Theo báo Bưu Điện Hoa Nam Buổi Sáng số ra ngày 19/7, giới chuyên gia luật phápnói rằng một vụ kiện trước đây của Philippines đã tăng cường củng cố cho tuyênbố chủ quyền của nước này đối với bãi cạn Scarborough ở Biển Đông, hiện đang xảyra tranh chấp giữa Manila với Bắc Kinh.
Một chuyên gia luật pháp quốc tế khẳng định phán quyết của Tòa án tối caoPhilippines năm 1916 đối với một vụ đắm tàu ở khu vực bãi cạn Scarborough (TrungQuốc gọi là đảo Hoàng Nham, Philippines gọi là Panatag) chính là bằng chứng tăngcường cho tuyên bố chủ quyền của Manila đối với bãi cạn này.
Tiến sỹ Jay Batongbacal thuộc Đại học Luật Chuyên nghiệp Philippines ngày18/7 nói rằng kết quả nghiên cứu của ông “là bằng chứng rõ ràng rằng Philippinesđã thể hiện quyền thực thi công lý đối với bãi cạn Panatag cũng như những vụviệc xảy ra ở đó vào thời kỳ mà Philippines còn là thuộc địa của Mỹ.”
Quan hệ giữa Philippines và Trung Quốc đã trở nên căng thẳng do cả hainước cùng tuyên bố chủ quyền đối với bãi cạn Scarbrough. Trung Quốc đã tuyên bốchủ quyền đối với gần như toàn bộ Biển Đông, trong đó có bãi cạn Scarborough.Phía Philippines thì nói rằng bãi cạn này nằm trọn trong vùng đặc quyền kinh tế200 hải lý của họ.
Tiến sỹ Batongbacal cũng đặt nghi vấn đối với tuyên bố chủ quyền của BắcKinh đối với bãi cạn Scarbrough rằng nước này đã phát hiện bãi cạn lần đầu tiêndựa vào một bản đồ năm 1279 dưới triều nhà Nguyên. Chuyên gia này nhấn mạnh:“Vào thời điểm đó, Trung Quốc là một phần của đế chế Nguyên Mông. Theo logic nàythì đảo Hoàng Nham hoàn toàn thuộc chủ quyền của Mông Cổ.”
Bãi cạn tranh chấp giữa Philippines và Trung Quốc được gọi là Scarboroughsau khi một tàu buôn chè cùng tên của Anh bị đắm ở đó cuối những năm 1800. Tạimột buổi thuyết giảng ngày 18/7 về các lợi ích biển của Philippines, tiến sỹBatongbacal đã giới thiệu một bản đồ thời nhà Nguyên. Ông nhấn mạnh: “Bản đồthời nhà Nguyên này thậm chí còn không thể xác định chính xác đảo Luzon và quầnđảo Mindanao. Vì vậy, Trung Quốc vẫn chưa công khai bản đồ năm 1279 của họ.Ngược lại, có những bản đồ đề những năm 1700 lại chứng tỏ rằng bãi cạnScarbrough thuộc Philippines.”
Hơn nữa, theo tiến sỹ Batongbacal, một phiên tòa năm 1916 ở Manila đã lùithời gian Trung Quốc chính thức nhận bãi cạn nói trên thuộc lãnh hải của họ vớitên gọi quần đảo Trung Sa là năm 1913.
Phiên tòa năm 1916 liên quan đến con tàu S.Snippon, một tàu chở hàng củaThụy Điển bị mắc cạn ở bãi cạn Scarbrough ngày 8/5/1913 khi đang trong hải trìnhtừ Manila đi Singapore.
Một con tàu có tên là Manchuria là tàu đầu tiên tiếp cận và giải cứu viênthuyền trưởng của tàu S.S Nippon và các thành viên thủy thủ đoàn của tàu này. Họđược đưa tới Hong Kong, nơi viên thuyền trưởng nói rằng họ sẽ thu xếp để con tàuS.S Nippon cùng hàng hóa được cứu hộ.
Những thông tin về vụ mắc cạn của con tàu S.S Nippon đã thúc đẩy hãng cứuhộ Erlanger& Galinger điều lực lượng đến giải cứu con tàu này, bốc dỡ toàn bộhàng hóa trên tàu, đưa con tàu về Manila và bán toàn bộ số hàng hóa cứu hộ được.
Hãng cứu hộ Erlanger & Galinger sau đó đã tiến hành khởi kiện các nhà bảohiểm hàng hóa và chủ tàu S.S Nippon sau khi hãng này thấy rằng họ không nhậnđược “đền bù” thỏa đáng so với dịch vụ “nguy hiểm” mà họ đã thực hiện.
Tiến sỹ Batongbacal cho rằng nếu như những tuyên bố chủ quyền của TrungQuốc đối với quần đảo Scarborough là hợp lý thì Bắc Kinh “đã phải có một cơ quanchịu trách nhiệm về những gì xảy ra ở đó, trong đó bao gồm cả các vụ đắm tàu vàmắc cạn.”
Ông kết luận “vụ việc của tàu S.Snippon là một bằng chứng khẳng địnhPhilippines là nước duy nhất chịu trách nhiệm giải quyết các vụ đắm tàu hay mắccạn ở quần đảo Scarborough"./.
Tiến Trung/Hongkong (Vietnam+)