Các hạng mục của bãi tắm cộng đồng tại xã Cửa Việt và Bến Hải (Quảng Trị) dù đã hoàn thành, bàn giao từ lâu nhưng đến nay vẫn chưa thể đưa vào hoạt động, đứng trước nguy cơ lỡ hẹn mùa du lịch biển năm 2026.
Đáng chú ý, thực trạng hàng loạt nhà hàng, công trình dịch vụ khang trang của dự án đang bị bỏ hoang trong khi người dân thiếu mặt bằng kinh doanh đang đặt ra nhiều vấn đề về hiệu quả đầu tư và quản lý tài sản công.
Nhiều nhà hàng khang trang “đắp chiếu”
Dự án Phát triển cơ sở hạ tầng du lịch hỗ trợ tăng trưởng toàn diện khu vực tiểu vùng Mekong mở rộng (giai đoạn 2) - Tiểu dự án tỉnh Quảng Trị được kỳ vọng tạo cú hích cho ngành du lịch địa phương.
Với tổng mức đầu tư hơn 258 tỷ đồng từ nguồn vốn vay Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) và vốn đối ứng trong nước.
Trong số đó, dự án bao gồm các hạng mục chính như: Cảng du lịch Cửa Việt có mức đầu tư 61,3 tỷ đồng; bãi tắm cộng đồng Gio Hải (xã Cửa Việt) có tổng mức đầu tư gần 44,8 tỷ đồng, bãi tắm Cửa Việt (xã Cửa Việt) có mức đầu tư hơn 31,6 tỷ đồng; bãi tắm cộng đồng Trung Giang (xã Bến Hải) có mức đầu tư hơn 100 tỷ đồng.
Các hạng mục được đầu tư tại bãi tắm cộng đồng Gio Hải, Cửa Việt và bãi tắm cộng đồng Trung Giang đều khá đồng bộ như Nhà điều hành, hệ thống nhà hàng, kiốt dịch vụ, điện, nước… đã hoàn thành trong năm 2024.
Tuy nhiên đến nay, sau gần hai năm, chỉ có Cảng du lịch Cửa Việt được đưa vào khai thác từ tháng 3/2025. Trong khi đó, các bãi tắm và công trình phụ trợ tại xã Cửa Việt và Bến Hải vẫn “cửa đóng then cài.”
Ghi nhận của phóng viên TTXVN tại bãi tắm cộng đồng Gio Hải (xã Cửa Việt), nhiều dãy nhà hàng xây dựng kiên cố, nằm ở vị trí đẹp hướng biển nhưng không có người sử dụng. Qua thời gian, công trình bắt đầu xuống cấp: tường rêu phong, cửa bị tháo dỡ, nhiều thiết bị hư hỏng, thậm chí bị mất cắp.
Hệ thống cây xanh trồng mới không được chăm sóc đã chết khô, tạo nên cảnh quan hoang hóa. Ông Nguyễn Văn Mệ (thôn 6, xã Cửa Việt) chia sẻ: “Nhìn dãy nhà hàng được xây dựng khang trang rồi bỏ hoang mà xót xa. Tôi thấy lãng phí khi để phơi mưa phơi nắng các nhà hàng như vậy.”
Không chỉ có bãi tắm cộng đồng Gio Hải, tình trạng tương tự cũng diễn ra tại bãi tắm Cửa Việt (xã Cửa Việt) và bãi tắm cộng đồng Trung Giang (xã Bến Hải).
Nhiều hạng mục bị xuống cấp do thiếu người quản lý, trông coi và chưa đi vào hoạt động để phục vụ khách du lịch. Riêng trên địa bàn xã Cửa Việt có 33 nhà hàng đã được đầu tư xây dựng khang trang.
Theo đại diện Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh Quảng Trị, dù đơn vị đã nhiều lần tổ chức khắc phục hư hỏng, nhưng do chưa đưa vào vận hành nên tình trạng mất cắp vẫn tiếp diễn. Đơn vị đang chờ địa phương hoàn tất phương án đấu giá để có hướng hỗ trợ các tiểu thương tiếp cận, khai thác tài sản.
Người dân kinh doanh tạm bợ
Trong khi các nhà hàng khang trang tại bãi tắm cộng đồng Gio Hải (xã Cửa Việt) được xây dựng bị bỏ hoang, chỉ cách đó khoảng 200m, 9 hộ dân địa phương vẫn phải kinh doanh, phục vụ khách du lịch trong những quán hàng tạm bợ, dựng bằng tre nứa, xuống cấp nghiêm trọng.
Những quán hàng này được hình thành từ năm 2006, là nơi mưu sinh của nhiều gia đình. Tuy nhiên, các kiốt kinh doanh này hiện có cơ sở vật chất nghèo nàn, không đáp ứng yêu cầu phục vụ du khách ngày càng cao.
Tiểu thương Lê Thị Lài (một chủ kiốt kinh doanh tại bãi tắm Gio Hải) cho biết, người dân từng kỳ vọng khi dự án hoàn thành sẽ được chuyển lên khu vực mới để kinh doanh trong điều kiện tốt hơn. Tuy nhiên đến nay, các nhà hàng xây xong đã lâu vẫn bỏ hoang, trong khi quán của chúng tôi thì xập xệ.
Cùng chung tâm tư, tiểu thương Phan Thị Niềm (xã Cửa Việt) cho rằng việc để các nhà hàng bỏ hoang suốt hai năm là rất lãng phí. Đáng chú ý, tài sản các nhà hàng đã bị lấy cắp gần hết, cửa cũng không còn. Trong khi chúng tôi lại phải buôn bán ở nơi tồi tàn. Mong muốn lớn nhất của các hộ kinh doanh là được ưu tiên thuê hoặc đấu thầu các nhà hàng đó để kinh doanh trong thời gian tới.
Chị Trần Thị Vũ, một hộ kinh doanh tại xã Cửa Việt cho rằng, không chỉ ảnh hưởng đến sinh kế người dân, tình trạng này còn tác động trực tiếp đến hình ảnh du lịch địa phương. Du khách đến đây thường có nhu cầu sử dụng dịch vụ ăn uống, nghỉ ngơi trong không gian sạch sẽ, tiện nghi.
Tuy nhiên với điều kiện hiện tại, nhiều người không khỏi e ngại. Chị Vũ mong muốn được sớm kinh doanh tại khu vực mới trước dịp cao điểm 30/4 1/5 để kịp phục vụ khách du lịch.
Nhiều hộ kinh doanh mặt hàng hải sản lâu năm tại bãi tắm cộng đồng Gio Hải cũng đề xuất, khi chính quyền tổ chức đấu thầu, cho thuê cần có chính sách ưu tiên các hộ kinh doanh lâu năm tại địa phương. Bởi đây là những người đã góp phần tạo dựng thương hiệu bãi tắm Gio Hải.
Nguy cơ lỡ hẹn mùa du lịch
Theo tiến trình, các bãi tắm cộng đồng Trung Giang, Gio Hải và Cửa Việt đã được nghiệm thu hoàn thành từ cuối năm 2024. Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh Quảng Trị đã bàn giao cho Ủy ban Nhân dân huyện Gio Linh (cũ) vào tháng 3/2025.
Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, các công trình tiếp tục được bàn giao về Ủy ban Nhân dân xã Cửa Việt và xã Bến Hải trong các tháng 8, 9 và 10/2025. Tuy nhiên đến nay, việc đưa vào khai thác vẫn chậm trễ do vướng mắc trong xây dựng phương án sử dụng tài sản công, thẩm định giá và tổ chức đấu giá, đấu thầu.
Ông Nguyễn Xuân Phương, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã Cửa Việt cho biết địa phương đã tiếp nhận quản lý hai bãi tắm và đang tiến hành thẩm định giá, xây dựng phương án đấu thầu trình cấp có thẩm quyền phê duyệt. Xã đang tích cực triển khai các bước để đưa vào hoạt động trong mùa du lịch năm nay.
Thực tế cho thấy khó khăn trong công tác thẩm định, đấu giá, đấu thầu khiến bãi tắm Gio Hải, Cửa Việt và Trung Giang đang đứng trước nguy cơ tiếp tục lỡ hẹn mùa du lịch biển năm 2026, khi cao điểm thường diễn ra từ tháng 4-7.
Theo ông Hồ Văn Hoan, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Quảng Trị, các hạng mục của dự án đã hoàn chỉnh, quyết toán và bàn giao cho các địa phương quản lý. Hiện, các xã Cửa Việt và Bến Hải đã được giao xây dựng phương án sử dụng tài sản công, trình Ủy ban Nhân dân tỉnh phê duyệt.
Ngành đang phối hợp thúc đẩy quá trình này nhằm sớm đưa công trình vào khai thác trong mùa du lịch 2026, thông qua các hình thức đấu giá, đấu thầu theo quy định.
Bên cạnh đó, ngành du lịch cũng yêu cầu các địa phương kiện toàn bộ máy quản lý, đảm bảo các điều kiện về giá dịch vụ, văn minh du lịch và đặc biệt là an toàn cho du khách khi tắm biển.
Việc hàng loạt nhà hàng, công trình du lịch tại bãi tắm Gio Hải bị bỏ hoang trong khi nhu cầu khai thác thực tế rất lớn cho thấy những bất cập trong quản lý, vận hành sau đầu tư. Nếu không sớm có giải pháp tháo gỡ, không chỉ nguồn lực đầu tư bị lãng phí mà cơ hội phát triển du lịch biển của địa phương cũng bị ảnh hưởng.
Người dân và du khách đang chờ đợi những chuyển biến tích cực, để các công trình được “đánh thức”, phát huy đúng giá trị; góp phần đưa du lịch Cửa Việt nói riêng và du lịch Quảng Trị nói chung phát triển tương xứng với tiềm năng sẵn có./.
Nhiều hoạt động đặc sắc trong Tuần Văn hóa-Du lịch Quảng Trị năm 2026