Ngày 27/2, Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen thông báo Liên minh châu Âu (EU) sẽ thực thi Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur), trong thời gian chờ đợi phán quyết từ tòa án cấp cao về tính hợp pháp của hiệp định này.
Động thái của EC được đưa ra sau khi Chính phủ Argentina và Chính phủ Uruguay chính thức phê chuẩn hiệp định hôm 26/2.
Quyết định này được thực thi bất chấp sự phản đối mạnh mẽ từ phía Chính phủ Pháp. Bà Ursula von der Leyen khẳng định EC sẽ tiến hành quy trình áp dụng tạm thời theo thẩm quyền mà các quốc gia thành viên đã giao phó.
Chủ tịch EC lưu ý rằng việc áp dụng tạm thời mang bản chất không vĩnh viễn và FTA chỉ có thể được ký kết đầy đủ sau khi nhận được sự chấp thuận từ Nghị viện châu Âu.
Người phát ngôn thương mại của EU Olof Gill cho biết EC sẽ tiến hành trao đổi chính thức với các quốc gia Mercosur và việc áp dụng tạm thời sẽ bắt đầu sau hai tháng kể từ thời điểm hoàn tất các cuộc trao đổi đó.
Hiệp định vẫn cần sự chấp thuận từ các nhà lập pháp tại Nghị viện châu Âu, cơ quan đã chuyển hồ sơ lên tòa án cấp cao của EU chỉ vài ngày sau khi hiệp định được ký kết vào tháng 1.
Chính phủ Pháp là bên dẫn đầu làn sóng phản đối và đã nỗ lực ngăn chặn hiệp định do lo ngại cho ngành nông nghiệp trong nước trước sự cạnh tranh từ hàng hóa giá rẻ của Brazil và các quốc gia láng giềng.
Bộ trưởng Nông nghiệp Pháp Annie Genevard bày tỏ sự hối tiếc trước quyết định của EC, khi cho rằng động thái này gây tổn hại đến hoạt động của các định chế châu Âu.
Hiệp định thương mại tự do giữa EU và Mercosur đã trải qua 25 năm đàm phán. Hiệp định này tạo ra một trong những khu vực tự do thương mại lớn nhất thế giới, bãi bỏ thuế quan đối với hơn 90% giao dịch thương mại giữa hai khối, khu vực hiện chiếm 30% GDP toàn cầu với hơn 700 triệu người tiêu dùng.
Mặc dù vấp phải sự phản đối từ nông dân trên khắp châu Âu, bao gồm các cuộc biểu tình tại Madrid (Tây Ban Nha) đầu tháng này, EC khẳng định đã giải quyết các lo ngại thông qua một loạt biện pháp bảo vệ cho các nhà sản xuất nội khối.
Bà von der Leyen nhấn mạnh thỏa thuận mang lại vô số cơ hội, cho phép các doanh nghiệp vừa và nhỏ tiếp cận các thị trường và quy mô lớn hơn.
Theo cơ cấu trao đổi, các mặt hàng xuất khẩu chủ lực từ khối Nam Mỹ sang EU bao gồm nông sản và khoáng sản. Ngược lại, khối 27 quốc gia thành viên EU sẽ xuất khẩu máy móc, hóa chất và dược phẩm với mức thuế ưu đãi hơn./.
Những thách thức xung quanh thời điểm Hiệp định EU-Mercosur có hiệu lực
Một nhà ngoại giao EU cho biết hiệp định EU-Mercosur có thể sẽ được áp dụng tạm thời ngay từ tháng 3/2026, bất chấp hiệp định vừa bị Nghị viện châu Âu chuyển lên Tòa án Công lý để xem xét.
