LONDON, VƯƠNG QUỐC ANH – Media OutReach – Khi Satoshi Nakamoto giải quyết Bài toán của các vị tướng Byzantine – Byzantine General’s Problem (Bài toán của các vị tướng Byzantine là một bài toán kinh điển trong khoa học máy tính về đường truyền tin cậy, bộ xử lý lỗi trong một hệ phân tán) vào năm 2008 bằng cơ chế Proof of Work (thuật toán bằng chứng công việc là một giao thức có mục đích chính là ngăn chặn các cuộc tấn công không gian mạng như cuộc tấn công DDoS (Distributed Denial Of Service – Tấn công từ chối dịch vụ phân tán). Cơ chế này được thế giới hiện nay biết đến với tên gọi Bitcoin. Động thái này còn tạo ra chuỗi sự kiện sâu sắc, không thể đảo ngược. Ít người trong chúng ta biết và thậm chí ít dám nghĩ rằng, giải pháp cho một vấn đề toán học sẽ là chìa khóa để giải mã vô số vấn đề xã hội, kinh tế và chính trị. Đây là bản chất của blockchain.

Nhưng trước hết, cần cung cấp một số định nghĩa rất cơ bản cho những người không thành thạo về lập trình máy tính. Xét cho cùng, nếu blockchain là cách để thay đổi thế giới, thì những người hiểu biết rõ về blockchain cần phải mang nó ra truyền bá rộng rãi cho mọi người, chứ không chỉ nói riêng với nhau trong phạm vi hep.

Blockchain về cơ bản là một bản ghi các giao dịch và bản ghi này được trải rộng trên một số máy tính được liên kết trong mạng ngang hàng. Điều này có nghĩa là blockchain được phân cấp, vì không qua cơ quan trung ương, vì mọi người đều có quyền truy cập vào, nhưng không thay đổi được thông tin, vì hồ sơ không thể thay đổi hồi cứu nên nó rất minh bạch. Công dụng thực sự đầu tiên của blockchain là Bitcoin, loại tiền ảo hoạt động đầu tiên. Điều này hoàn toàn có thể thực hiện được bằng cách giải quyết Bài toán của các vị tướng Byzantine, đó là cách người ta có thể xác minh được tin nhắn đã thật sự đến nơi được gửi, mà không cần qua bất cứ trung gian nào. Tất nhiên, đây là cách giải thích làm đơn giản hoá vấn đề, nhưng nó mang đến cho người đọc ý tưởng chung.

Liệu blockchain có thể giải quyết tất cả các vấn đề của thế giới? Rõ ràng là không, nhưng đó là một bước quan trọng để đạt được mục tiêu cuối cùng đó. Một trường hợp minh họa hoàn hảo câu hỏi hóc búa về vấn đề của Bài toán của các vị tướng Byzantine sẽ là việc xử lý hiện tượng tin giả, vấn nạn mà vẫn chưa đáp ứng được kỳ vọng của những người đang đấu tranh chống lại vấn nạn này. Đây là nơi tuyệt vời để blockchain phát huy tác dụng.

Trong vài năm qua, tin tức giả đã trở thành một vấn nạn toàn cầu làm tăng thách thức cho cả nền dân chủ và xã hội rộng lớn. Mặc dù công nghệ và các kênh truyền thông xã hội khác nhau là công cụ quan trọng để truyền bá thông tin sai lệch, nhưng cũng chính công nghệ – và chính xác hơn là blockchain – có thể giúp chúng ta chống lại điều đó. Khi công nghệ đã phát triển nhanh chóng trong vài thập kỷ qua, nhanh hơn cả những gì chúng ta tưởng tượng, thì những cách thức mà mọi người giao tiếp cũng thay đổi mạnh mẽ. Mọi người phải nhận thức được những rủi ro của thông tin sai lệch và tin tức giả mạo và phải học cách tự bảo vệ mình bằng cách phân biệt giữa những gì đáng tin và không đáng tin.

Có một sự khác biệt giữa thông tin sai và thông tin giả. Thông tin sai là “thông tin sai lệch được lan truyền, mà không có ý định lừa dối” và thông tin giả là “thông tin bị làm sai lệch, thao túng để tường thuật và tuyên truyền”.

Mối đe dọa thực sự của thông tin giả

Thuật ngữ tin tức giả đã được tập trung vào năm 2016, khi cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ diễn ra. Kể từ đó, sự lan truyền thông tin của các chính trị gia, cường quốc nước ngoài và doanh nhân đã trở thành một chủ đề nóng để thảo luận, gây ra phản ứng và bình luận từ mọi phía. Việc chống lại loại thông tin này không đơn giản, vì nó dễ dàng thiết lập sự hiện diện trực tuyến, che giấu danh tính, địa điểm và phát tán thông tin và quảng cáo là cách để phổ biến tin tức giả mạo. Các mối đe dọa gây ra bởi tin tức giả là có thật và có hậu quả nghiêm trọng đối với dân chủ và tự do, vì tin tức giả có thể được sử dụng để gây ảnh hưởng đến mọi người vì mục đích chính trị và thực hiện các chương trình nghị sự riêng tư hiếm khi phù hợp với các mục tiêu của xã hội. Những trò lừa bịp lan truyền qua tin tức giả mạo chứa nội dung giật gân, bắt mắt và bịa đặt được cố tình tạo ra để đánh lừa, làm hại và hoàn thành một số mục tiêu chính trị hoặc tài chính.

Số hóa cuộc sống của con người đã dẫn đến việc phổ biến tin tức dễ dàng hơn thông qua các kênh và ứng dụng truyền thông xã hội, sự sẵn có của dữ liệu lớn cho phép tùy chỉnh nguồn cấp tin tức và tạo ra cái gọi là “bong bóng bộ lọc” và tiến bộ nhanh chóng được thực hiện bởi các thuật toán Học máy (Machine Learning – ML) và Học sâu (Deep Learning – DL) tổng quát trong việc tạo ra nội dung kỹ thuật số giả mạo, nhưng thực tế. Rõ ràng, hiện tại chúng ta thực sự cần phải chống lại sự gia tăng liên tục của tin giả và tin sai. Blockchain có sức mạnh để làm điều đó.

Blockchain và eIDAS để giải quyết vấn đề tin giả

Dựa trên kinh nghiệm của FinTech và các ngành công nghiệp blockchain, công nghệ dựa trên blockchain có thể cho phép người dùng và nhà cung cấp thông tin xuất bản thông tin để đổi lấy hồ sơ nhận dạng giả mạo được lưu trữ trên blockchain. Nhờ các đặc tính của mình, blockchain có thể cải thiện tính minh bạch, độ tin cậy và khả năng truy nguyên của tin tức. Hơn nữa, dữ liệu được sử dụng để nhận dạng sẽ được giữ an toàn bởi một bên thứ ba độc lập, giúp ngăn chặn sự lạm dụng và truy cập trái phép. Blockchain có thể được tận dụng để bảo tồn và xác minh tính toàn vẹn của tin tức và nội dung đa phương tiện khác đang được chia sẻ trực tuyến. Là một Công nghệ sổ cái phân cấp (Decentralized Ledger Technology – DLT), blockchain có khả năng mang lại sự minh bạch và tin cậy cho thế giới sau sự thật mới bằng cách cho phép các hợp đồng thông minh, các thỏa thuận phi tập trung và xác thực chống giả mạo. DLT về cơ bản là một bản ghi, tức là sổ cái, các giao dịch trải rộng trên một số máy tính trong mạng ngang hàng, làm cho nó được phân cấp.

Dịch vụ nhận dạng và tin cậy điện tử (Electronic Identification and Trust Services – eIDAS) cũng có thể được sử dụng để chống lại tin tức giả mạo và thông tin sai lệch. Mọi người tạo tài khoản, đăng nội dung trực tuyến, viết đánh giá hoặc mua quảng cáo sẽ được yêu cầu tự nhận dạng điện tử để chứng minh rằng, họ giống như những gì họ tuyên bố. Điều này có thể ở dạng chữ ký điện tử hoặc nhận dạng video có thể liên kết an toàn những người ký nhận với tài khoản trực tuyến hoặc thông tin được chia sẻ bằng khóa riêng an toàn. Điều này sẽ chấm dứt nhiều tài khoản và bot (bot hay robot mạng là các ứng dụng phần mềm chạy các tác vụ tự động hóa trên mạng) giả, đồng thời tăng trách nhiệm cho những người chia sẻ thông tin.

Với những bên đang gặp vấn đề

Không chỉ các chuyên gia công nghệ thông tin nghĩ rằng, blockchain có thể tạo ra sự khác biệt khi chống lại tin tức giả mạo. Những tên tuổi lớn của ngành xuất bản cũng đang chuyển sang blockchain, với mục đích mở khóa và sử dụng toàn bộ tiềm năng của nó. Tờ báo New York Times đang sử dụng blockchain Hyperledger Fabric được phép để đảm bảo nguồn gốc của các tệp kỹ thuật số.

Hyperledger Fabric, trong số các ứng dụng khác, hoạt động như một nền tảng để phát triển các ứng dụng hoặc giải pháp. Công ty Modex cũng đang sử dụng Hyperledger Fabric cho các giải pháp Cơ sở dữ liệu Blockchain (Blockchain Database – BCDB). BCDB là sản phẩm quan trọng nhất của Modex và về cơ bản, cho phép Modex áp dụng các giải pháp blockchain cho các cơ sở dữ liệu hiện có, giúp khách hàng của Modex dễ dàng gặt hái những lợi ích của blockchain với sự gián đoạn tối thiểu đối với các cấu trúc đã có của họ.

Dự án Nguồn gốc xuất xứ tin tức của tờ New York Times sẽ sử dụng công nghệ blockchain để chống lại thông tin sai lệch trên phương tiện truyền thông. Hiện tại, trong giai đoạn đầu tiên, dự án nhằm mục đích tạo ra một khái niệm bằng chứng tập trung vào phóng sự ảnh để chứng minh làm thế nào một hệ thống dựa trên blockchain như vậy có thể hoạt động theo quy mô. Dự án Nguồn gốc xuất xứ tin tức cũng sẽ dựa vào công nghệ blockchain để ghi siêu dữ liệu về các bản ghi video và âm thanh được xuất bản bởi các cơ quan báo chí.

Một ví dụ tuyệt vời khác là Forbes. Tạp chí này đã hợp tác với Civil, một mạng lưới blockchain báo chí, để trở thành công ty truyền thông lớn đầu tiên thử nghiệm xuất bản các câu chuyện lên blockchain. Trước đây, Civil đã tham gia hợp tác hình ảnh với Hãng thông tấn Associated Press (AP) bằng cách sử dụng công nghệ blockchain của mình để chụp ảnh, nhưng Forbes là công ty truyền thông đầu tiên thực hiện kiểu hợp tác này liên quan đến các câu chuyện thực tế. Mục tiêu rộng hơn sẽ là di chuyển tất cả nội dung được xuất bản của Forbes sang blockchain trong tương lai, sử dụng hệ thống quản lý nội dung độc quyền có tên là “Bertie” của Civil. Một khi đã gắn kết, các nhà báo của Forbes có thể tải siêu dữ liệu của họ lên mạng Civil, đồng thời xuất bản lên trang web của riêng họ. Ban đầu, chỉ có nội dung liên quan đến tiền điện tử sẽ được tải lên và nếu thử nghiệm hoạt động tốt, thì các chủ đề khác cũng sẽ được tải lên sau.

Blockchain không còn đơn giản là về văn hóa tiền điện tử hay một câu lạc bộ khép kín dành cho những người đam mê lập trình máy tính. Nó là một công cụ cung cấp niềm tin theo cách chưa từng có trước đây. Blockchain là hệ thống minh bạch từ nguồn, từ dưới lên, phi tập trung, minh bạch và trung thực. Blockchain là công cụ của tiến bộ.

Thông tin của về Modex

Công ty Modex chuyên khuyến khích và thúc đẩy việc áp dụng các công nghệ blockchain như trụ cột quan trọng của tiến bộ trong tương lai. Modex cung cấp các dịch vụ tích hợp đầy đủ được thiết kế để giải quyết vấn đề cuối của blockchain và nhằm mục đích làm cho blockchain trở nên thân thiện với người dùng cho mọi thiết bị và con người.

Công ty Modex đổi mới nhờ vào đội ngũ chuyên gia tài giỏi và cung cấp dịch vụ cho toàn bộ hệ sinh thái công nghệ blockchain: thị trường cho Hợp đồng thông minh, công cụ cộng đồng cho nhà phát triển và blockchain làm dịch vụ cơ sở dữ liệu cho doanh nghiệp.

Trong hai năm qua, nhờ sử dụng các công nghệ tiên tiến và chiến lược rõ ràng, Modex đã phát triển từ kho ứng dụng blockchain đầu tiên trên thế giới thành một hệ sinh thái phức tạp được thiết kế cho nhu cầu của các nhà phát triển và doanh nghiệp đang tìm kiếm giải pháp blockchain. 

Nhiệm vụ của Modex là truyền bá và tạo điều kiện cho việc áp dụng blockchain trong xã hội và giải quyết các vấn đề trong thế giới thực, bằng cách sử dụng công nghệ mang tính cách mạng này.

Giang Tran