Thông tư 85 của Bộ Giáo dục và Đào tạo với yêu cầu các trường triển khai dạy học tăng cường và không được thu tiền của phụ huynh với các tiết học này đang nhận được sự quan tâm lớn của phụ huynh và các nhà trường.
Công bằng trong cơ hội tiếp cận giáo dục
Theo quy định, Thông tư 85 sẽ có hiệu lực từ ngày 15/11, nhưng ở nhiều trường, việc triển khai các tiết học tăng cường không thu phí đã được triển khai từ đầu năm học này.
Tại Trường Tiểu học Cầu Giấy B (Hà Nội), bên cạnh các giờ học chính khóa, học sinh được học tăng cường các môn thể thao, tin học, nghệ thuật. Cụ thể, với thể thao, học sinh khối 1, 2, 3 được học tăng cường một tiết bóng rổ mỗi tuần trong khi học sinh khối 4 và 5 được học bơi. Học sinh được làm quen với môn Tin học từ lớp 2. Học sinh lớp 1 và 2 được học tăng cường môn Tiếng Anh với 2 tiết mỗi tuần.
“Tất cả các giờ học tăng cường đều được bố trí giảng dạy bởi đội ngũ giáo viên của nhà trường và không thu phí. Hiện trường không dạy các môn liên kết,” bà Nguyễn Thanh Huyền, Hiệu trưởng nhà trường cho biết.
Cũng theo bà Huyền, với việc bố trí thêm các tiết tăng cường, thời lượng học của học sinh là 32 tiết/tuần, trong đó có 2 ngày học 7 tiết và 3 ngày học 6 tiết. Với các ngày học 7 tiết, học sinh sẽ tan học vào lúc 16 giờ. Với các ngày học 6 tiết, học sinh sẽ tan học vào lúc 15 giờ 15 phút.
Để hỗ trợ phụ huynh trong việc đưa đón con, nhà trường bố trí các hoạt động giáo dục ngoài giờ như các câu lạc bộ bóng rổ, bóng đá, cờ vua, nghệ thuật… với mức phí 15.000 đồng/tiết (35 phút) theo Nghị quyết số 60 năm 2025 của Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội. Với phụ huynh không có nhu cầu đăng ký cho con học câu lạc bộ ngoài giờ và không thể đón con đúng giờ, trường bố trí hoạt động trông giữ ngoài giờ với mức phí 12.000 đồng/tiếng.
Tương tự, tại Trường Tiểu học Long Biên (Hà Nội), các hoạt động giáo dục tăng cường cũng đã được triển khai và không thu phí. Bà Nguyễn Thị Hằng, Hiệu trưởng nhà trường cho biết, so với năm ngoái, trường vẫn giữ nguyên các tiết tăng cường như âm nhạc, mỹ thuật, rèn kỹ năng, đọc sách trên thư viện… Bên cạnh đó, trường rà soát, bổ sung môn Tiếng Anh cho học sinh khối 1, 2, bổ sung tiết giáo dục thể chất, hoạt động trải nghiệm để đáp ứng yêu cầu giáo dục mới đồng thời thí điểm triển khai bộ cảm xúc EQ dành cho học sinh.
Các hoạt động giáo dục theo nhu cầu được tổ chức cuối giờ trên tinh thần tự nguyện.
Nguyễn Như Bảo Anh, học sinh lớp 5B2, Trường Tiểu học Long Biên cho biết em thích nhất là giờ học tăng cường môn bóng rổ vì được vận động nhiều hơn, em cảm thấy khỏe mạnh hơn, dẻo dai hơn và vui vẻ hơn.
Quy định mới đã nhận được sự hưởng ứng mạnh mẽ của các phụ huynh. Anh Trần Văn Huy, phụ huynh Trường Tiểu học Long Biên nhận định: “Thông tư 85 đã tạo cơ hội tham gia hoạt động giáo dục tăng cường cho tất cả học sinh, giáo dục công bằng hơn và giúp các con triển bản thân hơn. Phụ huynh không phải đóng thêm học phí nên giảm bớt áp lực tài chính,” anh Huy nói.
Thách thức về đội ngũ và cơ sở vật chất
Tuy mang lại lợi ích nhiều hơn cho người học nhưng các nhà trường cũng cho biết gặp khó khăn lớn về đội ngũ và cơ sở vật chất.
Theo bà Nguyễn Thanh Huyền, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Cầu Giấy B, trường triển khai được nhiều hoạt động tăng cường vì có lợi thế cơ sở vật chất tốt. Trường có khuôn viên rộng, sân bóng rổ đạt tiêu chuẩn, có sân bóng đá, có bể bơi trong nhà đạt chuẩn. Tuy nhiên, chỉ cơ sở chính được trang bị đầy đủ các cơ sở vật chất đạt chuẩn trong số 3 cơ sở của trường.
Cũng theo bà Huyền, để triển khai các tiết tăng cường, trước khi vào năm học mới, trường đã phải ký hợp đồng với 11 giáo viên, trong đó có 5 giáo viên giáo dục thể chất và 6 giáo viên tiếng Anh. Theo tính toán của bà Huyền, số tiền trả cho giáo viên hợp đồng sẽ tiết kiệm hơn so với trả tiền thừa giờ cho giáo viên biên chế của trường.
“Khó khăn lớn nhất là kinh phí. Chúng tôi cũng đã có văn bản đề nghị Ủy ban nhân dân phường hỗ trợ tài chính để nhà trường có thể triển khai tốt nội dung này,” bà Huyền nói.
Đây cũng là thách thức chung của các nhà trường. Để cùng các trường tháo gỡ vướng mắc, ngay sau khi Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thông tư 85, Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Hồ Chí Minh đã tổ chức hội thảo về việc triển khai nội dung này, kết nối trực tuyến với Bộ Giáo dục và Đào tạo để các cơ sở giáo dục trực tiếp nêu ý kiến và nghe giải đáp từ Bộ.
Tại hội thảo, nhiều vấn đề được các trường đặt ra liên quan đến dạy học tăng cường như bố trí các tiết học này trong thời khóa biểu, nội dung dạy, kinh phí triển khai, giáo viên thực hiện...
Giải đáp thắc mắc của các cơ sở giáo dục, ông Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học cho hay Thông tư số 85 thể hiện tinh thần xuyên suốt, giúp định hình lại các hoạt động giáo dục trong trường phổ thông.
Về nội dung, ngoài các hoạt động theo chương trình chính khóa, hoạt động giáo dục tăng cường nhằm bổ sung, mở rộng nội dung dạy học chính khóa một cách có định hướng, đã được chỉ rõ và phải thiết kế trong chương trình giáo dục, triển khai theo Nghị quyết số 71-NQ/TW như nội dung về giáo dục trí tuệ nhân tạo, ngoại ngữ, năng lực số, kỹ năng sinh tồn. Tuy nhiên, nội dung này có thể triển khai không giống nhau giữa các nhà trường, mỗi đơn vị dựa theo điều kiện thực tế để xác định nội dung phù hợp.
Về tài chính, ông Tài khẳng định nguồn kinh phí triển khai giáo dục tăng cường trong các nhà trường theo Thông tư số 85 sẽ được Nhà nước chi trả. Nếu giáo viên đã đủ số tiết theo định mức mà được giao nhiệm vụ tham gia hoạt động giáo dục tăng cường thì giáo viên sẽ được tính theo tiết phụ trội. Tuy nhiên, trường hợp giáo viên được giao nhiệm vụ tăng cường nhưng số tiết vẫn chưa bảo đảm định mức thì sẽ không được chi trả. Nếu nhà trường không đủ giáo viên triển khai hoạt động giáo dục tăng cường thì có thể mời những cá nhân bên ngoài thực hiện và sẽ được chi trả theo định mức theo quy định của nhà nước.
Cũng theo ông Tài, khác với hoạt động tăng cường, hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học nhằm đáp ứng nhu cầu mở rộng, nâng cao hoặc chuyên sâu, sở thích, năng khiếu và định hướng phát triển cá nhân của học sinh như ngoại ngữ, lập trình, robot, công nghệ hoặc các hoạt động phát triển năng khiếu văn hóa, nghệ thuật, thể thao… Tuy nhiên, việc tổ chức phải trên cơ sở tự nguyện. Việc tham gia hay không tham gia không được trở thành căn cứ để gây áp lực, phân biệt đối xử hoặc ảnh hưởng đến việc đánh giá kết quả học tập của học sinh.
Mới đây, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã công bố các dự thảo thông tư quy định về thời gian dạy và định mức giáo viên/lớp theo hướng tăng giờ dạy của giáo viên và giảm định mức giáo viên/lớp. Theo dự thảo thông tư mới, giáo viên tiểu học tăng từ 23 lên 24 tiết/tuần; giáo viên trung học cơ sở từ 19 lên 20 tiết/tuần; giáo viên trung học phổ thông từ 17 lên 19 tiết/tuần. Định mức giáo viên/lớp ở bậc trung học cơ sở giảm từ tối đa 1,9 giáo viên/lớp xuống còn 1,8 giáo viên/lớp, bậc trung học phổ thông giảm từ tối đa 2,25 giáo viên/lớp xuống 2,15 giáo viên/lớp./.