Giới lãnh đạo chóp bu của đảng Cộng hòa và cá nhân ứng cử viên đang tạm dẫnđiểm, cựu Thống đốc Mitt Romney, đã có thể thở phào nhẹ nhõm sau khi ứng cử viênđang ở vị trí thứ hai, cựu Thượng nghị sỹ Rick Santorum ngày 10/4 tuyên bố ngừngtranh cử.
Sau quyết định bất ngờ nhưng hợp lý này của ông Santorum, thế trận của đảngCộng hòa xem ra cơ bản đã ngã ngũ. Chuyện "thay ngựa giữa dòng" mà không ítchính khách đảng Cộng hòa nhiều lúc do quá bối rối đã lên tiếng kêu gọi, nay cóvẻ cũng đã chấm dứt hoặc chí ít sẽ tạm thời không được nhắc tới.
Quyết định bỏ cuộc của ông Santorum mang cả yếu tố khách quan và chủ quan.Trước hết, quyết định này được đưa ra trong một tình thế mà ông Santorum tự nhậnthấy khó có thể đảo ngược thế cờ. Nó được đưa ra giữa lúc đảng Cộng hòa bắt đầutập trung xây đắp sự ủng hộ cần thiết trong giai đoạn quyết định này cho ứng cửviên hàng đầu Romney.
Quyết định rời cuộc đua của ứng cử viên đang ở vị trí thứ hai càng củng cốthêm khả năng ông Romney có thể bứt phá và giành được tấm vé cuối cùng của đảngCộng hòa để bước vào cuộc đua chiếm lĩnh chiếc ghế ông chủ thứ 45 của Nhà Trắngtrước đối thủ gần như chắc chắn của đảng Dân chủ, đương kim Tổng thống BarackObama.
Như vậy, danh sách các ứng viên tổng thống của đảng Cộng hòa từ 10 người khibước vào ngày bầu cử sơ bộ đầu tiên 3/1 tại bang Iowa nay chỉ còn ba, gồm ôngRomney, cựu Chủ tịch Hạ viện Newt Gingrich và Hạ nghị sỹ 77 tuổi Ron Paul.
[Rick Santorum đã rút khỏi cuộc đua vào Nhà Trắng]
Giải thích về việc "đứt gánh giữa đường," mỗi người có những lý do khác nhau.Với ông Santorum, trong bài phát biểu tại thành phố Gettysburg ở bang nhàPensylvania, vị cựu Thượng nghị sỹ 52 tuổi này cho biết quyết định bỏ cuộc đãđược gia đình thảo luận và nhất trí vào cuối tuần qua, một phần do cô con gái út3 tuổi Bella Santorum vừa phải nhập viện do căn bệnh rối loạn gen.
Tuy nhiên, không ít chuyên gia cho rằng lý do đích thực dẫn tới quyết địnhnày là do đến nay, khi vòng bầu cử sơ bộ đã đi được 2/3 chặng đường, vị cựuThượng nghị sỹ mới chỉ nhận được 281 suất ghế đại biểu, còn xa, nếu không muốnnói là khó có thể đạt tới con số tối thiểu 1.144 theo quy định của đảng Cộng hòađể được đề cử làm ứng cử viên chính thức của đảng.
Một lý do nữa là có thể ông Santorum muốn giữ thể diện, tránh trước thất bạikhông muốn có trong cuộc bầu cử sơ bộ tại bang nhà Pensylvania vào ngày 24/4,nơi ông Romney đang dẫn điểm với khoảng cách khá xa. Một số chuyên gia dự báovới những gì đã trải nghiệm cho tới nay, rất có thể ông Santorum bỏ cuộc để cóthời gian rút ra bài học, từ đó tính chuyện cho các cuộc đua tiếp theo vào năm2016 hoặc 2020.
Ngay sau tuyên bố bỏ cuộc của ông Santorum, cả ba đối thủ còn lại đều lập tứclên tiếng theo toan tính riêng. Cựu Thống đốc Romney thừa nhận ông Santorum là"đối thủ đáng giá," đồng thời chúc mừng vị cựu Thượng nghị sỹ về tất cả những gìđã làm được trong nỗ lực tranh cử gần một năm qua.
Các nguồn tin của đảng Cộng hòa cho biết ông Santorum đã đàm thoại với ôngRomney trước khi công bố quyết định, nhưng chưa đề cập tới chuyện có quay sangủng hộ ông Romney hay không. Tuy nhiên, ủy ban vận động tranh cử của ông Romneyđã lập tức liên hệ với đại diện của ông Santorum để dàn xếp một cuộc gặp vì mụcđích trên.
Ứng viên Gingrich phản ứng thực dụng hơn khi kêu gọi ủng hộ viên của ôngSantorum quay sang ủng hộ mình. Ông Gingrich một lần nữa bác bỏ các đề nghị bỏcuộc, thề sẽ chạy đua tới sát ngày đại hội toàn quốc của đảng Cộng hòa vào cuốitháng Tám tới. Hạ nghị sỹ Paul, người chưa giành chiến thắng nào, cho rằng quyếtđịnh của ông Santorum "biến ông Paul thành ứng cử viên bảo thủ thực thụ và cókhả năng nhất thay thế vị trí dẫn đầu hiện nay của ông Romney."
Tiếp theo thông báo bỏ cuộc của ông Santorum, ông Romney lại đón nhận một tínhiệu lạc quan từ thái độ của cử tri. Kết quả thăm dò của Pew Research Center chothấy ngày càng nhiều cử tri Cộng hòa quay sang ủng hộ ông Romney trở thành ứngcử viên chính thức. Trong số những cử tri Cộng hòa và nghiêng về đảng này đượcphỏng vấn qua điện thoại, có 74% tin rằng ông Romney sẽ được trao tấm vé cuốicùng, so với chỉ có 21% cho rằng vinh dự đó thuộc về các ứng viên còn lại.
Tuy nhiên, bên cạnh những thông tin tích cực, thách thức và mối lo của giớichức Cộng hòa và cá nhân ông Romney vẫn hiện hữu, nếu không muốn nói là còn rấtlớn. Kết quả thăm dò do báo "Bưu điện Washington và ABC News công bố ngày 10/4cho thấy có 51% cử tri chọn đương kim Tổng thống Obama so với 43% chọn ôngRomney.
Tương tự, thăm dò của CNN/ORC cho thấy tỷ lệ ủng hộ ông Obama cũng cao hơn sovới số cam kết hậu thuẫn ông Romney. Điều này báo hiệu cuộc đua giành ghế ôngchủ Nhà Trắng vào tháng 11 tới giữa ông Obama và ứng cử viên đảng Cộng hòa sẽdiễn ra quyết liệt và chưa ai dám dự báo trước./.
Sau quyết định bất ngờ nhưng hợp lý này của ông Santorum, thế trận của đảngCộng hòa xem ra cơ bản đã ngã ngũ. Chuyện "thay ngựa giữa dòng" mà không ítchính khách đảng Cộng hòa nhiều lúc do quá bối rối đã lên tiếng kêu gọi, nay cóvẻ cũng đã chấm dứt hoặc chí ít sẽ tạm thời không được nhắc tới.
Quyết định bỏ cuộc của ông Santorum mang cả yếu tố khách quan và chủ quan.Trước hết, quyết định này được đưa ra trong một tình thế mà ông Santorum tự nhậnthấy khó có thể đảo ngược thế cờ. Nó được đưa ra giữa lúc đảng Cộng hòa bắt đầutập trung xây đắp sự ủng hộ cần thiết trong giai đoạn quyết định này cho ứng cửviên hàng đầu Romney.
Quyết định rời cuộc đua của ứng cử viên đang ở vị trí thứ hai càng củng cốthêm khả năng ông Romney có thể bứt phá và giành được tấm vé cuối cùng của đảngCộng hòa để bước vào cuộc đua chiếm lĩnh chiếc ghế ông chủ thứ 45 của Nhà Trắngtrước đối thủ gần như chắc chắn của đảng Dân chủ, đương kim Tổng thống BarackObama.
Như vậy, danh sách các ứng viên tổng thống của đảng Cộng hòa từ 10 người khibước vào ngày bầu cử sơ bộ đầu tiên 3/1 tại bang Iowa nay chỉ còn ba, gồm ôngRomney, cựu Chủ tịch Hạ viện Newt Gingrich và Hạ nghị sỹ 77 tuổi Ron Paul.
[Rick Santorum đã rút khỏi cuộc đua vào Nhà Trắng]
Giải thích về việc "đứt gánh giữa đường," mỗi người có những lý do khác nhau.Với ông Santorum, trong bài phát biểu tại thành phố Gettysburg ở bang nhàPensylvania, vị cựu Thượng nghị sỹ 52 tuổi này cho biết quyết định bỏ cuộc đãđược gia đình thảo luận và nhất trí vào cuối tuần qua, một phần do cô con gái út3 tuổi Bella Santorum vừa phải nhập viện do căn bệnh rối loạn gen.
Tuy nhiên, không ít chuyên gia cho rằng lý do đích thực dẫn tới quyết địnhnày là do đến nay, khi vòng bầu cử sơ bộ đã đi được 2/3 chặng đường, vị cựuThượng nghị sỹ mới chỉ nhận được 281 suất ghế đại biểu, còn xa, nếu không muốnnói là khó có thể đạt tới con số tối thiểu 1.144 theo quy định của đảng Cộng hòađể được đề cử làm ứng cử viên chính thức của đảng.
Một lý do nữa là có thể ông Santorum muốn giữ thể diện, tránh trước thất bạikhông muốn có trong cuộc bầu cử sơ bộ tại bang nhà Pensylvania vào ngày 24/4,nơi ông Romney đang dẫn điểm với khoảng cách khá xa. Một số chuyên gia dự báovới những gì đã trải nghiệm cho tới nay, rất có thể ông Santorum bỏ cuộc để cóthời gian rút ra bài học, từ đó tính chuyện cho các cuộc đua tiếp theo vào năm2016 hoặc 2020.
Ngay sau tuyên bố bỏ cuộc của ông Santorum, cả ba đối thủ còn lại đều lập tứclên tiếng theo toan tính riêng. Cựu Thống đốc Romney thừa nhận ông Santorum là"đối thủ đáng giá," đồng thời chúc mừng vị cựu Thượng nghị sỹ về tất cả những gìđã làm được trong nỗ lực tranh cử gần một năm qua.
Các nguồn tin của đảng Cộng hòa cho biết ông Santorum đã đàm thoại với ôngRomney trước khi công bố quyết định, nhưng chưa đề cập tới chuyện có quay sangủng hộ ông Romney hay không. Tuy nhiên, ủy ban vận động tranh cử của ông Romneyđã lập tức liên hệ với đại diện của ông Santorum để dàn xếp một cuộc gặp vì mụcđích trên.
Ứng viên Gingrich phản ứng thực dụng hơn khi kêu gọi ủng hộ viên của ôngSantorum quay sang ủng hộ mình. Ông Gingrich một lần nữa bác bỏ các đề nghị bỏcuộc, thề sẽ chạy đua tới sát ngày đại hội toàn quốc của đảng Cộng hòa vào cuốitháng Tám tới. Hạ nghị sỹ Paul, người chưa giành chiến thắng nào, cho rằng quyếtđịnh của ông Santorum "biến ông Paul thành ứng cử viên bảo thủ thực thụ và cókhả năng nhất thay thế vị trí dẫn đầu hiện nay của ông Romney."
Tiếp theo thông báo bỏ cuộc của ông Santorum, ông Romney lại đón nhận một tínhiệu lạc quan từ thái độ của cử tri. Kết quả thăm dò của Pew Research Center chothấy ngày càng nhiều cử tri Cộng hòa quay sang ủng hộ ông Romney trở thành ứngcử viên chính thức. Trong số những cử tri Cộng hòa và nghiêng về đảng này đượcphỏng vấn qua điện thoại, có 74% tin rằng ông Romney sẽ được trao tấm vé cuốicùng, so với chỉ có 21% cho rằng vinh dự đó thuộc về các ứng viên còn lại.
Tuy nhiên, bên cạnh những thông tin tích cực, thách thức và mối lo của giớichức Cộng hòa và cá nhân ông Romney vẫn hiện hữu, nếu không muốn nói là còn rấtlớn. Kết quả thăm dò do báo "Bưu điện Washington và ABC News công bố ngày 10/4cho thấy có 51% cử tri chọn đương kim Tổng thống Obama so với 43% chọn ôngRomney.
Tương tự, thăm dò của CNN/ORC cho thấy tỷ lệ ủng hộ ông Obama cũng cao hơn sovới số cam kết hậu thuẫn ông Romney. Điều này báo hiệu cuộc đua giành ghế ôngchủ Nhà Trắng vào tháng 11 tới giữa ông Obama và ứng cử viên đảng Cộng hòa sẽdiễn ra quyết liệt và chưa ai dám dự báo trước./.
Thái Hùng (TTXVN)
