Chỉ còn nửa tháng nữa, vào ngày 15/3/2026, cử tri cả nước sẽ thực hiện quyền làm chủ thông qua việc bầu chọn những đại diện ưu tú vào Quốc hội khóa XVI và Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.
Trong bối cảnh đất nước đang bước vào kỷ nguyên mới với những đổi mới mạnh mẽ về tổ chức bộ máy, cuộc bầu cử lần này không chỉ là đợt vận động chính trị sâu rộng mà còn là dấu mốc khẳng định sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Nhiệm vụ chính trị trọng tâm
Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra vào thời điểm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là giai đoạn toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta đang nỗ lực hiện thực hóa Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng; lần đầu tiên vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp trên phạm vi toàn quốc.
Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị toàn quốc triển khai công tác bầu cử vào ngày 15/11/2025, Tổng Bí thư Tô Lâm đã nhấn mạnh đây cũng là dịp để chúng ta khẳng định năng lực lãnh đạo của Đảng, hiệu lực quản lý của Nhà nước và hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị trong bối cảnh vừa hoàn thành sắp xếp tinh gọn tổ chức bộ máy, sáp nhập đơn vị hành chính, tổ chức lại chính quyền địa phương theo mô hình hai cấp.
Vì vậy, cuộc bầu cử lần này được xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm của năm 2026. Nhiệm vụ đặt ra cho toàn Đảng, toàn dân, toàn quân lúc này là phải tổ chức thật tốt công tác chuẩn bị, bảo đảm cuộc bầu cử thành công tốt đẹp, diễn ra dân chủ, đúng pháp luật, an toàn, tiết kiệm và thực sự là ngày hội lớn của nhân dân cả nước.
Trên cơ sở kết quả Hội nghị hiệp thương lần thứ ba, ngày 14/2/2026, Hội đồng Bầu cử Quốc gia đã ban hành Nghị quyết số 151 công bố danh sách 864 người chính thức ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI ở 182 đơn vị bầu cử.
Số người ứng cử do Trung ương giới thiệu là 217 người; địa phương có 647 người, đạt tỷ lệ 1,73 người ứng cử trên 1 đại biểu được bầu (trong đó có 4 người tự ứng cử, tỷ lệ 0,46%); bảo đảm số dư theo quy định, đúng định hướng về cơ cấu, thành phần.
"Nhìn chung, công tác chuẩn bị nhân sự tham gia ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 được triển khai đồng bộ, chặt chẽ, bảo đảm đúng quy trình, đúng thẩm quyền, đúng tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định; thể hiện rõ tinh thần chủ động, trách nhiệm và quyết tâm chính trị cao của các cấp, các ngành", Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội, Chánh Văn phòng Hội đồng Bầu cử quốc gia Lê Quang Mạnh cho biết tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc triển khai công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 vào ngày 26/2 vừa qua.
Cuộc bầu cử lần này có nhiều điểm mới, lần đầu tiên được triển khai. Đó là tổ chức chính quyền địa phương theo mô hình hai cấp, rút ngắn thời gian thực hiện các bước trong quy trình bầu cử, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác bầu cử. Đây được coi là "gói" đổi mới kỹ thuật mang tính hệ thống nhằm tối ưu hóa quy trình.
Theo báo cáo của Bộ Công an, việc khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và ứng dụng VNeID đã tạo ra bước ngoặt trong việc lập danh sách cử tri. Đến nay, 3.320/3.321 đơn vị cấp xã (trừ đặc khu Hoàng Sa) đã ứng dụng phần mềm quản lý, giúp phân bổ hơn 78,5 triệu cử tri về các khu vực bỏ phiếu một cách chính xác, đạt tỷ lệ 99,48%.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đã được sử dụng để biên tập nội dung tuyên truyền, giúp thông tin về bầu cử trở nên trực quan, sinh động và dễ tiếp cận hơn. Tại các địa phương như tỉnh Hà Tĩnh, những kỳ bầu cử trước đây, thông tin về bầu cử chủ yếu được truyền tải qua hệ thống truyền thanh, pano, áp phích hoặc các hội nghị tại thôn, tổ dân phố.
Năm nay, cùng với các hình thức truyền thống, nhiều xã, phường, kể cả ở miền núi, vùng sâu đã chủ động ứng dụng công nghệ số, tận dụng mạng xã hội và các nền tảng trực tuyến để đưa thông tin đến gần hơn với người dân.
Những nỗ lực chuyển đổi số, công tác chuẩn bị bầu cử đã mang tới hiệu quả rõ rệt, hướng tới phục vụ tốt hơn theo phương châm nhanh chóng, thuận lợi, chính xác, từ đó, giúp cử tri và nhân dân trên địa bàn dễ dàng tiếp cận công nghệ, nắm bắt thông tin để từ đó nâng cao nhận thức, ý thức tốt về quyền và nghĩa vụ trong từng lá phiếu.
Tại Hà Nội, một hệ thống văn bản chỉ đạo được xây dựng xuyên suốt từ Thành ủy đến các cấp chính quyền, phân công nhiệm vụ cho từng thành viên Ủy ban bầu cử và các Tiểu ban được thực hiện rõ ràng, đảm bảo “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền."
Đến nay, các mốc thời gian quan trọng đều đạt hoặc vượt kế hoạch đề ra. Thành phố chủ động triển khai phần mềm quản lý thông tin bầu cử đến tận cấp xã, phối hợp với các đơn vị viễn thông để cấp tài khoản và tập huấn nghiệp vụ. Đặc biệt, việc sử dụng Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và ứng dụng VNeID đã giúp việc thống kê nhân khẩu và lập danh sách cử tri trở nên chính xác và minh bạch hơn.
Hiện các tỉnh, thành phố, các xã, phường, đặc khu đã tổ chức, triển khai công tác giám sát, kiểm tra về bầu cử và chỉ đạo việc tăng cường thực hiện công tác tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo. Công tác bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội được chú trọng và có phương án dự phòng để chủ động khi xảy ra các tình huống phát sinh...
Gửi gắm niềm tin
Vừa qua, ông Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư đã ký ban hành Kết luận số 03-KL/TW của Bộ Chính trị, Ban Bí thư (ngày 23/2/2026) về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 46-CT/TW, ngày 16/5/2025 của Bộ Chính trị về lãnh đạo cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.
Bộ Chính trị yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt Chỉ thị số 46-CT/TW, trong đó đặc biệt lưu ý lãnh đạo, chỉ đạo thật tốt công tác chuẩn bị nhân sự, bảo đảm phát huy dân chủ gắn với sự lãnh đạo tập trung, thống nhất của Đảng trong công tác cán bộ; bảo đảm cơ cấu hợp lý về số đại biểu là người đang công tác ở cơ quan Đảng, Nhà nước, lực lượng vũ trang, Mặt trận Tổ quốc; bảo đảm tỷ lệ người ứng cử là phụ nữ và người dân tộc thiểu số theo đúng quy định; có tỷ lệ hợp lý đại biểu các tôn giáo, đại biểu tái cử, đại biểu trẻ tuổi, các nhà khoa học, trí thức, văn nghệ sỹ, đại biểu xuất thân từ công nhân, nông dân, doanh nhân và các hiệp hội, nghiệp đoàn trong sản xuất, kinh doanh.
Cùng với đó thực hiện bầu đủ số lượng đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp, trong đó cần quán triệt chỉ đạo của Bộ Chính trị về việc bảo đảm chất lượng đại biểu và tăng số lượng đại biểu hoạt động chuyên trách (dự kiến có 145 đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách ở Trung ương và 55 đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại địa phương)...
Sáng 26/2, tại Thành phố Hồ Chí Minh, đồng loạt 4 khu vực bầu cử sớm tại phường Tam Thắng, Phước Thắng, xã Long Sơn (trước đây thuộc tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu cũ) đã diễn ra hoạt động bầu cử. Do đặc thù làm việc tại giàn khoan dầu khí và thực hiện nhiệm vụ trên biển, những cử tri bỏ phiếu sớm là những người không thể có mặt ở đất liền vào ngày bầu cử 15/3/2026 nên được thực hiện quyền, nghĩa vụ của công dân trước.
Trưa 1/3, 100% cử tri trên nhà giàn DK1/9 (bãi cạn Ba Kè, Vùng 2 Hải quân) đã hoàn thành bỏ phiếu sớm. Quy trình diễn ra an toàn, trang nghiêm, đảm bảo quyền lợi cử tri tại khu vực tuyến đầu của Tổ quốc...
Theo thông tin từ Hội đồng Bầu cử quốc gia, công tác kiểm tra, giám sát được thực hiện nghiêm túc từ Trung ương đến địa phương. Hội đồng Bầu cử quốc gia đã hoàn thành 2 đợt giám sát tại 24 tỉnh, thành phố trọng điểm. Ngay trong ngày đầu tháng 3/2026 và sắp tới, nhiều đoàn kiểm tra, giám sát công tác bầu cử tiếp tục làm việc tại các địa phương trong cả nước.
Bà Nguyễn Thị Việt Nga, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hải Phòng nhận định tiến trình sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, đổi mới tổ chức chính quyền địa phương và sắp xếp đơn vị hành chính được thúc đẩy mạnh mẽ nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia. Từ đó đặt ra yêu cầu rất cao cho chất lượng đại biểu và chất lượng “đầu vào” của bộ máy cơ quan dân cử. Những đổi mới trong kỳ bầu cử này hướng tới ba mục tiêu lớn: tính đồng bộ về chính trị; tính hiện đại, minh bạch trong phương thức và tính thực chất về chất lượng đại biểu.
Với sự chuẩn bị chu đáo, toàn diện và sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, mỗi lá phiếu của cử tri vào ngày 15/3/2026 tới đây không chỉ là quyền lợi, nghĩa vụ mà còn là gửi gắm niềm tin vào một bộ máy Nhà nước tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, cùng đất nước vững bước trong kỷ nguyên phát triển mới./.
Bầu cử Quốc hội và HĐND: Nhiều đơn vị trên biển thực hiện bầu cử sớm
Trên chuyến hải trình tới với Cụm Ba Kè, Tổ bầu cử đã tổ chức để các cử tri trên 4 tàu của Hải đoàn 128, Hải đoàn 129 thuộc Quân chủng Hải quân thực hiện nhiệm vụ tại khu vực mỏ Bạch Hổ bỏ phiếu bầu.
