Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump (Nguồn: AP)

Tổng thống Mỹ đắc cử Donald Trump cam kết sẽ rút khỏi công việc kinh doanh trước khi chính thức lên nắm quyền vào ngày 20/1 tới. Tuy nhiên, theo AP, dù chỉ còn chưa tới 2 tuần là tới ngày nhậm chức, dường như ông Trump vẫn chưa làm được điều đó. 

Trên thực tế, ông Trump đã hủy bỏ một loạt thỏa thuận quốc tế và giải thể một số công ty "vỏ bọc" - các công ty chỉ có trên giấy tờ, được thành lập để phục vụ các hoạt động đầu tư trong tương lai.

Tuy nhiên, hiện ông vẫn đứng tên sở hữu hoặc nắm quyền điều hành khoảng 500 công ty thuộc tập đoàn Trump Organization, đe dọa kéo theo những nguy cơ xung đột lợi ích chưa từng có trong lịch sử nước Mỹ hiện đại. 

Nhiều thông tin cho biết Tổng thống đắc cử dự kiến sẽ công bố về các nỗ lực rút dần khỏi hoạt động kinh doanh trong một cuộc họp báo vào ngày 11/1 tới. Các chuyên gia đã kêu gọi ông Trump bán bớt tài sản và chuyển các khoản đầu tư sang tập đoàn khác không do các thành viên trong gia đình quản lý.

Đây cũng là điều các đời tổng thống trước đã từng làm. Tuy nhiên, hiện người ta chưa thấy bất kỳ dấu hiệu nào về việc ông Trump sẽ làm như vậy, đồng thời cũng chưa nói về việc liệu ông có tiếp tục hưởng doanh thu từ các hoạt động của tập đoàn Trump Organization hay không.

Tổng thống đắc cử cho biết ông sẽ không tham gia các hoạt động thường nhật tại doanh nghiệp và trao quyền điều hành cho các con trai là Eric và Donald Trump Jr. Song vẫn còn rất nhiều vấn đề tồn đọng mà ông chưa giải quyết triệt để trước khi nhậm chức. 

Các khoản đầu tư nước ngoài 

Ông Trump đã hủy bỏ các kế hoạch kinh doanh tại Azerbaijan, Brazil, Georgia, Ấn Độ và Argentina. AP cho biết ông cũng đã giải thể các công ty "vỏ bọc" có liên quan đến kế hoạch kinh doanh tại Saudi Arabia.

Hiện vẫn chưa rõ liệu các động thái này có phải là dấu hiệu cho thấy ông Trump đang dỡ bỏ dần mạng lưới các doanh nghiệp trong hệ thống kinh doanh của ông hay không.

Alan Garten- Luật sư chính của tập đoàn Trump Organization- nhấn mạnh việc đóng cửa các công ty trên không hề liên quan đến cuộc bầu cử của ông Trump, và gọi đó chỉ là các công việc “dọn dẹp” đơn thuần.

Tập đoàn Trump Organization trên thực tế vẫn đang mở rộng hoạt động trên toàn cầu. Câu lạc bộ Golf Quốc tế Trump tại Dubai, Các Tiểu Vương quốc Arab Thống nhất, dự kiến mở cửa vào tháng tới. 

Ông Trump cho biết sẽ “không có các thỏa thuận mới” khi ông tại nhiệm, song Eric Trump, Phó Giám đốc Điều hành của tập đoàn Trump Organization vừa trao đổi với báo giới Argentina hồi tuần trước rằng tập đoàn đang tiếp tục mở rộng kế hoạch kinh doanh tại quốc gia này. Ông Eric cũng không loại trừ khả năng mở rộng hoạt động tại Nga.

Khi được hỏi về nguy cơ xung đột lợi ích nếu tập đoàn Trump Organization tiếp tục hoạt động khi người đứng đầu trở thành Tổng thống Mỹ, ông Eric đã nhấn mạnh tới sự tách biệt của chính quyền và doanh nghiệp do ông Trump đứng đầu, như sự khác biệt giữa nhà thờ và đất nước. Ông nhấn mạnh: “Chúng tôi không có chung chức năng”. 

Hoạt động kinh doanh trong nước 

Trong số các tài sản mà ông Trump sở hữu tại Mỹ, không có khối bất động sản nào có thể kéo theo nhiều xung đột lợi ích như khách sạn mà ông đang vận hành tại tòa nhà bưu chính cũ ở thủ đô Washington D.C.

Chính phủ liên bang là bên nắm giữ hợp đồng cho thuê tòa nhà mà ông Trump đã biến thành một khách sạn hạng sang, và vừa đi vào hoạt động chỉ vài ngày trước Ngày Bầu cử. Các điều khoản trong hợp đồng mà ông Trump ký với chính phủ trước đó cấm các quan chức được bầu nhận lợi ích tài chính từ tài sản này.

Các nhà lập pháp của đảng Dân chủ cho biết Cục Quản lý Dịch vụ Chung (GSA) nói rằng ông Trump sẽ vi phạm các điều khoản hợp đồng này ngay khi lên nắm quyền. 

Không chỉ vậy, ông Trump hiện vẫn được xem là nhà sản xuất chương trình truyền hình thực tế "Celebrity Apprentice". Ông cho biết sẽ không dành thời gian cho show truyền hình này nữa. Các báo cáo tài chính mà ông công bố trong chiến dịch tranh cử cho thấy doanh nghiệp Trump Productions đã thu được số lợi nhuận lên tới 5,9 triệu USD từ "Celebrity Apprentice” trong năm 2015. 

Quỹ từ thiện 

Tháng trước, ông Trump tuyên bố sẽ dừng hoạt động của Quỹ Donald J. Trump để tránh xung đột lợi ích. Quyết định này được đưa ra sau khi quỹ này thừa nhận trong một báo cáo thuế rằng vào năm 2015 và nhiều năm trước đó, họ đã vi phạm lệnh cấm của Sở Thuế vụ Mỹ (IRS) về tài chính, cụ thể là dùng tiền quyên góp được để phục vụ mục đích riêng của ông Trump và gia đình hoặc các thành viên khác của quỹ.

Văn phòng Tổng công tố New York cho biết quỹ này chưa thể giải thể chừng nào họ chưa hoàn tất cuộc điều tra về việc ông Trump sử dụng tiền quỹ để tư lợi cá nhân, song không nói rõ thời hạn kết thúc các cuộc điều tra. 

Thành viên trong gia đình 

Các câu hỏi cũng đang được đặt ra xung quanh việc ái nữ Ivanka Trump cùng chồng là Jared Kushner, người dự kiến sẽ trở thành cố vấn của tổng thống, sẽ tách khỏi công việc kinh doanh của gia đình như thế nào. Ngày 7/1, đại diện của ông Kushner cho biết ông đã trao đổi với Cơ quan Đạo đức Chính phủ Mỹ (OGE) và đang nghiên cứu các biện pháp để rút khỏi hoạt động kinh doanh.

Con rể ông Trump, Jared Kushner và con gái ông Trump, Ivanka (Nguồn: AP)

Các đại diện của ông Kushner cho biết, theo kế hoạch ông sẽ rút khỏi vị trí giám đốc điều hành của doanh nghiệp bất động sản với khối tài sản trị giá tới 7 tỷ USD. Ông Kushner cũng sẽ bán một số tài sản “lớn” như cổ phẩn tại tòa nhà cao tầng tại Thành phố New York.

Bê bối kiện tụng 

Bên cạnh những vấn đề trên, ông Trump đang trên con đường tiến vào Nhà Trắng với hàng loạt vụ kiện tụng chưa được ngã ngũ và gây rất nhiều sự chú ý trong dư luận, như vụ ông kiện đầu bếp nổi tiếng Jose Andres do cho rằng ông này đã đơn phương phá vỡ hợp đồng làm việc cho khách sạn mới khai trương ở tòa nhà bưu chính cũ.

Ông Andres cho biết quyết định dừng kế hoạch làm việc với ông Trump sau khi nghe tin về các tuyên bố xúc phạm người nhập cư Mexico của nhà tỷ phú này. Ông Trump cũng đã kiện một đầu bếp nổi tiếng khác là Geoffrey Zakarian vì lý do tương tự. 

Sau khi đắc cử tổng thống Mỹ, ông Trump đã đồng ý trả 25 triệu USD để giải quyết nhiều vụ kiện tố cáo Đại học Trump lừa đảo sinh viên, song tòa án cho biết ông vẫn chưa thực hiện việc chi trả này./.