Ngày 5/4, tại Hà Nội, Hội Khoa học Kỹ thuật Đúc Luyện kim Việt Nam tổ chức hộithảo “Tư vấn phát triển công nghiệp titan Việt Nam.”
Hội thảo có sự tham gia các nhàkhoa học chuyên ngành chế khoáng sản, khai, tuyển titan, cán bộ quản lý, sảnxuất thuộc các viện, trường đại học, cao đẳng, các trung tâm nghiên cứu, tổngcông ty và đại diện một số địa phương.
Thông qua nhiều nội dung liên quan đến tình hình khoáng sản và công nghiệp titanthế giới, những tồn tại và bất cập trong khai tuyển và chế biến quặng titan ViệtNam, các nhà khoa học đưa ra những đề xuất, kiến nghị tư vấn định hướng chiếnlược phát triển ngành công nghiệp này.
Định hướng quy hoạch phát triển đến 2020, xét đến 2030 gồm quặng trong tầng cátxám và cát vàng đã hoặc đang thăm dò, chỉ còn những khu vực nhỏ lẻ hoặc khó khaithác hay nằm trong khu vực cấm đưa vào dự trữ quốc gia, không quy hoạch thăm dòthêm.
Ở tỉnh Ninh Thuận, những khu vực quặng thuộc tầng cát đỏ đang thăm dò để khaithác sớm; chọn khu Lương Sơn để quy hoạch thăm dò cho phát triển khai thác quymô lớn.
Sau năm 2012 là thời điểm thích hợp dừng hoàn toàn xuất khẩu quặng, tập trungnguyên liệu cho chế biến trong nước. Quy hoạch khai thác-tuyển, có thể sử dụngcông nghệ “ướt” hoặc tuyển thô, tuyển tinh… tùy thuộc vào quy mô, vị trí mỏ.
Kỹ sư Đinh Bá Nấu, Viện Khoa học Công nghệ Mỏ Luyện kim cho rằng với tài nguyênhiện có, trong điều kiện hiện nay, nếu chỉnh đốn công tác quản lý, hoàn thiện cơchế chính sách, Việt Nam có đủ điều kiện để phát triển bền vững công nghiệp khaithác, chế biến và sử dụng quặng titan-zircon có hiệu quả kinh tế cao.
Các nhà khoa học kiến nghị Chính phủ điều hành các bộ, ngành, địa phương và cácban, ngành liên quan lựa chọn kịch bản cơ sở để thực hiện quy hoạch sẽ giảm đượcrủi ro về đầu tư, thị trường và hài hòa với điều kiện đất nước đang thiếu điện;Bình Thuận, Ninh Thuận đang thiếu nước. Việc cấp phép thăm dò mới ngoài quyhoạch sẽ không được cấp phép khi trữ lượng để khai thác đã vượt nhiều lần nhucầu khai thác và chế biến, đảm bảo tính hợp lý kinh tế của việc đầu tư thăm dò.
Chính phủ nên giao Bộ Công Thương cấp phép khai thác-chế biến và chịu tráchnhiệm việc quản lý và lập lại đồng bộ khai thác-chế biến, sử dụng hợp lý tàinguyên, sớm dừng xuất khẩu quặng để phát triển bền vững.
Giá trị tài nguyên phải được xác định thành tiền để có cơ sở xác định thuế tàinguyên, đấu thầu khoáng sản… xét xử nghiêm minh theo pháp luật, kể cả trongkhuôn pháp hình sự khi các cá nhân, tập thể trục lợi, tham ô tài sản này./.
Hội thảo có sự tham gia các nhàkhoa học chuyên ngành chế khoáng sản, khai, tuyển titan, cán bộ quản lý, sảnxuất thuộc các viện, trường đại học, cao đẳng, các trung tâm nghiên cứu, tổngcông ty và đại diện một số địa phương.
Thông qua nhiều nội dung liên quan đến tình hình khoáng sản và công nghiệp titanthế giới, những tồn tại và bất cập trong khai tuyển và chế biến quặng titan ViệtNam, các nhà khoa học đưa ra những đề xuất, kiến nghị tư vấn định hướng chiếnlược phát triển ngành công nghiệp này.
Định hướng quy hoạch phát triển đến 2020, xét đến 2030 gồm quặng trong tầng cátxám và cát vàng đã hoặc đang thăm dò, chỉ còn những khu vực nhỏ lẻ hoặc khó khaithác hay nằm trong khu vực cấm đưa vào dự trữ quốc gia, không quy hoạch thăm dòthêm.
Ở tỉnh Ninh Thuận, những khu vực quặng thuộc tầng cát đỏ đang thăm dò để khaithác sớm; chọn khu Lương Sơn để quy hoạch thăm dò cho phát triển khai thác quymô lớn.
Sau năm 2012 là thời điểm thích hợp dừng hoàn toàn xuất khẩu quặng, tập trungnguyên liệu cho chế biến trong nước. Quy hoạch khai thác-tuyển, có thể sử dụngcông nghệ “ướt” hoặc tuyển thô, tuyển tinh… tùy thuộc vào quy mô, vị trí mỏ.
Kỹ sư Đinh Bá Nấu, Viện Khoa học Công nghệ Mỏ Luyện kim cho rằng với tài nguyênhiện có, trong điều kiện hiện nay, nếu chỉnh đốn công tác quản lý, hoàn thiện cơchế chính sách, Việt Nam có đủ điều kiện để phát triển bền vững công nghiệp khaithác, chế biến và sử dụng quặng titan-zircon có hiệu quả kinh tế cao.
Các nhà khoa học kiến nghị Chính phủ điều hành các bộ, ngành, địa phương và cácban, ngành liên quan lựa chọn kịch bản cơ sở để thực hiện quy hoạch sẽ giảm đượcrủi ro về đầu tư, thị trường và hài hòa với điều kiện đất nước đang thiếu điện;Bình Thuận, Ninh Thuận đang thiếu nước. Việc cấp phép thăm dò mới ngoài quyhoạch sẽ không được cấp phép khi trữ lượng để khai thác đã vượt nhiều lần nhucầu khai thác và chế biến, đảm bảo tính hợp lý kinh tế của việc đầu tư thăm dò.
Chính phủ nên giao Bộ Công Thương cấp phép khai thác-chế biến và chịu tráchnhiệm việc quản lý và lập lại đồng bộ khai thác-chế biến, sử dụng hợp lý tàinguyên, sớm dừng xuất khẩu quặng để phát triển bền vững.
Giá trị tài nguyên phải được xác định thành tiền để có cơ sở xác định thuế tàinguyên, đấu thầu khoáng sản… xét xử nghiêm minh theo pháp luật, kể cả trongkhuôn pháp hình sự khi các cá nhân, tập thể trục lợi, tham ô tài sản này./.
Hoàng Minh Nguyệt (TTXVN/Vietnam+)
