Hư hỏng trên nền mặt cầu Thăng Long vẫn chưa được sửa chữa triệt để. (Ảnh: TTXVN)

Sau khi Hà Nội đề nghị Bộ Giao thông Vận tải chỉ đạo các các đơn vị của Bộ nghiên cứu và tổ chức sửa chữa tổng thể toàn bộ mặt cầu tầng hai của cầu trước khi bàn giao cho thành phố quản lý, Tổng cục Đường bộ Việt Nam vừa có đề xuất hướng nghiên cứu xử lý mặt cầu Thăng Long đang bị hằn lún, rạn nứt, hư hỏng khá nặng.

Theo đó, phương án 1 sửa chữa tổng thể cả bản thép mặt cầu (tăng độ cứng, tăng khả năng chịu lực cho lớp bản thép trực hướng); khắc phục, tăng cường dính bám, chống trượt lớp bêtông nhựa trên mặt thép theo hướng khôi phục lại nguyên lý thiết kế của Liên Xô trước đây.

[Mặt cầu Thăng Long bị hằn lún, rạn nứt, hư hỏng nghiêm trọng]

“Giải pháp này có thể sẽ khắc phục được hết các hư hỏng trên nhưng có nhược điểm là tốn kém kinh phí; kéo dài thời gian; đảm bảo giao thông khó khăn; thi công lớp bản thép trực hướng khó khăn do kết cấu dàn thép đã có chuyển vị và đường sắt không thể dừng khai thác; thủ tục liên quan đến đánh giá tác động lên kết cấu dàn thép phức tạp,” lãnh đạo Tổng cục Đường bộ cho hay.

Phương án 2 chỉ thí điểm sửa chữa lớp bêtông nhựa mặt cầu như phương án 1, không sửa chữa phần kết cấu thép. Tuy nhiên, phương án này sẽ không xỷ lý được triệt để hiện tượng nứt dọc do bản thép bị mỏi, suy giảm khả năng chịu tải.

Phương án 3 cho hàn lưới thép trên bản thép mặt cầu, sau đó làm lớp dính bám như phương án 1 và thảm bêtông nhựa (sử dụng loại bêtông nhựa gia cường cốt sợi thủy tinh để cải thiện khả năng chịu kéo của bêtông nhựa). Tuy nhiên, các chuyên gia lo ngại trong quá trình hàn phát sinh nhiệt có thể làm biến dạng bản thép và trong quá trình khai thác, do biến dạng và dao động của bản thép làm bong bật các mối hàn.

Ngoài ra, Tổng cục Đường bộ đã liên hệ với Công ty và chuyên gia Nga. Phía Nga đã trả lời có thể hợp tác nhưng đề nghị chuyển tài liệu cho họ nghiên cứu trước đồng thời phía Nga sẽ khảo sát tình hình thực tế. Hiện nay, Tổng cục đã chuyển một số tài liệu do Tư vấn KEI (được JICA lựa chọn) nghiên cứu trước đây cho phía Nga để họ nghiên cứu và có giải pháp sơ bộ.

Trong khi chờ kết quả nghiên cứu của chuyên gia Nga, Cục Quản lý đường bộ 1 tiếp tục duy tu, bảo dưỡng thường xuyên.

Chỉ ra các loại hư hỏng chủ yếu đối với lớp bêtông nhựa trên mặt cầu qua 2 đợt sửa chữa năm 2009; giai đoạn 2012-2014 và hiện nay, Tổng cục Đường bộ cho rằng, lớp bêtông nhựa xô dồn, nứt ngang mặt là do dính bám giữa các loại bêtông nhựa mới sửa và bản thép phía dưới không đạt yêu cầu. Khi xe chạy gây lực trượt làm cho lớp bêtông nhựa mặt đường trượt trên mặt thép, tạo ra các điểm dồn ụ mấp mô và các vết nứt làm nước thấm xuống, phá hoại bê tông nhựa diễn ra nhanh hơn khi trời mưa.

Hơn nữa, các vết nứt nhỏ nhưng chạy song song dọc cầu, các vết nứt cách đều nhau nguyên nhân được dự đoán là do kết cấu bản thép trực hướng sau thời gian khai thác lâu dài xuất hiện hiện tượng mỏi, suy giảm khả năng chịu uốn, sinh ra mô men âm làm cho bê tông nhựa bị rạn nứt.

Trước đó, năm 2009, mặt cầu Thăng Long được tiến hành sửa chữa tổng thể toàn bộ mặt cầu (kết cấu lóp phủ mặt cầu tính từ dưới lên). Sau một thời gian khai thác, lớp bêtông nhựa SMA bị hư hỏng, trượt, xô dồn nứt dẫn đến lớp bêtông nhựa mặt cầu nhanh bị phá hỏng.

Nguyên nhân được các cơ quan chức năng xác định là dính bám giữa lớp bêtông nhựa SMA và lớp chống thấm trên bản thép không đạt yêu cầu đồng thời hiện tượng nứt tạo thành khe cho nước thấm xuống cũng gây hư hỏng mặt cầu. Ngoài ra, giữa lớp chống thấm và mặt thép cũng bong tróc, không đảm bảo kết dính.

Trong giai đoạn năm 2012-2013, Bộ Giao thông Vận tải thi công sửa chữa, khắc phục hư hỏng lớp bêtông nhựa mặt cầu Thăng Long bằng máy rải chuyên dụng của hãng HallBrother (Mỹ), sử dụng vật liệu dính bám nhũ tương nhựa đường polyme và bêtông nhựa polyme. Thế nhưng, sau một thời gian có nhiều vị trí cũng hư hỏng trước khi hết bảo hành.

[Sửa chữa các vị trí ổ gà, hố sâu lồi lõm trên mặt cầu Thăng Long]

Từ năm 2016 đến nay, Cục Quản lý đường bộ 1 tổ chức duy tu bảo dưỡng thường xuyên đã sửa chữa cục bộ các vị trí bêtông nhựa bị trượt, xô dồn, ổ gà để đảm bảo giao thông. Gần đây, mưa nhiều phát sinh hư hỏng nhưng đã được sửa chữa đảm bảo giao thông. Tuy nhiên, do mưa liên tục nên các vị trí sửa không được phẳng nhẵn. Các đơn vị duy tu đã khắc phục miếng vá lồi./.

Mặt đường bộ tầng 2 cầu Thăng Long có tổng chiều dài khoảng 3.116m gồm phần cầu chính dài 1.688m, với 15 nhịp dàn thép được chia thành 5 liên, mỗi liên gồm 3 nhịp dàn thép liên tục. Bề rộng mặt cầu 20,5m bao gồm 4 làn xe cơ giới rộng 16,5m (mặt đường bê tông nhựa diện tích 27.852m2), còn lại hai bên là phần đường bộ hành công vụ mỗi bên rộng 2,0m.

Phần cầu dẫn bêtông cốt thép có tổng chiều dài dài 1.428m (nhịp mố phía bắc gồm 22 dầm x 33m; nhịp mố phía nam gồm 21 dầm x 33m), bề rộng măt 16,5m (diện tích 23.562m2).

Cầu được khởi công xây dựng năm 1974 và chính thức khánh thành vào ngày 9/5/1985. Cầu được xem là công trình thế kỉ của tình hữu nghị Việt-Xô.