xuất trong nước.
Dịch bệnh trên gia súc, thủy sản cũng còn diễn biến khó lường, bệnh taixanh trên lợn ngành hạ quyết tâm trong tháng 7 sẽ khống chế được, nhưng dịchtrên tôm hơn 1 năm nay vẫn chưa làm rõ được nguyên nhân gây bệnh, dù đã có cảcác chuyên gia tư vấn nước ngoài, tổ chức FAO tới hỗ trợ.
Điều chỉnh cơ cấu, thời điểm phù hợp
“Việc cấp bách hiện nay là phối hợp với các bộ, ngành xử lý vấn đề thịtrường. Không chỉ xử lý tiêu thụ trong và ngoài nước, mà cần phải nghĩ tới điềuchỉnh cơ cấu sản phẩm, chất lượng, thời điểm phù hợp với thị trường trong thờiđiểm khó khăn như hiện nay,” Bộ trưởng Cao Đức Phát chỉ đạo.
Theo Bộ trưởng, quyết định tạm dừng xuất khẩu 5 mặt hàng rau, quả sang EUthời điểm này là để giữ thị trường cho những năm sau, nhưng tình trạng trênkhông thể để xảy ra với các mặt hàng khác.
Trước mắt toàn ngành cần tập trung thúc đẩy sản xuất, xuất khẩu các sảnphẩm có lợi thế của ngành, phấn đấu tổng diện tích gieo trồng cây lương thực cóhạt cả năm đạt khoảng 8,5 triệu ha, trong đó lúa cả năm đạt trên 7 triệu ha vớisản lượng cả năm đạt trên 42 triệu tấn lúa, vừa đảm bảo an ninh lương thực vừaxuất khẩu từ 6,5 đến 7 triệu tấn gạo.
Bên cạnh thúc đẩy sản xuất, các đơn vị theo dõi chặt chẽ diễn biến thịtrường, phối hợp với các Bộ, ngành liên quan để cân đối cung cầu và đề xuất cơchế, chính sách tạo thuận lợi cho tiêu thụ nông, lâm, thủy sản; đẩy mạnh côngtác xúc tiến thương mại, giải quyết các rào cản kỹ thuật liên quan để đẩy mạnhxuất khẩu, mở rộng khai thác thị trường mới.
Đối với ngành chăn nuôi, ông Nguyễn Thanh Sơn đề nghị nên chăng xem xéthỗ trợ cho một số doanh nghiệp có điều kiện để mua thu gom thịt tích trữ đông,tạo đà tâm lý thúc đẩy tăng giá sản phẩm chăn nuôi trở lại.
Ngoài ra, các ngành chức năng cần kiểm soát để chấm dứt tình trạng nhậplậu gia súc, gia cầm từ biên giới, đồng thời xem xét giảm các loại phí, lệ phíkiểm dịch. “Từ lúc sản xuất ở trang trại cho tới tiêu dùng phải qua mấy khâu phíkiểm dịch, tính ra phí cho một quả trứng cũng đã mất 200 đồng,” ông Sơn phànnàn.
Bộ trưởng Cao Đức Phát tỏ ý đồng thuận với đề xuất trên, nhưng cũng lưu ýCục Chăn nuôi phải sớm có báo cáo tổng quát và đề xuất cụ thể, tính toán thu muathịt trữ đông bao nhiêu thì giá có thể lên, có bao nhiêu doanh nghiệp có thể muađược. Bộ trưởng cho rằng điều này không dễ vì ít doanh nghiệp có lò mổ và khotrữ đông.
Bộ Nông nghiệp cũng yêu cầu ngành thủy sản phối hợp với các đơn vị và địaphương chỉ đạo nuôi trồng, khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản đạt; chú trọngtới hướng dẫn, kiểm tra và giám sát thực hiện việc tuân thủ các quy định về điềukiện nuôi, quy trình nuôi an toàn thực phẩm và môi trường; đặc biệt phối hợpchặt chẽ với các đơn vị liên quan nhanh chóng tìm ra tác nhân gây bệnh trên tômnuôi tại các tỉnh phía Nam, từ đó đưa ra phác đồ điều trị phù hợp, hiệu quả./.