Những năm gần đây, với nhiều chính sách đầu tư, ngành du lịch Việt Nam đang cónhững bước tăng trưởng vượt bậc. Du lịch đã và đang đem lại cho Việt Nam nhữnglợi ích to lớn về kinh tế, nhưng bên cạnh đó, hoạt động du lịch cũng mang lạinhiều thách thức.
Một trong những thách thức hàng đầu đang đặt ra hiện nay làtình trạng xâm hại tình dục ở trẻ em trong hoạt động du lịch.
Xâm hại tình dục trẻ em trong du lịch có chiều hướng gia tăng
Theo kết quả khảo sát về thực tiễn áp dụng các quy định của Bộ Luật Hình sựvề các tội phạm xâm hại tình dục trẻ em trong hoạt động du lịch (do Bộ Tư phápViệt Nam phối hợp Cơ quan Phòng chống tội phạm và ma túy của Liên hợp quốc thựchiện từ đầu năm đến nay) cho thấy, các tội phạm xâm hại tình dục trẻ em luônchiếm tỷ lệ cao trong nhóm các tội xâm hại trẻ em và có tỷ lệ thuận giữa hành vixâm hại tình dục trẻ em với các địa bàn có tiềm năng du lịch cao.
Đại diện Cục Thống kê tội phạm của Viện Kiểm sát nhân dân tối cao cho biết, 5năm trở lại đây, cơ quan điều tra các cấp đã khởi tố hơn 6.500 vụ với gần 6.800bị can phạm các tội liên quan đến xâm hại tình dục trẻ em.
Đáng chú ý, nạn nhâncủa các hành vi xâm hại tình dục là những bé còn rất nhỏ tuổi. Đối tượng phạmtội không chỉ là người Việt Nam , mà còn có cả những đối tượng là người nướcngoài. Đặc biệt, số lượng đối tượng là người nước ngoài phạm tội gia tăng mộtcách nhanh chóng.
Nạn xâm hại tình dục trẻ em trong hoạt động du lịch ở Việt Namchủ yếu được tiến hành theo các hình thức khách du lịch tự tìm kiếm hoặc thôngqua môi giới (nhân viên quản lý, bảo vệ nhà hàng khách sạn, hướng dẫn viên dulịch, lái xe taxi, xe ôm) để thực hiện hành vi mua dâm với trẻ em nơi họ đến dulịch.
Ngoài ra, một số đối tượng đứng ra tổ chức đường dây mua bán trẻ em đểphục vụ các dịch vụ, đường dây sextour hoặc cung cấp các dịch vụ cho khách dulịch trong và ngoài nước.
Về vấn đề này, ông Vũ Việt Hùng, Phó Vụ trưởng Vụ 1A, Viện Kiểm soát nhân dântối cao cho rằng do điều kiện kinh tế-xã hội phát triển, thu nhập của một bộphận dân cư tăng cao nên nhu cầu giải trí, du lịch ngày càng lớn.
Trong nhữngnăm gần đây, số lượng khách quốc tế vào Việt Nam ngày càng gia tăng và đã xuấthiện một số vụ người nước ngoài lợi dụng danh nghĩa đi du lịch để lừa gạt, dụdỗ, mua chuộc hoặc ép buộc trẻ em tham gia vào các hoạt động tình dục ngoài ýmuốn.
Hệ thống pháp luật chưa hoàn thiện
Ông Vũ Việt Hùng, Phó Vụ trưởng Vụ 1A, Viện Kiểm soát nhân dân tối cao chia sẻhậu quả mà nạn xâm hại tình dục trẻ em trong hoạt động du lịch gây ra là rấtnghiêm trọng, gây hoang mang trong dư luận; đồng thời mang đến nhiều hệ lụy đaulòng, làm cho trẻ bị rối loạn nhân cách.
Nó cũng phản ánh sự xuống cấp, suythoái đạo đức, lối sống trong một bộ phận dân cư. Do đó, tội phạm trong hìnhthức này cần được pháp luật công khai xét xử và phải bị trừng trị ở những mức áncao nhất.
Thế nhưng, khi nói đến tội phạm xâm hại tình dục trẻ em thông qua dulịch, chúng ta chưa nắm được có bao nhiêu trường hợp liên quan đến du khách,cũng như còn nhiều khó khăn, bất cập trong việc xử lý.
Cục Cảnh sát hình sự, Bộ Công an cho biết khó khăn hiện nay là hệ thống phápluật Việt Nam chưa có một điều luật, quy định, cũng như khái niệm đầy đủ về tộiphạm xâm hại tình dục trẻ em trong hoạt động du lịch.
Thêm vào đó, có nhiều điểmchưa tương thích với luật pháp quốc tế như độ tuổi của trẻ em, một số biện pháptrinh sát, kỹ thuật được pháp luật nhiều nước công nhận, nhưng chưa được sử dụngtrong hệ thống pháp luật Việt Nam.
Mặt khác, các đối tượng phạm tội thường dùngtiền, vật chất hoặc sự nhạy cảm để đánh đổi sự im lặng của nạn nhân. Ngoài ra,việc thu thập các chứng cứ phạm tội trong các vụ xâm hại tình dục trẻ em trongdu lịch thường rất khó xác định, thu thập, nên quá trình xử lí thường thiếuchứng cứ.
Chưa kể, đây là loại tội phạm nhạy cảm và mới, nên nhiều cán bộ điềutra viên còn thiếu kinh nghiệm, chưa kể đến các yếu tố nước ngoài như phải xácminh nhân thân qua đường ngoại giao, bất đồng ngôn ngữ.
Trước thực trạng trên, Trung tướng Phan Văn Vĩnh, Tổng Cục trưởng Tổng cục Cảnhsát phòng chống tội phạm, Bộ Công an nhấn mạnh tội phạm xâm hại tình dục trẻ emtrong du lịch hết sức phức tạp do đến từ nhiều nước trên thế giới thông qua dulịch, kinh doanh, du lịch tự do.
Do vậy, Việt Nam cam kết phối hợp chặt chẽ vớiInterpol, cảnh sát các nước trao đổi thông tin về tội phạm xâm hại tình dục trẻem, để tổ chức điều tra, xác minh các vụ án, vụ việc có liên quan đến loại tộiphạm này, nhằm đưa ra truy tố, xét xử theo pháp luật Việt Nam cũng như của từngnước.
Về hệ thống pháp luật, cần nghiên cứu sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quyđịnh của pháp luật hình sự liên quan đến người chưa thành niên, đặc biệt là trẻem. Đồng thời, nghiên cứu, đưa ra bộ chỉ số thống kê tội phạm loại này để phụcvụ công tác đấu tranh phòng chống; dự báo tình hình, từ đó có các giải phápphòng ngừa, bảo vệ trẻ em trước những hành vi xâm hại, nhất là đối với nhóm trẻcó nguy cơ bị xâm hại cao như trẻ em đường phố, lang thang cơ nhỡ./.
Một trong những thách thức hàng đầu đang đặt ra hiện nay làtình trạng xâm hại tình dục ở trẻ em trong hoạt động du lịch.
Xâm hại tình dục trẻ em trong du lịch có chiều hướng gia tăng
Theo kết quả khảo sát về thực tiễn áp dụng các quy định của Bộ Luật Hình sựvề các tội phạm xâm hại tình dục trẻ em trong hoạt động du lịch (do Bộ Tư phápViệt Nam phối hợp Cơ quan Phòng chống tội phạm và ma túy của Liên hợp quốc thựchiện từ đầu năm đến nay) cho thấy, các tội phạm xâm hại tình dục trẻ em luônchiếm tỷ lệ cao trong nhóm các tội xâm hại trẻ em và có tỷ lệ thuận giữa hành vixâm hại tình dục trẻ em với các địa bàn có tiềm năng du lịch cao.
Đại diện Cục Thống kê tội phạm của Viện Kiểm sát nhân dân tối cao cho biết, 5năm trở lại đây, cơ quan điều tra các cấp đã khởi tố hơn 6.500 vụ với gần 6.800bị can phạm các tội liên quan đến xâm hại tình dục trẻ em.
Đáng chú ý, nạn nhâncủa các hành vi xâm hại tình dục là những bé còn rất nhỏ tuổi. Đối tượng phạmtội không chỉ là người Việt Nam , mà còn có cả những đối tượng là người nướcngoài. Đặc biệt, số lượng đối tượng là người nước ngoài phạm tội gia tăng mộtcách nhanh chóng.
Nạn xâm hại tình dục trẻ em trong hoạt động du lịch ở Việt Namchủ yếu được tiến hành theo các hình thức khách du lịch tự tìm kiếm hoặc thôngqua môi giới (nhân viên quản lý, bảo vệ nhà hàng khách sạn, hướng dẫn viên dulịch, lái xe taxi, xe ôm) để thực hiện hành vi mua dâm với trẻ em nơi họ đến dulịch.
Ngoài ra, một số đối tượng đứng ra tổ chức đường dây mua bán trẻ em đểphục vụ các dịch vụ, đường dây sextour hoặc cung cấp các dịch vụ cho khách dulịch trong và ngoài nước.
Về vấn đề này, ông Vũ Việt Hùng, Phó Vụ trưởng Vụ 1A, Viện Kiểm soát nhân dântối cao cho rằng do điều kiện kinh tế-xã hội phát triển, thu nhập của một bộphận dân cư tăng cao nên nhu cầu giải trí, du lịch ngày càng lớn.
Trong nhữngnăm gần đây, số lượng khách quốc tế vào Việt Nam ngày càng gia tăng và đã xuấthiện một số vụ người nước ngoài lợi dụng danh nghĩa đi du lịch để lừa gạt, dụdỗ, mua chuộc hoặc ép buộc trẻ em tham gia vào các hoạt động tình dục ngoài ýmuốn.
Hệ thống pháp luật chưa hoàn thiện
Ông Vũ Việt Hùng, Phó Vụ trưởng Vụ 1A, Viện Kiểm soát nhân dân tối cao chia sẻhậu quả mà nạn xâm hại tình dục trẻ em trong hoạt động du lịch gây ra là rấtnghiêm trọng, gây hoang mang trong dư luận; đồng thời mang đến nhiều hệ lụy đaulòng, làm cho trẻ bị rối loạn nhân cách.
Nó cũng phản ánh sự xuống cấp, suythoái đạo đức, lối sống trong một bộ phận dân cư. Do đó, tội phạm trong hìnhthức này cần được pháp luật công khai xét xử và phải bị trừng trị ở những mức áncao nhất.
Thế nhưng, khi nói đến tội phạm xâm hại tình dục trẻ em thông qua dulịch, chúng ta chưa nắm được có bao nhiêu trường hợp liên quan đến du khách,cũng như còn nhiều khó khăn, bất cập trong việc xử lý.
Cục Cảnh sát hình sự, Bộ Công an cho biết khó khăn hiện nay là hệ thống phápluật Việt Nam chưa có một điều luật, quy định, cũng như khái niệm đầy đủ về tộiphạm xâm hại tình dục trẻ em trong hoạt động du lịch.
Thêm vào đó, có nhiều điểmchưa tương thích với luật pháp quốc tế như độ tuổi của trẻ em, một số biện pháptrinh sát, kỹ thuật được pháp luật nhiều nước công nhận, nhưng chưa được sử dụngtrong hệ thống pháp luật Việt Nam.
Mặt khác, các đối tượng phạm tội thường dùngtiền, vật chất hoặc sự nhạy cảm để đánh đổi sự im lặng của nạn nhân. Ngoài ra,việc thu thập các chứng cứ phạm tội trong các vụ xâm hại tình dục trẻ em trongdu lịch thường rất khó xác định, thu thập, nên quá trình xử lí thường thiếuchứng cứ.
Chưa kể, đây là loại tội phạm nhạy cảm và mới, nên nhiều cán bộ điềutra viên còn thiếu kinh nghiệm, chưa kể đến các yếu tố nước ngoài như phải xácminh nhân thân qua đường ngoại giao, bất đồng ngôn ngữ.
Trước thực trạng trên, Trung tướng Phan Văn Vĩnh, Tổng Cục trưởng Tổng cục Cảnhsát phòng chống tội phạm, Bộ Công an nhấn mạnh tội phạm xâm hại tình dục trẻ emtrong du lịch hết sức phức tạp do đến từ nhiều nước trên thế giới thông qua dulịch, kinh doanh, du lịch tự do.
Do vậy, Việt Nam cam kết phối hợp chặt chẽ vớiInterpol, cảnh sát các nước trao đổi thông tin về tội phạm xâm hại tình dục trẻem, để tổ chức điều tra, xác minh các vụ án, vụ việc có liên quan đến loại tộiphạm này, nhằm đưa ra truy tố, xét xử theo pháp luật Việt Nam cũng như của từngnước.
Về hệ thống pháp luật, cần nghiên cứu sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quyđịnh của pháp luật hình sự liên quan đến người chưa thành niên, đặc biệt là trẻem. Đồng thời, nghiên cứu, đưa ra bộ chỉ số thống kê tội phạm loại này để phụcvụ công tác đấu tranh phòng chống; dự báo tình hình, từ đó có các giải phápphòng ngừa, bảo vệ trẻ em trước những hành vi xâm hại, nhất là đối với nhóm trẻcó nguy cơ bị xâm hại cao như trẻ em đường phố, lang thang cơ nhỡ./.
Lan Phương (TTXVN)
